Ngày càng nhiều phụ nữ châu Á lựa chọn tự do ở tuổi 50 và 60

VHO - Trên thế giới, số vụ “ly hôn tuổi xế chiều” với những cặp vợ chồng từ 50 tuổi trở lên đang gia tăng qua từng năm.

Hiện nay, nhiều quốc gia như Hàn Quốc, Nhật Bản và Trung Quốc đang đối mặt với cuộc khủng hoảng nhân khẩu học do tỷ lệ sinh giảm và dân số già hóa nhanh, sự gia tăng các vụ ly hôn ở nhóm tuổi trung niên và cao tuổi cũng thu hút sự quan tâm lớn.

Đáng chú ý, làn sóng ly hôn này chủ yếu được thúc đẩy bởi phụ nữ tuổi xế chiều. Tại Nhật Bản, trong số các cặp vợ chồng ly hôn sau nhiều thập kỷ chung sống, số phụ nữ chủ động nộp đơn ly hôn trong năm 2024 cao gấp đôi so với nam giới.

Xu hướng này có thể làm thay đổi diện mạo của nhóm dân số cao tuổi tại châu Á trong thập niên tới. Theo các chuyên gia, sẽ có nhiều người cao tuổi lựa chọn sống một mình hơn và cần đến các chính sách an sinh xã hội nhiều hơn.

Mặt khác, ngày càng nhiều người, đặc biệt là phụ nữ, cũng có đủ sự tự tin và độc lập để bắt đầu một cuộc sống mới.

Theo một số nghiên cứu, thực trạng này bắt đầu thay đổi từ nửa sau thế kỷ 20, khi nhiều phụ nữ tham gia lực lượng lao động và có cơ hội theo học đại học. Số vụ ly hôn ở tuổi xế chiều liên tục gia tăng, đặc biệt khi thế hệ Gen X bước vào độ tuổi 50 trong khoảng một thập niên trở lại đây.

Xu hướng này được phản ánh rõ qua các số liệu tại nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ trong khu vực. Tại Hàn Quốc, lần đầu tiên trong lịch sử vào năm ngoái, số vụ ly hôn của các cặp vợ chồng đã chung sống ít nhất 30 năm vượt số vụ ly hôn của các cặp kết hôn dưới 5 năm.

Tại Đài Loan (Trung Quốc), theo thống kê, số vụ ly hôn ở các cặp vợ chồng gắn bó nhiều thập kỷ cũng gia tăng. Trong khi đó, nhiều hãng luật tại Hong Kong (Trung Quốc) cho biết số vụ “ly hôn tuổi xế chiều” tăng mạnh trong những năm gần đây.

Còn tại Trung Quốc đại lục, số vụ ly hôn ở nhóm người cao tuổi đã tăng gấp đôi trong vòng 30 năm qua.

Theo các chuyên gia, một phần nguyên nhân xuất phát từ sự thay đổi về cơ cấu dân số. Khi xã hội già hóa, số người cao tuổi tăng lên, kéo theo số vụ ly hôn ở nhóm tuổi này cũng nhiều hơn. Trong khi đó, ngày càng ít người trẻ kết hôn nên số vụ ly hôn ở nhóm này cũng giảm theo.

Bên cạnh yếu tố nhân khẩu học, những cải cách pháp luật trong nhiều năm qua cũng đóng vai trò quan trọng. Các quy định mới đã tạo ra chế độ an sinh và bảo đảm quyền lợi tốt hơn cho phụ nữ, giúp họ giảm phụ thuộc vào nguồn thu nhập từ chồng, từ đó có thêm điều kiện để đưa ra quyết định chấm dứt hôn nhân khi cần thiết.

Năm 2014, Hàn Quốc ban hành quy định cho phép đưa lương hưu và khoản trợ cấp thôi việc trong tương lai vào diện phân chia tài sản khi ly hôn. Theo đó, người vợ dành phần lớn thời gian làm nội trợ và chăm sóc con cái trong thời kỳ hôn nhân vẫn có quyền được hưởng một phần lương hưu của chồng sau khi ly hôn. Nhật Bản cũng áp dụng quy định tương tự từ năm 2007.

Những cải cách này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh tỷ lệ nghèo ở người cao tuổi tại châu Á vẫn ở mức cao.

Trong số các quốc gia thuộc Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD), Hàn Quốc có tỷ lệ nghèo ở nhóm người từ 65 tuổi trở lên cao nhất.

Hong Kong (Trung Quốc), dù không phải thành viên OECD, cũng ghi nhận tỷ lệ ở mức rất cao. Trong khi đó, Nhật Bản có tỷ lệ thấp hơn Hàn Quốc nhưng vẫn vượt mức trung bình của nhiều quốc gia phát triển.