Văn học Đài Loan (Trung Quốc) lần đầu chạm tay tới Giải thưởng Booker quốc tế

VHO - Cuốn "Taiwan Travelogue" ("Nhật ký du lịch Đài Loan") của nhà văn Dương Thư Tôn Tử, do dịch giả Lâm Vương chuyển ngữ sang tiếng Anh, đã trở thành tác phẩm đầu tiên viết bằng tiếng Trung giành Giải Booker quốc tế.

Dương Thư Tôn Tử và Lâm Vương được công bố là đồng chủ nhân giải thưởng trị giá 50.000 bảng Anh, chia đều cho tác giả và dịch giả, trong buổi lễ diễn ra tại Tate Modern tối 19.5.

Cuốn tiểu thuyết được trình bày như bản dịch của một cuốn hồi ký thất lạc vừa được tìm thấy, kể về một nữ tiểu thuyết gia đi tàu tới Đài Loan dưới thời Nhật Bản chiếm đóng năm 1938 và bắt đầu chuyến du lịch ẩm thực cùng một phiên dịch viên mà cô dần đem lòng yêu.

Tác phẩm đan xen các chú thích và lời bạt hư cấu của nhân vật trong sách cùng những ghi chú “thật” của dịch giả Lâm Vương. Theo Chủ tịch Hội đồng giám khảo kiêm tiểu thuyết gia Natasha Brown, điều này đã “tạo nên một lớp siêu hư cấu hấp dẫn xung quanh câu chuyện tình yêu cốt lõi”.

Brown nhận xét “Taiwan Travelogue” đã đạt được “một kỳ tích kép đáng kinh ngạc” khi đồng thời thành công như một tiểu thuyết lãng mạn và một tác phẩm hậu thuộc địa sắc sảo.

Dương Thư Tôn Tử và Lâm Vương cũng là những người Đài Loan và người Mỹ gốc Đài Loan đầu tiên giành giải thưởng vốn tôn vinh các tác phẩm hư cấu xuất sắc được dịch sang tiếng Anh này.

Phiên bản gốc tiếng Trung của “Taiwan Travelogue” từng giành giải Kim Tự Tháp, giải thưởng văn học danh giá của Đài Loan. Trong khi đó, bản dịch tiếng Anh của Lâm Vương đã giành Giải Sách Quốc gia Mỹ cho văn học dịch năm 2024.

Ngoài tiểu thuyết, Dương Thư Tôn Tử còn viết tiểu luận, truyện tranh và kịch bản trò chơi điện tử. Lâm Vương cũng sáng tác văn học, với tiểu thuyết đầu tay “Weeb” sắp ra mắt.

Trong cuộc phỏng vấn hồi tháng 3 đăng trên website của giải Booker, Dương Thư Tôn Tử cho biết cô bắt đầu viết văn nhờ làn sóng tiểu thuyết tình cảm Đài Loan bùng nổ vào giữa thập niên 1990.

“Các bạn cùng lớp thời trung học của tôi quyết định thành lập một nhóm viết văn, mặc dù trong số năm người chúng tôi, chỉ có mình tôi tiếp tục viết”, cô nói.

“Taiwan Travelogue” đã vượt qua 5 tác phẩm khác trong danh sách đề cử gồm “The Director” của Daniel Kehlmann do Ross Benjamin dịch, “The Witch” của Marie NDiaye do Jordan Stump dịch, “She Who Remains” của Rene Karabash do Izidora Angel dịch, “On Earth As It Is Beneath” của Ana Paula Maia do Padma Viswanathan dịch và “The Nights Are Quiet in Tehran” của Shida Bazyar do Ruth Martin dịch.

Giải Booker quốc tế năm nay dành cho các tác phẩm hư cấu dài và tuyển tập truyện ngắn được dịch sang tiếng Anh và xuất bản tại Anh hoặc Ireland trong giai đoạn từ ngày 1.5.2025 đến 30.4.2026.

Những người từng đoạt Booker quốc tế trước đây có 2 nhà văn đạt giải Nobel: Han Kang với “The Vegetarian” do Deborah Smith dịch và Olga Tokarczuk với “Flights” do Jennifer Croft dịch.