Người dân miền núi mạnh dạn chuyển đổi cây trồng

VHO - Từ những diện tích đất đồi trồng keo, mì kém hiệu quả, người dân xã Sơn Mai (Quảng Ngãi) đang mạnh dạn chuyển sang các loại cây có giá trị kinh tế cao, mở hướng nâng thu nhập và giảm nghèo bền vững.

Chuyển đất kém hiệu quả sang cây có giá trị

Ở nhiều vùng miền núi, cây keo và cây mì từng là lựa chọn chủ yếu của người dân bởi dễ trồng, ít vốn đầu tư. Tuy nhiên, hiệu quả kinh tế không phải lúc nào cũng tương xứng với diện tích đất sử dụng.

Từ thực tế đó, một số hộ dân ở xã Sơn Mai đã bắt đầu tìm hướng đi mới, lựa chọn những loại cây có khả năng thích nghi tốt với điều kiện đất đai và cho thu nhập cao hơn.

Gia đình anh Đinh Văn Sương là một trong những hộ mạnh dạn chuyển đổi. Trên diện tích khoảng 7 sào đất đồi, thay vì tiếp tục trồng các loại hoa màu thường xuyên đối mặt với tình trạng khô hạn, anh chuyển sang trồng riềng và sả.

Theo anh Sương, đây là hai loại cây tương đối dễ trồng, khả năng chịu hạn tốt, ít sâu bệnh, chi phí đầu tư và công chăm sóc không quá cao. Quan trọng hơn, mô hình đã giúp gia đình khai thác hiệu quả diện tích đất trước đây sản xuất kém hiệu quả.

“Đất này trước trồng hoa màu khô hạn quá, tôi trồng không hiệu quả. Tôi lựa chọn chuyển trồng sả với riềng vì chịu hạn hơn nên đem lại kinh tế”, anh Sương chia sẻ.

Từ một diện tích đất khó canh tác, việc lựa chọn cây trồng phù hợp đã giúp gia đình anh Sương có thêm nguồn thu nhập ổn định. Đây cũng là hướng đi đang được nhiều hộ dân miền núi quan tâm khi bài toán đặt ra không chỉ là sử dụng đất mà còn phải nâng cao giá trị trên từng đơn vị diện tích.

Không dừng ở các loại cây ngắn ngày, một số hộ dân Sơn Mai còn mạnh dạn đầu tư cây ăn quả. Hiện toàn xã có hàng chục ha cây ăn quả, trong đó diện tích sầu riêng đã hơn 12ha. Việc đưa những loại cây có giá trị kinh tế cao vào sản xuất cho thấy người dân đang từng bước thay đổi cách nghĩ, cách làm trong phát triển nông nghiệp.

Tuy nhiên, để cây trồng mang lại hiệu quả, người dân xác định không thể chỉ dựa vào điều kiện tự nhiên mà cần đầu tư và áp dụng kĩ thuật vào sản xuất.

Ông Võ Thanh Bình, người dân xã Sơn Mai cho biết, phát triển cây trồng có giá trị đòi hỏi người nông dân phải thay đổi phương thức canh tác, đầu tư đúng mức và kiên trì theo đuổi.

“Phải đầu tư, rồi phải chăm sóc cho kĩ, cho tốt thì mới có thu hoạch. Nếu không có vốn, đầu tư yếu và không có ý chí tiến thủ thì không bao giờ đạt”, ông Bình chia sẻ.

Hướng đến sản xuất hàng hóa

Thực tế từ Sơn Mai cho thấy, chuyển đổi cây trồng không chỉ đơn thuần là thay loại cây này bằng loại cây khác. Để tạo sinh kế bền vững, địa phương đang hướng người dân đến cách làm bài bản hơn, từ lựa chọn giống, kĩ thuật chăm sóc đến đầu ra sản phẩm.

Theo lãnh đạo xã Sơn Mai, địa phương đang tăng cường vận động người dân rà soát những diện tích sản xuất kém hiệu quả để có phương án chuyển đổi phù hợp. Cùng với đó, xã hướng dẫn kĩ thuật, khuyến khích người dân áp dụng tiến bộ khoa học vào sản xuất, từng bước nâng cao năng suất và chất lượng nông sản.

Các nguồn lực từ những chương trình mục tiêu và nguồn sự nghiệp kinh tế của địa phương cũng được tính toán để hỗ trợ người dân chuyển đổi cây trồng, tạo thêm sinh kế và nâng cao thu nhập.

Ông Đinh Thanh Minh, Phó Chủ tịch UBND xã Sơn Mai cho biết, địa phương đang định hướng người dân phát triển một số loại cây phù hợp với điều kiện thực tế, trong đó có cây dứa.

“Định hướng cho bà con trồng cây dứa, về nguồn lực để hỗ trợ cho bà con hưởng lợi từ nguồn 3 chương trình mục tiêu cũng như nguồn sự nghiệp kinh tế của xã để bà con nâng cao thu nhập, xóa đói giảm nghèo”, ông Minh cho biết.

Bên cạnh đó, xã không chỉ vận động người dân chuyển đổi cây trồng mà còn hướng tới liên kết sản xuất và tiêu thụ. Đây được xem là yếu tố quan trọng để hạn chế tình trạng sản xuất tự phát, “được mùa mất giá”, đồng thời tạo điều kiện để nông sản miền núi từng bước tham gia sâu hơn vào thị trường.

Trong thời gian tới, xã Sơn Mai tiếp tục rà soát các diện tích đất sản xuất hiệu quả thấp để vận động người dân chuyển sang những cây trồng phù hợp hơn. Địa phương dự kiến hỗ trợ người dân trồng thí điểm hơn 3ha dứa, gắn với phương án bao tiêu đầu ra.

Nếu mô hình phát huy hiệu quả, đây sẽ là cơ sở để mở rộng diện tích, tạo thêm sinh kế và nâng cao giá trị sản xuất nông nghiệp cho người dân.