Luật trợ tử mới của Pháp quy định những điều kiện nào?

VHO - Pháp chính thức ban hành luật trợ tử, cho phép một số người trưởng thành mắc bệnh không thể chữa khỏi được quyền lựa chọn hỗ trợ chấm dứt sự sống trong những điều kiện nghiêm ngặt.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron ngày 19.8 ký ban hành luật trợ tử, sau khi văn bản được Hội đồng Hiến pháp Pháp xác nhận phù hợp với Hiến pháp vào tuần trước.

Tổng thống Macron hoan nghênh phán quyết của Hội đồng Hiến pháp, cho rằng quyết định này khép lại một quá trình tranh luận dân chủ mẫu mực và thiết lập cơ chế bảo vệ cần thiết cho người dân.

Luật quy định quyền được trợ tử đối với một số người trưởng thành mắc bệnh không thể chữa khỏi. Văn bản được Quốc hội Pháp thông qua vào tháng 7, sau nhiều năm tranh luận về các vấn đề pháp lý, y tế và đạo đức liên quan.

Việc luật được ban hành được xem là thắng lợi chính trị đối với Tổng thống Macron, người đã cam kết thúc đẩy vấn đề này sau khi tái đắc cử năm 2022. Đây cũng là một trong những cải cách xã hội đáng chú ý trong nhiệm kỳ thứ hai của ông Macron và được đánh giá là thay đổi lớn tại Pháp kể từ khi nước này hợp pháp hóa hôn nhân đồng giới vào năm 2012.

Những ai được tiếp cận quyền trợ tử?

Theo luật mới, người muốn tiếp cận quyền hỗ trợ chấm dứt sự sống trước hết phải đủ tuổi trưởng thành, đồng thời là công dân Pháp hoặc người cư trú dài hạn tại Pháp.

Bên cạnh điều kiện về tuổi và nơi cư trú, bệnh nhân phải mắc bệnh không thể chữa khỏi và chịu tình trạng đau đớn không thể kiểm soát hoặc không thể làm thuyên giảm bằng các biện pháp điều trị.

Những người đã lựa chọn không tiếp nhận hoặc ngừng điều trị cũng có thể đáp ứng điều kiện nếu bản thân họ đánh giá tình trạng đau đớn là không thể chịu đựng được.

Như vậy, quyền được hỗ trợ chấm dứt sự sống không áp dụng chung cho mọi người bệnh mà chỉ dành cho những trường hợp đáp ứng các tiêu chí được luật quy định.

Người bệnh phải tự sử dụng chất gây tử vong

Một bác sĩ sẽ chịu trách nhiệm xác minh bệnh nhân có đáp ứng các điều kiện ban đầu hay không. Sau đó, một hội đồng sẽ đánh giá hồ sơ để xác định các tiêu chí theo luật đã được đáp ứng đầy đủ.

Quyết định cuối cùng thuộc về bác sĩ phụ trách, dù trước đó có sự tham gia đánh giá của hội đồng.

Nếu được chấp thuận, bệnh nhân phải chờ ít nhất 2 ngày trước khi thủ thuật được tiến hành và phải xác nhận lại quyết định vào ngày thực hiện.

Quy định này nhằm bảo đảm quyết định của người bệnh được đưa ra một cách có cân nhắc. Bệnh nhân cũng có quyền rút lại sự đồng ý vào bất kỳ thời điểm nào trong quá trình.

Theo quy định, bệnh nhân sẽ tự sử dụng chất gây tử vong. Trong trường hợp người bệnh không đủ khả năng thực hiện do hạn chế về thể chất, họ có thể nhận sự hỗ trợ từ một nhân viên y tế.

Điểm này cho thấy luật phân biệt giữa trường hợp người bệnh tự thực hiện việc sử dụng chất gây tử vong và trường hợp cần nhân viên y tế hỗ trợ vì lý do thể chất.

Nhân viên y tế có quyền từ chối

Một trong những nội dung được Hội đồng Hiến pháp yêu cầu làm rõ liên quan đến điều khoản lương tâm, cho phép nhân viên y tế từ chối tham gia quy trình hỗ trợ chấm dứt sự sống.

Quyền từ chối cũng được áp dụng đối với các cơ sở y tế tư nhân nếu hoạt động này đi ngược rõ ràng với tôn chỉ của cơ sở. Tuy nhiên, ngoại lệ này không được áp dụng nếu đó là cơ sở duy nhất có khả năng đáp ứng nhu cầu của người dân tại địa phương.

Quy định trên đáp ứng một trong những yêu cầu quan trọng của các cơ sở y tế Công giáo tại Pháp.

Phán quyết của Hội đồng Hiến pháp đưa Pháp gia nhập nhóm các quốc gia đã hợp pháp hóa trợ tử, cùng Hà Lan, Bỉ, Thụy Sĩ và Canada.

Trước khi luật mới được ban hành, Pháp đã cho phép một số hình thức chăm sóc cuối đời, nhưng vấn đề hỗ trợ chủ động chấm dứt sự sống vẫn là chủ đề gây tranh luận trong nhiều năm.