Mỹ bắt tàu chở dầu liên quan Venezuela: Thị trường năng lượng biến động

ĐỨC LONG

VHO - Việc Mỹ bắt giữ hai tàu chở dầu liên quan đến Venezuela trên vùng biển quốc tế sau nhiều tuần truy đuổi phản ánh quyết tâm của Mỹ trong việc siết chặt thực thi các lệnh trừng phạt dầu mỏ, kéo theo những tác động tới an ninh hàng hải và thị trường năng lượng toàn cầu.

Ngày 7.1, Mỹ thông báo đã bắt giữ hai tàu chở dầu có liên hệ với Venezuela tại Bắc Đại Tây Dương và vùng Caribe, với cáo buộc vi phạm các lệnh trừng phạt. Trong đó, tàu Marinera (trước đây là Bella-1) bị cho là đã đổi tên, treo cờ Nga để né tránh kiểm soát, còn tàu M Sophia treo cờ Panama được xác định đang chở dầu bị cấm vận từ Venezuela. 

Vụ việc tàu treo cờ Nga bị bắt giữ đã làm gia tăng căng thẳng chính trị. Bộ Giao thông Vận tải Nga lên tiếng chỉ trích hành động này là vi phạm Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển (UNCLOS), vốn đảm bảo quyền tự do hàng hải ở vùng biển quốc tế.

Mỹ bắt tàu chở dầu liên quan Venezuela: Thị trường năng lượng biến động - ảnh 1
Tàu dầu Marinera nhìn từ xa

Không chỉ gây phản ứng ngoại giao, vụ việc cũng nhanh chóng tác động tới thị trường năng lượng.

Theo một số dữ liệu giao dịch dầu thô gần đây, giá Brent và WTI đều ghi nhận tăng nhẹ khi thông tin xuất hiện, do lo ngại rằng các hành động mạnh tay có thể gây gián đoạn nguồn cung trong ngắn hạn và làm tăng rủi ro vận chuyển trên các tuyến biển chính.

Chuyên gia thị trường năng lượng từng nhận định với Reuters rằng điều này là hệ quả dễ hiểu khi nhà đầu tư cân đo giữa tình trạng nguồn cung hiện tại và nguy cơ các vụ bắt giữ tương tự có thể mở rộng, ảnh hưởng tới dòng chảy dầu từ các khu vực bị căng thẳng địa chính trị như Venezuela.

Những diễn biến này, bất chấp giá dầu không “nhảy vọt” đột biến, vẫn hỗ trợ mặt bằng giá ở mức ổn định hơn trong bối cảnh thị trường vốn đang chịu áp lực giảm do nhu cầu yếu.

Các nhà phân tích năng lượng chỉ ra rằng tác động lâu dài của vụ việc không nằm ở một con tàu đơn lẻ, mà ở mức độ thực thi lệnh trừng phạt và hiệu ứng lan tỏa đối với chuỗi logistics dầu mỏ.

Khi các công ty bảo hiểm, vận tải và các chủ tàu phải đánh giá lại rủi ro pháp lý và chi phí bảo hiểm, chi phí vận chuyển dầu bị đội lên, từ đó có thể đẩy chi phí nhập khẩu dầu của các quốc gia tiêu thụ lớn hơn.

Việc Mỹ thu giữ hai tàu – trong đó có Marinera và một tàu khác tên Sophia ở vùng biển Caribe cho thấy Washington sẵn sàng mở rộng phạm vi trừng phạt để ngăn chặn các hoạt động né tránh lệnh trừng phạt dầu mỏ, nhất là đối với dầu từ Venezuela và các nguồn liên quan đến các thực thể bị cấm.

Điều này có thể làm giảm động lực tàu chuyển hướng ra các tuyến vận tải “đen” và buộc họ quay lại các tuyến chính thức, ảnh hưởng tới tính linh hoạt của thị trường vận tải dầu trên toàn cầu.

Trên thị trường, động thái cứng rắn của Mỹ đã nhanh chóng tạo hiệu ứng. Theo Reuters, cổ phiếu của nhiều công ty vận tải dầu tăng mạnh khi giới đầu tư dự báo rủi ro vận chuyển gia tăng, các tuyến hàng hải có thể bị kéo dài và giá cước nhiều khả năng leo thang.

Cả Teekay Tankers (TNK) và Frontline (FRO) đều tăng hơn 7% khi các nhà đầu tư tính đến giá cước tăng và nhu cầu tăng đối với các tàu tuân thủ lệnh trừng phạt.