Hơn 1.200 câu chuyện cùng kể về một Việt Nam

VHO - Cuộc thi viết “Kể câu chuyện Việt Nam” đã khép lại bằng lễ trao giải ngày 28.8 tại Hà Nội.

Từ hơn 1.200 tác phẩm gửi về từ trong nước và nhiều quốc gia trên thế giới, một hành trình khác dường như mới bắt đầu: hành trình để mỗi người, bằng câu chuyện của riêng mình, góp thêm một lát cắt về đất nước và con người Việt Nam.

Ngày 28.8, tại Hà Nội, Báo Nông thôn Ngày nay/Báo điện tử Dân Việt phối hợp với Cục Thông tin cơ sở và Thông tin đối ngoại (Bộ VHTTDL) tổ chức Lễ trao giải Cuộc thi viết “Kể câu chuyện Việt Nam”.

Sự kiện diễn ra khi cả nước đang hướng tới kỷ niệm 81 năm Quốc khánh 2.9, khiến những câu chuyện được kể tại hội trường càng có thêm một tầng ý nghĩa.

Đó không chỉ là những ký ức về quê hương, những lát cắt của đời sống hay những trải nghiệm cá nhân, mà còn là tình cảm, niềm tự hào và khát vọng của những con người đã gặp nhau ở một điểm chung: tình yêu dành cho Việt Nam.

Việt Nam được kể từ những câu chuyện riêng

Sau hơn hai tháng phát động, cuộc thi nhận được hơn 1.200 tác phẩm của các tác giả trong và ngoài nước. Khoảng 100 tác phẩm được lựa chọn đăng tải và 21 tác phẩm được trao giải.

Những con số ấy cho thấy sức hút của một cuộc thi không giới hạn bởi tuổi tác, nghề nghiệp hay khoảng cách địa lý. Người viết đến từ nhiều lĩnh vực, nhiều vùng miền, có người đang sống tại Việt Nam, có người đang học tập, làm việc ở nước ngoài và cũng có những tác giả quốc tế dành tình cảm đặc biệt cho đất nước hình chữ S.

Khoảng cách giữa người lớn tuổi nhất và nhỏ tuổi nhất tham dự cuộc thi cũng lên tới gần một thế kỷ. Thiếu tướng Phan Văn Lai, 96 tuổi, là tác giả cao tuổi nhất, trong khi em Trịnh Anh Tú, 8 tuổi, là tác giả nhỏ tuổi nhất.

Từ những câu chuyện về làng quê, gia đình, lịch sử, văn hóa đến những khát vọng đưa nông sản, âm nhạc, bản sắc Việt Nam ra thế giới, mỗi bài viết là một góc nhìn riêng.

Ghép lại, hơn 1.200 tác phẩm tạo thành một bức tranh nhiều màu sắc về đất nước, nơi Việt Nam hiện lên không chỉ qua những sự kiện lớn lao mà còn từ những con người bình dị và những câu chuyện rất đời thường.

Nhà báo Nguyễn Văn Hoài, Tổng Biên tập Báo Nông thôn Ngày nay/Báo điện tử Dân Việt, Trưởng Ban Tổ chức cuộc thi cho biết: “Cuộc thi được tổ chức như một không gian mở để người Việt Nam trong và ngoài nước, cùng bạn bè quốc tế yêu mến Việt Nam chia sẻ góc nhìn, trải nghiệm và những điều khiến họ gắn bó với đất nước này”.

Một chuyến đi, một con người từng gặp, một miền quê đã thay đổi, một giá trị văn hóa được gìn giữ hay một ký ức gia đình… tất cả đều có thể trở thành một câu chuyện về Việt Nam.

Mỗi người có thể là một “đại sứ văn hóa”

Không chỉ dừng ở một cuộc thi viết, “Kể câu chuyện Việt Nam” được nhìn nhận trong một không gian rộng hơn: quảng bá hình ảnh quốc gia bằng những câu chuyện chân thực từ chính đời sống.

Ông Phạm Anh Tuấn, Cục trưởng Cục Thông tin cơ sở và Thông tin đối ngoại, Bộ VHTTDL, cho biết việc kể câu chuyện Việt Nam là một trong những nội dung lớn trong Chiến lược truyền thông quảng bá hình ảnh Việt Nam ra nước ngoài giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Theo ông, cuộc thi đã mở rộng không gian để người dân Việt Nam và bạn bè quốc tế cùng tham gia kể về đất nước từ trải nghiệm của chính mình. Các tác phẩm đoạt giải cũng được định hướng phát hành bằng nhiều ngôn ngữ và trên nhiều nền tảng để tiếp tục đưa hình ảnh Việt Nam đến với bạn bè quốc tế.

Từ góc nhìn của GS.TS Phạm Hồng Tung, mỗi người Việt Nam đều có thể trở thành một “đại sứ văn hóa”. Không nhất thiết phải bắt đầu bằng những câu chuyện lớn. Đó có thể là việc kể cho thế hệ trẻ về quê hương, giới thiệu với bạn bè quốc tế một món ăn, một sản vật, một nét văn hóa hay những giá trị được gìn giữ qua nhiều thế hệ.

GS.TSKH.NGND Vũ Minh Giang, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam cũng cho rằng cuộc thi đã góp phần khơi gợi và lan tỏa sức mạnh mềm của Việt Nam. Trong bối cảnh hình ảnh quốc gia ngày càng trở thành một nguồn lực quan trọng, những câu chuyện chân thực, giàu cảm xúc từ người dân có khả năng tạo ra sự kết nối theo một cách tự nhiên.

Giải Nhất Cuộc thi viết “Kể câu chuyện Việt Nam” được trao cho tác phẩm “Nơi quốc ca hòa cùng tiếng sóng” của tác giả Vũ Quốc Huy.

Tác giả chia sẻ, câu chuyện bắt nguồn từ những cảm xúc rất đời thường. Nhưng chính những cảm xúc tưởng như riêng tư ấy đã tìm được sự đồng cảm khi được kể lại bằng một cách chân thành.

“Khát vọng đưa âm nhạc Việt vươn ra thế giới từ bản sắc cội nguồn” của ca sĩ Tùng Dương và “Việt Nam trong trái tim tôi” của tác giả Saleem Hammad, người Palestine đang sinh sống và làm việc tại Việt Nam, cùng nhận Giải Nhì.

Ba Giải Ba thuộc về các tác phẩm “Giữ một dòng máu Việt trong tim” của Nguyễn Thị Thanh Thảo, “Những vì sao chưa bao giờ tắt” của Nguyễn Thị Lan Hương và “Việt Nam - Một buổi sáng ngắm bình minh từ Văn Miếu” của GS.TS Andreas Stoffers, tác giả người Đức.

Bên cạnh các giải chính, Ban Tổ chức còn trao 10 giải chuyên đề và 5 giải Nhân vật truyền cảm hứng.

Những tác phẩm và nhân vật được vinh danh cho thấy phạm vi rộng của cuộc thi. Có câu chuyện về nguồn cội, gia đình, cộng đồng; có những hành trình gìn giữ văn hóa, đưa sản vật quê hương ra thế giới; có những con người dành cả cuộc đời để kết nối Việt Nam với bạn bè quốc tế.

Ở đó, một người nước ngoài chọn Việt Nam làm quê hương có thể kể về lòng tốt của người Việt.

Chàng trai dân tộc thiểu số có thể kể câu chuyện đưa sản phẩm quê hương vươn xa. Một nghệ sĩ có thể nói về khát vọng đưa âm nhạc Việt Nam ra thế giới. Và những người trẻ đang học tập ở nước ngoài có thể viết về dòng máu Việt vẫn luôn hiện diện trong mình.

Những câu chuyện khác nhau, nhưng gặp nhau ở tình cảm dành cho đất nước.

Khép lại một cuộc thi, mở ra một hành trình

Phát biểu tại lễ trao giải, nhiều đại biểu và thành viên Ban Giám khảo đều nhấn mạnh mong muốn cuộc thi không dừng lại sau buổi lễ. Bởi Việt Nam vẫn đang vận động từng ngày và những câu chuyện về Việt Nam cũng không bao giờ chỉ có một phiên bản.

Ở mỗi miền quê, mỗi gia đình, mỗi thế hệ đều có những ký ức và trải nghiệm riêng. Có những câu chuyện thuộc về lịch sử, có những câu chuyện đang diễn ra giữa đời sống hôm nay. Có câu chuyện được kể từ bên trong đất nước, cũng có những góc nhìn được gửi về từ cách Việt Nam hàng nghìn kilomet.

Lễ trao giải là cuộc gặp gỡ xúc động của những người đã chọn viết về Việt Nam bằng trải nghiệm và cảm xúc của chính mình.

Cuộc thi đã khép lại, nhưng một câu hỏi được đặt ra: Còn bao nhiêu câu chuyện về Việt Nam đang chờ được kể?

Có lẽ câu trả lời nằm trong chính tinh thần của cuộc thi. Mỗi người đều có một Việt Nam của riêng mình để nhớ, để yêu và để chia sẻ. Khi những câu chuyện nhỏ được kể bằng sự chân thành, chúng có thể gặp nhau, kết nối với nhau và cùng tạo nên một câu chuyện lớn hơn.

Đó là câu chuyện về một đất nước đang phát triển, một nền văn hóa giàu bản sắc và những con người luôn mang trong mình sự gắn bó với quê hương. Và hành trình kể câu chuyện Việt Nam sẽ vẫn còn tiếp tục.