Chiến dịch cứu phi công Mỹ khẩn cấp giữa căng thẳng với Iran

VHO - Sau khi một chiến đấu cơ F-15E Strike Eagle của Lực lượng Không quân Mỹ bị bắn hạ trên lãnh thổ Iran, chiến dịch tìm kiếm - cứu nạn phi công mất tích đã trở thành tâm điểm của căng thẳng Mỹ - Iran, thu hút sự chú ý của giới quân sự và ngoại giao toàn cầu.

Theo Reuters và nhiều nguồn tin chính xác khác, vụ việc xảy ra ngày 3.4.2026, trong bối cảnh chiến dịch không kích kéo dài gần năm tuần qua giữa Mỹ - Israel và Iran. Đây là lần đầu tiên máy bay chiến đấu Mỹ bị bắn rơi trực tiếp trong lãnh thổ Iran kể từ khi xung đột bắt đầu.

Quân đội Mỹ đã triển khai chiến dịch tìm kiếm - cứu nạn quy mô lớn ngay sau tai nạn. Theo báo cáo, một trong hai thành viên phi hành đoàn đã được lực lượng Mỹ cứu sống và đưa đến nơi an toàn để chăm sóc y tế, trong khi vẫn có một thành viên khác mất tích. Công tác tìm kiếm vẫn đang tiếp diễn trong khu vực được coi là “có nguy cơ cao” sâu trong lãnh thổ Iran.

Các hoạt động cứu hộ được tiến hành với sự hỗ trợ của trực thăng chiến đấu và lực lượng đặc nhiệm, nhưng gặp nhiều thách thức do địa hình, hỏa lực đối phương và nguy cơ đối đầu trực tiếp. Reuters dẫn nguồn cho biết hai trực thăng hỗ trợ cứu nạn đã bị hỏa lực của Iran bắn vào nhưng thoát ra an toàn, trong khi một máy bay tấn công khác tham gia chiến dịch rơi tại vùng Vịnh Persian và phi công cũng được cứu sống an toàn.

Căng thẳng còn gia tăng khi truyền thông Iran và các quan chức nước này công bố hình ảnh mảnh vỡ máy bay và kêu gọi người dân trợ giúp tìm kiếm phi công, thậm chí đặt phần thưởng cho ai bắt được phi công Mỹ còn sống. Điều này làm phức tạp thêm chiến dịch cứu nạn và khiến nguy cơ đối đầu nghiêm trọng hơn.

Trong bối cảnh chiến dịch đang diễn ra, Donald Trump đã thận trọng giữ kín chi tiết về hoạt động quân sự này và không bình luận cụ thể về kế hoạch giải cứu. Ông chỉ bày tỏ hy vọng phi công mất tích sẽ “được tìm thấy an toàn”, đồng thời nhấn mạnh tình hình hiện vẫn trong “tình trạng chiến tranh”, phản ánh cam kết của Washington trong việc bảo vệ quân nhân của mình và tiếp tục theo đuổi mục tiêu rộng hơn trong khu vực.

Điểm đáng chú ý là dù chiến dịch cứu người diễn ra khẩn trương, Mỹ vẫn không đóng lại cánh cửa ngoại giao. Tuyên bố từ Nhà Trắng cho biết sự kiện này không làm gián đoạn các nỗ lực đàm phán với Iran, cho thấy một chiến lược “vừa dồn sức quân sự, vừa giữ kênh ngoại giao mở” trong bối cảnh căng thẳng leo thang.

Trong bối cảnh đó, số phận của phi công mất tích không chỉ mang tính nhân đạo mà còn có ý nghĩa chiến lược sâu rộng. Nếu cứu thành công toàn bộ phi hành đoàn, Mỹ có thể củng cố ưu thế tinh thần và quân sự. Ngược lại, một diễn biến tiêu cực có thể trở thành ngòi nổ mới khiến quan hệ giữa Washington và Tehran leo thang vượt ngoài tầm kiểm soát hiện tại.