Lễ hội Tràng An 2026: Không gian đậm đà bản sắc văn hoá

VHO - Lễ hội Tràng An 2026 với chủ đề “Tràng An - Mạch nguồn linh khí” đã chính thức diễn ra vào sáng 3.5 (tức ngày 17.3 âm lịch) tại Quần thể danh thắng Tràng An (tỉnh Ninh Bình) trong không khí trang trọng, đậm đà bản sắc văn hoá.

Đến dự và dâng hương tại lễ hội có Uỷ viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh; Uỷ viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Chánh Văn phòng Thường trực Văn phòng Trung ương Đảng Nguyễn Thị Thu Hà.

Cùng dự có đại diện lãnh đạo tỉnh Ninh Bình, các sở, ban, ngành trong tỉnh; đại diện lãnh đạo các xã, phường và đông đảo nhân dân, du khách tham dự.

Lễ hội Tràng An 2026 với chủ đề "Tràng An - Mạch nguồn linh khí" được Ban Quản lý Quần thể danh thắng Tràng An, Doanh nghiệp xây dựng Xuân Trường long trọng tổ chức tại Khu du lịch sinh thái Tràng An - Di sản Văn hoá và Thiên nhiên thế giới.

Lễ hội Tràng An (còn gọi là Lễ hội Đức Thánh Quý Minh Đại Vương) là một lễ hội truyền thống vô cùng độc đáo ở Ninh Bình vì diễn ra hoàn toàn trong không gian di sản Tràng An với non xanh, nước biếc, với những hang động lung linh, kỳ ảo.

Theo ghi nhận của PV Báo Văn hoá, ngay từ sáng sớm ngày 3.5, hàng nghìn chiếc thuyền đã quy tụ về bến Tràng An để chuẩn bị sẵn sàng cho một lễ hội trang trọng. Phía bến An, bãi đỗ xe chật kín hàng nghìn người rạng rỡ, hào hứng với ô, lọng, cờ; người rước rồng, người rước kiệu… Cùng với đó, đội kèn đồng, đội trống khổng lồ vang vọng núi rừng, tạo khí thế hào hùng, uy nghiêm.

Từ bến Tràng An hàng vạn người đồng loạt xuống thuyền, đoàn rước vượt qua khoảng 5km đường thuỷ thuộc hệ thống sông Sào Khê, xuyên qua 11 hang động.

Tiếp đó, trên dòng Sào Khê đại diện lãnh đạo UBND tỉnh, MTTQ tỉnh Ninh Bình dùng gáo dừa thực hiện nghi lễ lấy nguồn nước trong lành, mát lạnh đổ đầy ắp vào chum, sau đó rước về đền để làm lễ.

Trong suốt quá trình rước kiệu, rước nước, rước rồng, hai bên bờ sông và các điểm bố trí ngay gần bến, cửa hang động, du khách được trải nghiệm các sân khấu thực cảnh với nhiều tiết mục văn nghệ đặc sắc.

Cùng với đó là những thanh âm của nhạc cụ dân tộc như: cồng chiêng, đàn tính, sáo, đàn bầu… vang vọng từ hai bên bờ sông. Đồng thời, những làn điệu dân ca, chèo, xẩm, hát then… trầm bổng, réo rắt xuyên suốt lễ hội khiến du khách mê đắm trong không gian văn hoá truyền thống.

Một điểm đến không thể bỏ qua khi trải nghiệm Lễ hội Tràng An đó là đền Trần (nơi thờ Đức Thánh Quý Minh Đại Vương) nằm uy nghi trên ngọn núi. Đền được vua Đinh Tiên Hoàng xây dựng vào thế kỷ X nhưng sau đó bị đổ nát và được nhà Trần cho xây dựng lại. Hiện nơi đây còn 4 cột đá có tuổi đời trên 700 năm được chạm khắc kênh bong “tứ linh” vô cùng độc đáo.

Chị Trần Thị Thuỷ (du khách Hà Nội) chia sẻ: “Năm nay được trải nghiệm Lễ hội Tràng An tôi thực sự bất ngờ về sự kỳ công, trang nghiêm và quy mô lớn. Tôi không chỉ ngồi thuyền theo đoàn rước mà còn được trải nghiệm đa dạng từ cảnh sắc thiên nhiên, diễn xướng dân gian đến âm nhạc dân tộc, nghi lễ linh thiêng, tất cả mang đến những cảm xúc khó quên”.

Khác với nhiều lễ hội truyền thống, Lễ hội Tràng An không chỉ là hoạt động văn hoá – tâm linh mà còn được xem là lễ hội trách nhiệm của con người, lễ hội bảo vệ môi trường độc đáo của Việt Nam với trung tâm của lễ hội là Lễ mở cửa rừng (hay còn gọi là Phát Lác).

Phát Lác là nghi lễ cổ được người dân Cố đô duy trì cả ngàn đời nay, cũng là một quy ước thiêng liêng giữa con người và thiên nhiên khi rừng đóng cửa vào mùa đông và chỉ mở cửa vào ngày 17.3 âm lịch hàng năm để khai thác có kiểm soát. Nghi lễ mang ý nghĩa: Thiên nhiên cần được nghỉ ngơi trước khi phục vụ con người.

Lễ hội Tràng An 2026 còn là dịp để tưởng nhớ các bậc tiền nhân đã khai phá và gìn giữ vùng đất linh khí ngàn năm Tràng An, Hoa Lư; đồng thời cầu quốc thái dân, mưa thuận gió hoà; tôn vinh giá trị truyền thống sống hài hoà với tự nhiên của người dân Việt Nam.

Lễ hội Tràng An 2026 có nhiều hoạt động phong phú, hấp dẫn, mang đậm bản sắc văn hoá vùng đất Cố đô nghìn năm như: rước rồng, rước nước, rước kiệu, tế lễ… Nhiều không gian lễ hội độc đáo trên sông Sào Khê; nhiều loại hình nghệ thuật như hát chèo, cải lương, hát xẩm, hát văn, đàn tính, cồng chiêng… của các nghệ nhân, nghệ sĩ trên sân khấu thực cảnh đã thu hút sự quan tâm của du khách.