Ra mắt sách “Trò chuyện với Thanh”- lịch sử trở thành đối thoại của người trẻ

VHO - Sáng 25.4, tại Hà Nội, Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức lễ ra mắt cuốn sách “Trò chuyện với Thanh” và giao lưu cùng tác giả Nguyễn Thành Nam. Sự kiện thu hút sự quan tâm của đông đảo độc giả, đặc biệt là giới trẻ, bởi cách tiếp cận mới mẻ trong việc diễn giải tư tưởng Hồ Chí Minh qua lăng kính đương đại.

Trong dòng chảy không ngừng của thời đại công nghệ, khi thông tin liên tục được cập nhật và thay đổi, những giá trị tư tưởng nền tảng vẫn đóng vai trò như kim chỉ nam, giúp con người định hướng và vững vàng bước ra thế giới.

Cuốn sách Chuyện với Thanh - Lời kể mới về ánh sáng được giới thiệu như một nỗ lực làm mới cách tiếp cận đó, khi đưa tư tưởng Hồ Chí Minh ra khỏi khuôn khổ truyền thống, đặt vào đối thoại với thế hệ trẻ hôm nay.

Không phải là một công trình học thuật khô cứng, cuốn sách được xây dựng từ những giờ giảng thực tế của tác giả – nơi ông buộc phải tìm cách kết nối với sinh viên trong bối cảnh họ ngày càng ít hứng thú với những môn học bị coi là “khô khan” như lịch sử hay tư tưởng. Từ đó, một hình thức truyền tải mới ra đời: đối thoại.

Tác phẩm mở ra bằng cuộc trò chuyện giữa Thanh – một sinh viên Gen Z không mấy mặn mà với lịch sử – và thầy Thành, một nhà Toán học rẽ sang con đường kinh doanh. Xuyên suốt cuốn sách là những trao đổi, phân tích các sự kiện và nhân vật lịch sử thông qua góc nhìn gần gũi, đời sống.

Với 5 phần nội dung trải dài từ “Không có gì quý hơn độc lập tự do” đến “Sánh vai các cường quốc năm châu”, tác phẩm không chỉ kể lại lịch sử, mà còn “giải mã” tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh thành những bài học quản trị, những chiến lược thực tiễn như “lấy thế thắng lực” hay “dĩ bất biến, ứng vạn biến”.

Chia sẻ tại buổi ra mắt, tác giả Nguyễn Thành Nam cho biết: “Ban đầu, các bạn thường học để qua môn, nên tôi buộc phải tìm một cách tiếp cận khác. Điều khiến tôi bất ngờ là khi thay đổi cách dạy, các bạn lại rất hứng thú, chủ động đặt câu hỏi, tự tìm câu trả lời và tranh luận với nhau”.

Điểm đáng chú ý của cuốn sách chính là sự thay đổi vai trò của người học. Thay vì tiếp nhận kiến thức một cách thụ động, người đọc được đặt vào vị trí của người đặt câu hỏi, tự lý giải và phản biện. Nhân vật Thanh vì thế không đại diện cho một cá nhân cụ thể, mà là hình ảnh của cả một thế hệ – những người không còn muốn học lịch sử như một nghĩa vụ, mà muốn hiểu vì sao quá khứ lại có ý nghĩa với hiện tại.

“Lịch sử khi đó không còn là những con số khô khan. Các bạn không cần phải nhớ, mà phải đi tìm và lý giải”, tác giả nhấn mạnh. Chính sự dịch chuyển này khiến việc học lịch sử trở thành một quá trình tư duy, thay vì chỉ là ghi nhớ thông tin.

Một trong những gợi mở quan trọng của cuốn sách là cách nhìn nhận mối quan hệ giữa quá khứ và hiện tại. Theo tác giả, lịch sử không nằm yên trong sách vở, mà luôn hiện diện trong những vấn đề mà con người đang đối mặt hôm nay.

“Nếu muốn tìm lời giải cho tương lai, cách tốt nhất là quay lại quá khứ. Rất nhiều lời giải đã có sẵn, chỉ là chúng ta cần đặt nó vào bối cảnh mới”, tác giả Nguyễn Thành Nam nói.

Tư tưởng Hồ Chí Minh, vì vậy, không còn được trình bày như những khuôn mẫu bất biến, mà là những nguyên tắc có thể vận dụng linh hoạt. Từ khát vọng “sánh vai với các cường quốc năm châu”, cuốn sách đặt ra những câu hỏi về vị thế và lựa chọn của Việt Nam trong bối cảnh hiện đại, qua đó gợi mở cách suy nghĩ cho người trẻ.

Ở góc nhìn của người làm văn chương, nhà thơ Hữu Việt cho rằng điểm nổi bật của cuốn sách không chỉ nằm ở nội dung, mà còn ở phương thức truyền tải. “Trong một thời gian dài, việc đưa tư tưởng Hồ Chí Minh đến với thế hệ trẻ chưa thật sự hiệu quả. Cuốn sách này lựa chọn hình thức đối thoại, đi từ những câu hỏi rất cụ thể của sinh viên”, ông nhận định.

Theo nhà thơ Hữu Việt, chính cách tiếp cận này đã tạo ra một sự thay đổi quan trọng: tư tưởng không còn là di sản tĩnh của quá khứ, mà trở thành những gợi ý sống động, có khả năng lý giải các vấn đề của hiện tại và tương lai. Việc đưa các nhân vật lịch sử ra khỏi “huyền thoại hóa” cũng giúp họ trở nên gần gũi hơn với đời sống hôm nay.

Điều cốt lõi mà cuốn sách đặt ra có lẽ nằm ở một câu hỏi giản dị nhưng sâu sắc: lịch sử có liên quan gì đến mỗi cá nhân? Câu trả lời không nằm ở những sự kiện lớn lao, mà ở cách mỗi người kết nối chúng với đời sống của mình – từ những lựa chọn, băn khoăn cho đến định hướng tương lai.

“Lịch sử không phải là cái gì xa vời. Nó gần gũi với chúng ta, và mỗi người đều có thể thấy có điều gì đó liên quan đến mình”, tác giả Nguyễn Thành Nam khẳng định.

Trong bối cảnh giáo dục và truyền thông không ngừng thay đổi, việc tìm ra những phương thức mới để kể lại lịch sử trở thành yêu cầu tất yếu. Bằng cách đặt lịch sử vào đối thoại, cuốn sách mở ra khả năng để người đọc không chỉ học, mà còn suy nghĩ, phản biện và tự tìm câu trả lời.

Tác giả Nguyễn Thành Nam là một gương mặt đặc biệt với hành trình “ngược dòng” giữa công nghệ và giáo dục. Là người đặt nền móng cho FPT Software, từng giữ cương vị Tổng Giám đốc Tập đoàn FPT, ông đã góp phần đưa công nghệ Việt Nam vươn ra thế giới. Hiện nay, với vai trò Phó Chủ tịch Hội đồng trường Đại học FPT và người sáng lập FUNiX, ông tiếp tục truyền đạt những trải nghiệm thực tiễn của mình qua giảng dạy môn Tư tưởng Hồ Chí Minh.

Sự kết hợp giữa tư duy logic của một kỹ sư công nghệ, trải nghiệm của một doanh nhân và góc nhìn của một người thầy đã giúp ông “thổi” một luồng sinh khí mới vào những kiến thức tưởng chừng khô cứng. Lịch sử, trong cách kể của ông, không còn là ký ức xa xôi, mà trở thành nguồn ánh sáng soi đường cho hiện tại và tương lai.