Gián đoạn nguồn cung dầu mỏ lớn nhất trong lịch sử

MINH DƯƠNG

VHO - Sự gián đoạn lịch sử đối với sản lượng dầu mỏ toàn cầu đã khiến giá dầu thô vượt mốc 100 USD/thùng vào ngày 9.3.

Gián đoạn nguồn cung dầu mỏ lớn nhất trong lịch sử - ảnh 1
Giá xăng đã tăng 50 cent mỗi gallon kể từ khi căng thẳng giữa Mỹ, Israel với Iran. Ảnh: Getty

Theo CNN, căng thẳng leo thang ở Trung Đông tiếp tục kéo dài, giá dầu kỳ hạn có thể còn dư địa tăng mạnh hơn nữa.

Trên thực tế, giá dầu suýt chạm mức 120 USD/thùng trong đêm, trước khi xuất hiện báo cáo cho biết các quốc gia phương Tây sẽ thảo luận biện pháp nhằm giảm bớt áp lực giá nhiên liệu cao, qua đó giúp hạ nhiệt phần nào căng thẳng trên thị trường.

Giá dầu thô của Mỹ chốt phiên ở 94,77 USD/thùng, tăng 4,3% vào ngày 9.3. Trong khi đó, giá dầu thô Brent cũng tăng 6,8% lên 98,96 USD/thùng.

Trước đó, lần gần nhất giá dầu giao dịch trên mức 100 USD là sau căng thẳng giữa Nga và Ukraine. Giá dầu vượt mốc 100 USD vào tháng 3.2022 và duy trì quanh mức này cho đến ngày 19.7.2022. Kể từ đó đến nay, giá dầu chưa từng quay lại mốc ba chữ số.  

Điều gì đang xảy ra?

Eo biển Hormuz là một tuyến đường biển hẹp, nơi khoảng 20% lượng dầu của thế giới được vận chuyển bằng tàu chở dầu đi qua. Iran đã đe dọa tấn công bất kỳ tàu chở dầu nào đi qua eo biển này, khiến hoạt động nhận và giao dầu trong khu vực gần như đình trệ.

Theo dữ liệu lịch sử của Tập đoàn Năng lượng Rapidan, khoảng 20% nguồn cung bị gián đoạn hiện nay, lớn gấp khoảng hai lần mức kỷ lục từng xảy ra trong Khủng hoảng Kênh đào Suez (1956-1957).

Căng thẳng leo thang đã xóa bỏ hoàn toàn công suất dự phòng, do Saudi Arabia và Các Tiểu vương quốc Ả rập Thống nhất bị cắt khỏi thị trường dầu mỏ toàn cầu.

Công suất dự phòng là lượng sản xuất dầu có thể nhanh chóng được đưa trở lại hoạt động khi cần thiết, và thường đóng vai trò như “bộ giảm xóc” cho thị trường năng lượng.

“Kết quả là một thị trường gần như không còn vùng đệm đáng kể. Không có nhà sản xuất nào có thể tăng sản lượng để bù đắp ngay lập tức,” Bob McNally, nhà sáng lập và Chủ tịch Tập đoàn Năng lượng Rapidan ghi nhận.

Vì dầu mỏ bị gián đoạn vận chuyển, các nhà sản xuất tại khu vực giàu dầu mỏ này đã không còn chỗ để lưu trữ dầu thô. Do đó, họ không còn lựa chọn nào khác ngoài việc phải giảm tốc độ sản xuất.

Khi giá dầu tăng vọt, giá xăng cũng leo thang theo. Giá xăng tại Mỹ đã tăng khoảng 50 cent chỉ trong một tuần, lên 3,48 USD/gallon, cao hơn bất kỳ thời điểm nào trong cả hai nhiệm kỳ của Tổng thống Donald Trump.

Điều này có thể kéo dài bao lâu?

Tin tốt là thế giới vẫn có rất nhiều dầu. Trước khi chiến sự nổ ra, thị trường dầu mỏ thậm chí đang dư cung, đó là lý do giá dầu khá rẻ, khoảng 60 USD/thùng.

Tin xấu là cuộc chiến với Iran đang kéo dài lâu hơn nhiều so với dự đoán ban đầu của phần lớn các nhà giao dịch.

Những đợt tăng giá dầu mang tính lịch sử phản ánh sự chủ quan ban đầu đang nhường chỗ cho thực tế khắc nghiệt rằng cuộc chiến sẽ không kết thúc chỉ trong vài ngày.

Trong khi đó, chính phủ các nước vẫn đang tìm cách giảm bớt áp lực giá trên thị trường dầu mỏ. Bộ trưởng tài chính của các nước thuộc Nhóm G7 họp vào ngày 10.3 để thảo luận về việc phối hợp giải phóng dầu từ kho dự trữ chiến lược.

Đồng thời, Mỹ sẽ tiếp tục thúc đẩy kế hoạch cung cấp bảo hiểm cho các tàu chở dầu đi qua Eo biển Hormuz, sau khi các công ty bảo hiểm hàng hải cho biết họ sẽ không bảo hiểm cho tàu trong khu vực nếu bị tấn công.

Tuy nhiên, nếu không có giải pháp thuyết phục cho việc đóng cửa eo biển Hormuz, giá dầu nhiều khả năng sẽ tiếp tục tăng thêm trong thời gian tới.

Ngày 10.3, giá dầu thế giới giảm mạnh sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump nói rằng chiến sự với Iran có thể sớm kết thúc. Dầu Brent giảm khoảng 6-7%, lùi về khoảng 85 USD/thùng sau khi từng vọt lên gần 120 USD/thùng do căng thẳng tại Eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu.

Tuy vậy, thị trường năng lượng vẫn tiềm ẩn rủi ro biến động nếu xung đột tại Trung Đông tiếp tục leo thang.

Theo CNN