Nhật Bản giải tán Hạ viện, chuẩn bị bầu cử sớm

NGHIÊM THANH

VHO - Nhật Bản ngày 23.1 đã chính thức giải tán Hạ viện, mở đường cho cuộc tổng tuyển cử sớm dự kiến diễn ra vào ngày 8.2.

Nhật Bản giải tán Hạ viện, chuẩn bị bầu cử sớm - ảnh 1
Phiên họp Quốc hội Nhật Bản tại Tokyo ngày 23.1. Ảnh: Kyodo

Tại phiên họp toàn thể của Hạ viện khai mạc lúc 13h00 ngày 23.1 (giờ địa phương), Chủ tịch Hạ viện Nukaga Fukushiro đã đọc Chiếu thư giải tán Hạ viện, qua đó chính thức giải tán cơ quan lập pháp này.

Việc giải tán Hạ viện ngay trong ngày đầu kỳ họp thường kỳ của Quốc hội đã khởi động một chiến dịch tranh cử ngắn chưa từng có trong nhiều thập kỷ.  Dự kiến, các chính đảng sẽ bắt đầu chiến dịch tranh cử từ ngày 27.1 và cử tri Nhật Bản sẽ bỏ phiếu vào ngày 8.2.

Theo Kyodo News, sáng cùng ngày, Nội các của bà Takaichi đã thông qua kế hoạch giải tán Hạ viện gồm 465 ghế. Dù Thủ tướng Nhật Bản có quyền hiến định để làm điều này, đây là lần đầu tiên trong vòng 60 năm Hạ viện bị giải tán ngay khi kỳ họp thường kỳ vừa bắt đầu.

Nhiệm kỳ hiện tại của các nghị sĩ lẽ ra kéo dài đến năm 2028. Tuy nhiên, bà Takaichi cho rằng cuộc bầu cử sớm là cần thiết vì bà mới nhậm chức từ tháng 10 và liên minh cầm quyền mới giữa Đảng Dân chủ Tự do (LDP) và Đảng Đổi mới Nhật Bản cũng chỉ được thành lập trong cùng tháng, chưa có sự kiểm chứng rõ ràng từ cử tri.

Cuộc bầu cử lần này cũng sẽ chứng kiến sự ra đời của một khối đối lập mới mang tên Liên minh Cải cách Trung dung, do Đảng Dân chủ Lập hiến Nhật Bản và đảng Komeito – đối tác liên minh lâu năm của LDP trong 26 năm – thành lập.

Trong khi liên minh cầm quyền đang xem xét phương án tạm dừng áp thuế tiêu thụ đối với thực phẩm, phe đối lập lại đề xuất bãi bỏ hoàn toàn loại thuế này. Vấn đề tìm kiếm các nguồn tài chính thay thế dự kiến sẽ trở thành một trong những chủ đề trọng tâm của chiến dịch tranh cử, giữa lúc giá cả tiếp tục leo thang.

Bên cạnh đó, các vấn đề liên quan đến tài chính – chính trị, đặc biệt là hệ lụy từ vụ bê bối “quỹ đen” từng gây chấn động LDP trong những năm gần đây, cũng như các chính sách đối với cư dân nước ngoài và khách du lịch, nhiều khả năng sẽ được đưa ra tranh luận.

Dù Nội các của Thủ tướng Takaichi đang có tỷ lệ ủng hộ cao nhưng khối cầm quyền cũng chỉ nắm giữ đa số sít sao tại Hạ viện (233/465 ghế) và chỉ nắm thiểu số tại Thượng viện (120/248 ghế) nên vẫn phải hợp tác với các đảng đối lập để thông qua các dự luật.

Cuộc bầu cử Hạ viện gần nhất của Nhật Bản được tổ chức vào tháng 10.2024.