Mỹ lạc quan về khả năng đạt thỏa thuận với Iran

VHO - Chính quyền Tổng thống Donald Trump bày tỏ lạc quan về triển vọng đạt được một thỏa thuận nhằm chấm dứt xung đột với Iran, đồng thời cảnh báo sẽ gia tăng áp lực kinh tế nếu Tehran tiếp tục lập trường cứng rắn.

Theo Reuters, Tổng thống Trump cho biết ông tin cuộc chiến được phát động cùng Israel vào cuối tháng Hai đang tiến gần đến hồi kết.

Mỹ cũng cảnh báo khả năng áp đặt thêm các biện pháp trừng phạt thứ cấp đối với các quốc gia mua dầu của Iran, nhằm tạo lợi thế trước các vòng đàm phán tiếp theo. Động thái này diễn ra chỉ vài tuần sau khi Washington nới lỏng việc thực thi một số lệnh trừng phạt năng lượng với Tehran.

Song song với sức ép kinh tế, các kênh ngoại giao cũng được thúc đẩy. Các quan chức Mỹ và Iran đang cân nhắc quay lại Pakistan để tiếp tục đàm phán ngay cuối tuần này, sau khi vòng đàm phán đầu tiên không đạt đột phá. Tư lệnh quân đội Pakistan, bên trung gian hòa giải, đã tới Tehran hôm 15.4 nhằm tìm cách hạ nhiệt căng thẳng.

“Chúng tôi lạc quan về triển vọng đạt được thỏa thuận”, Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt nói tại cuộc họp báo hôm 15.4, đồng thời đánh giá các cuộc đàm phán do Pakistan làm trung gian là “hiệu quả và đang tiếp diễn”. Bà cũng bác bỏ thông tin cho rằng Mỹ đã chính thức đề nghị gia hạn lệnh ngừng bắn hai tuần được thống nhất từ ngày 8.4.

Theo bà Leavitt, các cuộc đàm phán trực tiếp tiếp theo chưa được xác nhận, song nhiều khả năng sẽ diễn ra tại Pakistan.

Quân đội Pakistan xác nhận Thống soái Asim Munir đã tới Tehran. Một nguồn tin cấp cao của Iran cho biết ông Munir sẽ tìm cách “thu hẹp khoảng cách” giữa hai bên. Ngoại trưởng Pakistan Abbas Araqchi cũng đăng thông điệp chào đón và khẳng định Iran cam kết thúc đẩy hòa bình, ổn định khu vực.

Dù vậy, tiến trình đàm phán vẫn đối mặt với trở ngại lớn khi vấn đề hạt nhân tiếp tục là điểm nghẽn chính. Mỹ đề xuất Iran tạm ngừng toàn bộ hoạt động hạt nhân trong 20 năm, trong khi Tehran chỉ chấp nhận khoảng thời gian từ 3 - 5 năm. Washington đồng thời yêu cầu loại bỏ toàn bộ vật liệu hạt nhân đã làm giàu, còn Iran yêu cầu dỡ bỏ các lệnh trừng phạt quốc tế.

Một nguồn tin tham gia đàm phán cho biết các cuộc trao đổi kín đã giúp thu hẹp khác biệt, mở ra khả năng tiến tới một thỏa thuận trong vòng đàm phán mới.

Xung đột đã khiến Iran đóng cửa eo biển Hormuz đối với các tàu không thuộc sở hữu của nước này, làm gián đoạn nghiêm trọng hoạt động xuất khẩu từ vùng Vịnh và buộc các nước nhập khẩu phải tìm nguồn cung thay thế.

Một nguồn tin thân cận với Tehran cho biết Iran có thể xem xét cho phép tàu thuyền đi lại qua vùng eo biển thuộc lãnh thổ Oman mà không bị tấn công, nếu đạt được thỏa thuận ngăn xung đột tái diễn.

Trong khi đó, các bộ trưởng tài chính từ gần 10 quốc gia, dẫn đầu bởi Anh, kêu gọi các bên thực thi đầy đủ cam kết, cảnh báo xung đột sẽ tiếp tục gây sức ép lên kinh tế và thị trường toàn cầu, ngay cả khi sớm được giải quyết.