Đà Nẵng mở không gian phát triển mới từ công nghiệp văn hóa

VHO - Trong lộ trình xây dựng đô thị sinh thái, thông minh và trung tâm đổi mới sáng tạo của khu vực miền Trung, TP. Đà Nẵng đang từng bước xác lập công nghiệp văn hóa như một trụ cột phát triển mới. Không chỉ đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng kinh tế, các ngành công nghiệp văn hóa còn được kỳ vọng trở thành nền tảng bền vững để nâng tầm bản sắc, sức cạnh tranh và thương hiệu đô thị biển mang tầm khu vực.

Công nghiệp văn hóa - động lực tăng trưởng mới của đô thị biển

Trong những năm gần đây, cùng với quá trình chuyển dịch mô hình tăng trưởng, Đà Nẵng đã chủ động tiếp cận công nghiệp văn hóa như một lĩnh vực kinh tế tổng hợp, gắn kết chặt chẽ giữa sáng tạo, công nghệ, di sản và thị trường.

Theo Sở VHTTDL TP. Đà Nẵng, giai đoạn 2017-2023, các ngành công nghiệp văn hóa của Đà Nẵng đạt mức tăng trưởng khá, đóng góp trung bình khoảng 4,71% GRDP, với nhiều lĩnh vực phát triển nhanh như quảng cáo, điện ảnh, phần mềm - trò chơi giải trí, du lịch văn hóa.

Đáng chú ý, những sự kiện văn hóa - nghệ thuật quy mô khu vực và quốc tế như Lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng, Liên hoan phim châu Á Đà Nẵng, các lễ hội âm nhạc, trình diễn nghệ thuật đường phố… đã tạo nên dấu ấn đặc trưng, nâng tầm hình ảnh Đà Nẵng.

Trong bối cảnh Đà Nẵng hướng tới mục tiêu trở thành đô thị biển mang tầm châu Á vào năm 2045, công nghiệp văn hóa được xác định là một trong những động lực tăng trưởng mới, bổ sung cho các trụ cột truyền thống như du lịch, dịch vụ, công nghệ cao.

Thành phố đặt mục tiêu đến năm 2030, các ngành công nghiệp văn hóa sẽ đóng góp trên 13% GRDP, từng bước đưa Đà Nẵng trở thành trung tâm công nghiệp văn hóa trọng điểm của cả nước, có năng lực cạnh tranh trong khu vực.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, thành phố xác định rõ các nhóm ngành có lợi thế, bao gồm quảng cáo, điện ảnh - phát thanh - truyền hình, nghệ thuật biểu diễn - giải trí, du lịch văn hóa, thiết kế sáng tạo, truyền thông số. Đây là những lĩnh vực vừa dựa trên nền tảng sáng tạo, vừa có khả năng lan tỏa mạnh mẽ sang các ngành kinh tế khác, tạo chuỗi giá trị gia tăng bền vững. 

Công nghiệp văn hóa - Động lực nội sinh để Đà Nẵng chuyển đổi mô hình tăng trưởng

VHO - Sáng 26.11, Sở VHTTDL TP Đà Nẵng tổ chức Hội thảo tham vấn phát triển các ngành công nghiệp văn hóa đến năm 2030, với sự tham dự của đại diện các bộ, ngành Trung ương, chuyên gia trong nước và quốc tế, cùng các nhà nghiên cứu, doanh nghiệp sáng tạo.

Phát huy di sản và xây dựng hệ sinh thái sáng tạo

Một trong những lợi thế nổi bật của Đà Nẵng trong phát triển công nghiệp văn hóa chính là chiều sâu di sản và không gian văn hóa đa dạng.

Thành phố sở hữu hệ thống di sản vật thể và phi vật thể phong phú, từ di tích lịch sử - cách mạng, kiến trúc tôn giáo, danh thắng tự nhiên đến các loại hình nghệ thuật truyền thống như Tuồng, Bài chòi, Hát bả trạo, cùng nhiều lễ hội dân gian, làng nghề thủ công lâu đời.

Theo các chuyên gia, di sản không chỉ là “tài nguyên tĩnh” phục vụ tham quan, mà cần được nhìn nhận như chất liệu sáng tạo để phát triển sản phẩm, dịch vụ văn hóa mới.

Việc gắn bảo tồn di sản với công nghiệp văn hóa sẽ giúp mở rộng giá trị kinh tế từ du lịch truyền thống sang các lĩnh vực như thiết kế sáng tạo, sản phẩm lưu niệm, nghệ thuật biểu diễn, phim ảnh, truyền thông số.

Đà Nẵng cũng đang đứng trước cơ hội lớn khi không gian đô thị được mở rộng, tạo điều kiện hình thành mô hình “đô thị đa trung tâm sáng tạo”.

Trong đó, khu vực trung tâm hiện hữu tiếp tục đóng vai trò hạt nhân về sự kiện, truyền thông, công nghiệp nội dung số; các phân khu giàu bản sắc văn hóa - di sản trở thành nguồn cảm hứng cho sáng tạo; còn các khu vực phụ cận đảm nhiệm chức năng sản xuất, hậu cần, dịch vụ sáng tạo. Sự phân vai này giúp hình thành một chuỗi giá trị khép kín, từ ý tưởng - sáng tạo - sản xuất - truyền thông - tiêu dùng văn hóa.

Bên cạnh đó, việc đẩy mạnh chuyển đổi số trong lĩnh vực văn hóa được xem là giải pháp then chốt. Số hóa di sản, xây dựng cơ sở dữ liệu văn hóa thống nhất, phát triển bảo tàng số, triển lãm thực tế ảo, các sản phẩm trải nghiệm văn hóa ứng dụng công nghệ… không chỉ góp phần bảo tồn giá trị truyền thống mà còn mở ra không gian sáng tạo mới, thu hút giới trẻ và du khách quốc tế.

Hoàn thiện thể chế, hạ tầng để bứt phá

Bên cạnh tiềm năng và cơ hội, Đà Nẵng cũng thẳng thắn nhìn nhận những điểm nghẽn cần sớm tháo gỡ để công nghiệp văn hóa thực sự trở thành trụ cột kinh tế. Đó là những hạn chế về cơ chế, chính sách; nguồn nhân lực sáng tạo chất lượng cao còn thiếu; hạ tầng văn hóa - sáng tạo chưa đồng bộ; liên kết công - tư và năng lực hội nhập quốc tế cần được tăng cường.

Trên cơ sở đó, thành phố xác định một loạt nhóm giải pháp trọng tâm trong giai đoạn 2025-2030. Trước hết là hoàn thiện khung cơ chế, chính sách nhằm khuyến khích xã hội hóa, thu hút đầu tư trong và ngoài nước vào các ngành công nghiệp văn hóa, đồng thời tăng cường bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ, tạo môi trường thuận lợi cho sáng tạo.

Song song với đó là đầu tư phát triển hạ tầng văn hóa, bao gồm trung tâm sáng tạo, không gian nghệ thuật công cộng, trường quay, nhà hát, bảo tàng, các không gian trình diễn và trải nghiệm văn hóa. Đây được xem là “bệ đỡ” để các ý tưởng sáng tạo có điều kiện hình thành, thử nghiệm và thương mại hóa.

Phát triển nguồn nhân lực sáng tạo cũng là nhiệm vụ then chốt. Đà Nẵng hướng tới mở rộng hợp tác đào tạo quốc tế, thu hút chuyên gia, nghệ sĩ, nhà sáng tạo trong và ngoài nước, đồng thời có chính sách hỗ trợ nghệ nhân, lực lượng lao động trẻ tham gia vào chuỗi giá trị công nghiệp văn hóa.

Đặc biệt, thành phố chú trọng xây dựng thương hiệu “Đà Nẵng - Thành phố văn hóa - sáng tạo”, gắn với các sản phẩm, sự kiện, lễ hội mang tầm khu vực và quốc tế. Thương hiệu này không chỉ nhằm quảng bá hình ảnh đô thị, mà còn là cam kết về một môi trường sáng tạo cởi mở, nơi văn hóa trở thành nền tảng cho phát triển kinh tế và nâng cao chất lượng sống.

Với tầm nhìn dài hạn, cách tiếp cận tổng thể và sự đồng hành của cộng đồng sáng tạo, Đà Nẵng đang từng bước chuyển hóa lợi thế văn hóa thành sức mạnh kinh tế mới. Công nghiệp văn hóa, từ một lĩnh vực giàu tiềm năng, đang được kỳ vọng trở thành động lực quan trọng, góp phần đưa Đà Nẵng vươn lên vị thế đô thị sáng tạo hàng đầu miền Trung và cả nước trong những năm tới.