Ấn Độ giảm thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng và dầu diesel

VHO - Ấn Độ đã cắt giảm thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng và dầu diesel để bảo vệ người tiêu dùng và kiềm chế nguy cơ lạm phát tăng vọt, đồng thời áp thuế lợi nhuận bất ngờ đối với nhiên liệu hàng không và xuất khẩu dầu diesel, trong bối cảnh thị trường dầu mỏ toàn cầu biến động do xung đột Iran.

Giá dầu thế giới đã vượt mốc 100 USD/thùng sau khi eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển chiếm khoảng 40% lượng dầu thô nhập khẩu của Ấn Độ, gần như bị gián đoạn kể từ khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc tấn công vào Iran từ ngày 28.2.

Hàng Reuters cho biết, theo sắc lệnh ban hành cuối ngày 26.3, Bộ Tài chính Ấn Độ giảm thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng xuống còn 3 rupee (khoảng 0,0318 USD) mỗi lít, từ mức 13 rupee trước đó. Thuế đối với dầu diesel cũng được giảm về 0 từ mức 10 rupee/lít.

Chính phủ Ấn Độ chưa công bố mức hụt thu ngân sách do động thái này. Bộ trưởng Dầu khí Hardeep Singh Puri cho biết, việc giảm thuế khiến ngân sách thất thu đáng kể, song cần thiết để bù đắp khoản lỗ lớn của các công ty dầu khí, ước tính khoảng 24 rupee/lít đối với xăng và 30 rupee/lít đối với dầu diesel trong bối cảnh giá dầu quốc tế tăng cao.

Theo bà Madhavi Arora, chuyên gia kinh tế tại Emkay Global, thiệt hại tài chính hằng năm có thể lên tới gần 1.550 tỉ rupee. Bà cho rằng việc cắt giảm thuế sẽ bù đắp khoảng 30 – 40% khoản lỗ của các công ty tiếp thị dầu mỏ ở mức giá hiện tại.

Dù giá nhiên liệu tại Ấn Độ đã được tự do hóa về mặt kỹ thuật, các doanh nghiệp dầu khí nhà nước không phải lúc nào cũng điều chỉnh giá theo biến động dầu thô. Nhờ đó, người tiêu dùng phần nào được “đệm” trước biến động giá, khi phần tăng chi phí do chính phủ hoặc doanh nghiệp gánh chịu.

Theo quy định mới, thuế xuất khẩu dầu diesel tại Ấn Độ được ấn định ở mức 21,5 rupee/lít, trong khi nhiên liệu hàng không xuất khẩu chịu thuế 29,5 rupee/lít.

Trong giai đoạn từ tháng 4.2025 đến tháng 1.2026, Ấn Độ đã xuất khẩu khoảng 14 triệu tấn xăng và 23,6 triệu tấn dầu diesel. Tuy nhiên, phần lớn các nhà máy lọc dầu hiện đã tạm dừng xuất khẩu, trong đó Reliance Industries là doanh nghiệp xuất khẩu nhiên liệu lớn nhất.

Bộ trưởng Tài chính Nirmala Sitharaman khẳng định chính phủ sẽ bảo đảm nguồn cung xăng, dầu diesel và nhiên liệu hàng không không bị gián đoạn. Theo bà, các biện pháp mới nhằm hỗ trợ doanh nghiệp và tránh để giá nhiên liệu trong nước tăng mạnh, đồng thời kiểm soát chi phí nhiên liệu hàng không.

Ấn Độ hiện là quốc gia tiêu thụ và nhập khẩu dầu mỏ lớn thứ ba thế giới, phụ thuộc phần lớn vào nguồn cung từ bên ngoài.

Trong một thông báo cùng ngày, Bộ Dầu khí cho biết sẽ tăng phân bổ khí dầu mỏ hóa lỏng (LPG) cho khu vực thương mại và công nghiệp thêm 20%, nâng tổng mức cung lên tương đương 70% so với giai đoạn trước khủng hoảng. Mức tăng này dựa trên mức phân bổ hiện tại là 50%, ưu tiên cho các ngành như thép, ô tô, dệt may và các lĩnh vực thiết yếu.

Trước đó, Ấn Độ đã cắt giảm nguồn khí cho các mục đích ngoài nấu ăn sau khi xung đột Iran bùng phát.

Năm 2025, nước này tiêu thụ khoảng 33,15 triệu tấn khí đốt phục vụ nấu ăn, trong đó nhập khẩu chiếm gần 60% nhu cầu. Khoảng 90% lượng khí nhập khẩu đến từ khu vực Trung Đông.

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi khẳng định, Chính phủ nước này đã chuẩn bị các phương án cần thiết để ứng phó, bao gồm bảo đảm nguồn phân bón cho vụ hè và than đá phục vụ nhu cầu điện đang gia tăng.