Biến giá trị văn hóa thành nguồn lực phát triển

VHO - Từ yêu cầu bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa, vấn đề đặt ra hiện nay là làm thế nào chuyển hóa những giá trị ấy thành nguồn lực, sức mạnh nội sinh và động lực trực tiếp cho phát triển đất nước.

Đây cũng là những vấn đề trọng tâm được đặt ra tại Hội thảo khoa học cấp quốc gia “Phát huy giá trị văn hóa Việt Nam thành một động lực quan trọng phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới”, sắp diễn ra tại Hà Nội.

Nhận diện đầy đủ nguồn lực văn hóa

Văn hóa luôn giữ vị trí đặc biệt trong sự nghiệp dựng nước, giữ nước và phát triển đất nước. Trong giai đoạn phát triển mới, cùng với nhiệm vụ bảo tồn, gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa, yêu cầu quan trọng hơn là phải chuyển hóa những giá trị ấy thành nguồn lực và sức mạnh nội sinh, tạo động lực cho phát triển.

Theo Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Triệu Thế Hùng, đây chính là vấn đề trung tâm cần được trao đổi, làm rõ tại Hội thảo khoa học cấp quốc gia “Phát huy giá trị văn hóa Việt Nam thành một động lực quan trọng phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới”.

Hội thảo hướng tới nhận diện rõ hơn nguồn lực văn hóa Việt Nam, những điểm nghẽn về thể chế, chính sách và tổ chức thực hiện, từ đó đề xuất giải pháp phát huy giá trị văn hóa thành nguồn lực thực sự cho phát triển đất nước.

Đáng chú ý, cách tiếp cận về văn hóa được đặt trong mối quan hệ chặt chẽ với xây dựng con người, môi trường xã hội, kỷ cương, thượng tôn pháp luật và bảo đảm an ninh quốc gia. Sự phối hợp giữa Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội với Bộ Công an trong tổ chức Hội thảo cũng thể hiện cách tiếp cận này.

Một trong những vấn đề được nhấn mạnh là xây dựng văn hóa tuân thủ, để tôn trọng và chấp hành pháp luật không chỉ xuất phát từ yêu cầu quản lý mà trở thành ý thức tự giác, chuẩn mực ứng xử và trách nhiệm xã hội của mỗi người.

Cùng với đó, trong bối cảnh toàn cầu hóa, chuyển đổi số và sự phát triển mạnh mẽ của các nền tảng xuyên biên giới, yêu cầu bảo đảm an ninh văn hóa ngày càng rõ nét.

Theo Phó Chủ nhiệm Triệu Thế Hùng, cần vừa mở rộng giao lưu, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại, phát triển công nghiệp văn hóa và sức mạnh mềm quốc gia; vừa giữ gìn bản sắc, bảo vệ các giá trị nền tảng, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh và nâng cao sức đề kháng của xã hội trước những tác động tiêu cực.

“Văn hóa, phát triển và an ninh có mối quan hệ gắn bó chặt chẽ. Một nền văn hóa mạnh góp phần tạo nên một xã hội có kỷ cương, có sức đề kháng và có năng lực sáng tạo; đồng thời, một môi trường an toàn, ổn định là điều kiện quan trọng để văn hóa phát triển và các giá trị tốt đẹp được lan tỏa”, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Triệu Thế Hùng nhấn mạnh.

Khơi thông nguồn lực từ thể chế và kỷ luật thực thi

Từ góc độ nghiên cứu và thực tiễn, Trung tướng Phan Xuân Tuy, Giám đốc Học viện Chính trị Công an nhân dân, cho biết, hội thảo sẽ tập trung làm rõ quan niệm, mục tiêu, định hướng mới về phát triển văn hóa được xác định trong Văn kiện Đại hội XIV của Đảng và Nghị quyết số 80 của Bộ Chính trị; đồng thời cụ thể hóa việc triển khai các nghị quyết của Quốc hội, Chính phủ và chương trình hành động thực hiện Nghị quyết số 80.

Hội thảo cũng hướng tới việc triển khai nghiêm túc Kết luận số 18-KL/TW Hội nghị Trung ương 2 về phát triển kinh tế - xã hội, tài chính quốc gia, đầu tư công, vay, trả nợ công giai đoạn 2026-2030 gắn với mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Theo Trung tướng Phan Xuân Tuy, một trọng tâm được đặt ra là định hình tư duy mới về hoàn thiện thể chế văn hóa, siết chặt kỷ luật thực thi nhằm khơi thông các nguồn lực và thúc đẩy phát triển. Đây cũng là yêu cầu gắn lý luận với thực tiễn, giữa hoạch định chính sách, pháp luật với tổ chức thực hiện.

Với quy mô hội thảo khoa học cấp quốc gia, vấn đề được đặt ra không chỉ dừng ở nhận diện giá trị văn hóa, mà còn hướng tới xác định những nguồn lực cần phát huy, những điểm nghẽn cần tháo gỡ, nhất là về thể chế, pháp luật; đồng thời nhận diện những thách thức trong quá trình nâng cao kỷ luật thực thi.

Việc trao đổi giữa các nhà quản lý, nhà khoa học, chuyên gia và những người hoạt động thực tiễn, nhất là trong lĩnh vực văn hóa, bảo vệ an ninh quốc gia, tư tưởng và văn hóa, được kỳ vọng góp phần đúc rút những bài học kinh nghiệm, tạo cơ sở để phát huy toàn diện giá trị con người Việt Nam.

Mục tiêu cuối cùng là đưa văn hóa vượt ra khỏi cách tiếp cận thuần túy về bảo tồn, để các giá trị văn hóa và con người Việt Nam trở thành sức mạnh mềm, một trụ cột và động lực mới cho phát triển đất nước, hướng tới mục tiêu phát triển bằng văn hóa.

Hội thảo khoa học cấp quốc gia với chủ đề “Phát huy giá trị văn hóa Việt Nam thành một động lực quan trọng phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới” sẽ chính thức diễn ra sáng 10.10 tại Nhà Quốc hội.