Đối tác vững mạnh và tự cường hướng tới tương lai

VHO - Sáng ngày 10.6, trong khuôn khổ Diễn đàn Tương lai ASEAN (AFF 2026), phiên toàn thể 4 đã diễn ra với chủ đề “Mỹ và ASEAN: Đối tác vững mạnh và tự cường hướng tới tương lai”.

Phiên thảo luận là cuộc trao đổi giữa TS. Nguyễn Hùng Sơn, Giám đốc Học viện Ngoại giao và Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Mỹ Christopher Landau, nhấn mạnh tầm nhìn hợp tác lâu dài, ổn định và có khả năng thích ứng trước những thách thức mới giữa Mỹ và ASEAN.

Bước tiến quan trọng trong quan hệ giữa Mỹ và Việt Nam

Theo Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Mỹ Christopher Landau, quan hệ giữa Mỹ và Việt Nam đã đạt được những bước tiến quan trọng. Việc hai nước nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện thể hiện chiều sâu, phạm vi và tầm quan trọng ngày càng lớn của mối quan hệ song phương.

Hợp tác giữa hai nước tiếp tục được mở rộng trên nhiều lĩnh vực như ngoại giao, quốc phòng, an ninh, thực thi pháp luật, hợp tác kinh tế và giao lưu nhân dân đã góp phần củng cố tình hữu nghị, sự tin cậy và lợi ích chung giữa hai quốc gia. Mỹ luôn ủng hộ một Việt Nam độc lập, hùng mạnh và thịnh vượng. Đây là nguyên tắc quan trọng định hướng cho sự phát triển quan hệ giữa hai nước trong hiện tại và tương lai.

Thứ trưởng cho rằng quan hệ đối tác giữa Mỹ và Việt Nam cũng mang lại những lợi ích thiết thực cho người dân hai nước, đồng thời là một nhân tố quan trọng đóng góp vào hòa bình, ổn định và thịnh vượng của khu vực. 

Việt Nam ngày càng đảm nhiệm vai trò lớn hơn trong các vấn đề khu vực và quốc tế, thể hiện cam kết mạnh mẽ đối với hòa bình, an ninh và hợp tác quốc tế. Việt Nam không chỉ giữ vai trò quan trọng trong khu vực mà còn là một đối tác có trách nhiệm trên phạm vi toàn cầu. Điều này phản ánh tầm nhìn chiến lược và vị thế ngày càng nâng cao của Việt Nam trong cộng đồng quốc tế.

Thứ trưởng nhấn mạnh, Mỹ mong muốn tiếp tục hợp tác chặt chẽ với Việt Nam trong khuôn khổ quan hệ song phương, qua đó đóng góp tích cực vào sự phát triển của quan hệ giữa hai nước cũng như hòa bình và thịnh vượng chung của khu vực.

"Mỹ cũng ủng hộ tầm nhìn của Việt Nam về vai trò của ASEAN trong khu vực. Chúng tôi cam kết hợp tác chặt chẽ với Việt Nam trên cơ sở song phương nhằm thúc đẩy các ưu tiên chung của khu vực", Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Mỹ nhấn mạnh.

Chúng tôi tin tưởng rằng ASEAN sẽ tiếp tục là một trong những khu vực năng động nhất thế giới, đóng vai trò quan trọng trong tăng trưởng kinh tế và định hình tương lai của khu vực cũng như toàn cầu.

Thứ trưởng nhận định lợi ích kinh tế của Mỹ tại Đông Nam Á là vô cùng to lớn. Hiện có hơn 6.000 doanh nghiệp Mỹ hoạt động trên khắp ASEAN. Thương mại và đầu tư của Mỹ đang hỗ trợ khoảng 625.000 việc làm tại Mỹ. Quan hệ thương mại giữa Mỹ với ASEAN trải rộng trên toàn bộ 50 bang của Mỹ thông qua hoạt động xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ sang các thị trường Đông Nam Á.

Về thương mại, Mỹ hiện đạt được nhiều thỏa thuận thương mại với các nước ASEAN, đồng thời đang phối hợp với nhiều đối tác thương mại khác để xây dựng một trật tự thương mại tốt hơn, dựa trên các nguyên tắc có đi có lại, công bằng và cân bằng.

Mỹ cũng ủng hộ việc thúc đẩy quan hệ thông qua các chương trình trao đổi chuyên môn, và hợp tác với các nước ASEAN nhằm hỗ trợ các quốc gia thành viên ứng phó với các thách thức về an ninh năng lượng.

Bên cạnh cạnh đó, Mỹ đã triển khai nhiều bước đi quan trọng thúc đẩy ổn định thị trường năng lượng toàn cầu. Chúng tôi đang giải phóng nguồn dự trữ dầu chiến lược, đồng thời mở rộng năng lực xuất khẩu khí dầu mỏ hóa lỏng (LPG) và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) để hỗ trợ các quốc gia tìm kiếm nguồn cung thay thế.

Mỹ tự hào là đối tác hàng đầu của ASEAN về công nghệ số và trí tuệ nhân tạo (AI). Chúng tôi kỳ vọng ASEAN sớm hoàn tất và triển khai Hiệp định khung ASEAN về Kinh tế số (DEFA) với các tiêu chuẩn cao, dựa trên những thông lệ quốc tế tốt nhất, qua đó mở ra tương lai kinh tế tươi sáng hơn cho cả doanh nghiệp Mỹ và ASEAN.

AI là công nghệ mang tính chuyển đổi với tiềm năng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, nâng cao chất lượng dịch vụ công, mở rộng cơ hội giáo dục và củng cố hệ thống y tế.

"Là quốc gia dẫn đầu trong toàn bộ hệ sinh thái AI, từ sản xuất chất bán dẫn, phát triển phần mềm đến các ứng dụng thực tiễn, đồng thời tiếp nối Hội nghị Bộ trưởng Mỹ - ASEAN về AI lần đầu tiên diễn ra cách đây hai tuần, chúng tôi mong muốn cùng ASEAN tăng cường hợp tác phát triển AI trên tinh thần cởi mở và hợp tác", Thứ trưởng nhấn mạnh.

ASEAN trong chính sách đối ngoại và chiến lược khu vực của Mỹ

Tại phiên thảo luận, trước câu hỏi của TS. Nguyễn Hùng Sơn: ASEAN hiện giữ vị trí như thế nào trong chính sách đối ngoại và chiến lược khu vực của Mỹ?

Thứ trưởng Christopher Landau cho biết Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đến Đông Nam Á. Chuyến công du của Tổng thống Trump tới khu vực đã thể hiện cam kết của Mỹ đối với ASEAN, cả ở cấp độ song phương và đa phương.

ASEAN là một khu vực rất đa dạng. Các quốc gia thành viên có trình độ phát triển khác nhau, hệ thống chính trị khác nhau và những bản sắc văn hóa riêng biệt. Tuy nhiên, sự khác biệt đó lại tạo nên sức mạnh của ASEAN.

Thông qua các cơ chế hợp tác khu vực, ASEAN đã và đang đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy đối thoại, tăng cường hiểu biết lẫn nhau, xây dựng đồng thuận và duy trì ổn định trong khu vực. Chính khả năng tập hợp các quốc gia đa dạng cùng hướng tới các mục tiêu chung đã góp phần khẳng định vai trò trung tâm của ASEAN trong cấu trúc khu vực.

Nhấn mạnh ASEAN hiện là một trong những động lực tăng trưởng kinh tế quan trọng của thế giới, ông Christopher Landau cũng cho rằng người dân và doanh nghiệp Mỹ đều nhận thấy những cơ hội to lớn tại khu vực ASEAN.

"Sự hiện diện của chúng tôi tại đây thể hiện rằng khu vực này có ý nghĩa rất quan trọng đối với Mỹ và phản ánh chiều sâu cũng như sự đa dạng trong quan hệ đối tác giữa Mỹ với ASEAN", ông Christopher Landau nói thêm.

Quan hệ hợp tác về năng lượng là một nền tảng quan trọng cho phát triển kinh tế. Cuộc khủng hoảng năng lượng trong thời gian qua đã cho thấy rõ rằng các quốc gia muốn duy trì tăng trưởng kinh tế bền vững cần phải bảo đảm an ninh năng lượng.

Mỹ sẵn sàng hợp tác với ASEAN trong nhiều lĩnh vực năng lượng khác nhau, bao gồm khí tự nhiên hóa lỏng (LNG), năng lượng hạt nhân và các công nghệ năng lượng mới. Với các chính sách kinh tế phù hợp và hợp tác hiệu quả, những lĩnh vực này có thể góp phần bảo đảm an ninh năng lượng và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của khu vực.

Mỹ hiện là một trong những quốc gia đi đầu về công nghệ số và AI. AI đang đóng vai trò ngày càng quan trọng trong cuộc sống, trong hoạt động kinh tế cũng như trong quá trình đổi mới sáng tạo. Chúng tôi mong muốn các quốc gia trong khu vực có thể tiếp cận những công nghệ AI tiên tiến nhất và tăng cường hợp tác trong lĩnh vực này.