Nghệ thuật biểu diễn đồng hành cùng “mốc son” của đất nước

THANH MAI

VHO - Hướng tới chào mừng Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, các đơn vị nghệ thuật trực thuộc Bộ VHTTDL đồng loạt “ra quân” với loạt chương trình hấp dẫn, được đầu tư công phu về nội dung và hình thức biểu đạt, từ múa rối, kịch nói, xiếc đến sân khấu truyền thống...

Vừa tạo điểm nhấn văn hóa đầu năm, các tác phẩm vừa lan tỏa giá trị nhân văn, khơi dậy niềm tự hào, truyền cảm hứng sống đẹp và kết nối mạnh mẽ với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Nghệ thuật biểu diễn đồng hành cùng “mốc son” của đất nước - ảnh 1
Nhiều chương trình ý nghĩa nhằm hướng tới chào mừng Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng. Ảnh: Vở “Trái tim người dẫn đường”

 Bữa tiệc nghệ thuật đa sắc dành cho công chúng

Mở đầu, trong hai ngày 27 - 28.12.2025, Nhà hát Múa rối Việt Nam đã biểu diễn chương trình nghệ thuật miễn phí Cảm xúc Long Thành, đưa khán giả bước vào không gian Thăng Long - Hà Nội ngàn năm văn hiến qua ngôn ngữ múa rối giàu tính biểu tượng.

Từ hình tượng Rồng - Phượng linh thiêng khẳng định cội nguồn “Con Rồng cháu Tiên”, tác phẩm dẫn dắt mạch cảm xúc qua vòng tuần hoàn bốn mùa, tái hiện nhịp sống tinh tế, thanh lịch của người Tràng An. Ở lớp diễn cuối, không gian 36 phố phường hiện lên gần gũi với nghề thủ công truyền thống, tiếng rao quen thuộc và nhịp sống đô thị.

Tiếp nối không khí đó, vào ngày 6 và 7.1.2026, Nhà hát Tuổi Trẻ Việt Nam đã biểu diễn miễn phí chương trình nghệ thuật Trái tim người dẫn đường, gồm vở diễn cùng tên của PGS.TS, nhà văn Nguyễn Thế Kỷ, kết hợp với các ca khúc quen thuộc viết về Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Tác phẩm khắc họa hình tượng Bác Hồ bằng ngôn ngữ sân khấu giàu cảm xúc, làm nổi bật vai trò của Người trong việc dẫn dắt cách mạng Việt Nam đi đến độc lập, tự do. Âm nhạc được sử dụng như mạch dẫn xuyên suốt, góp phần làm sâu sắc thêm hình ảnh Chủ tịch Hồ Chí Minh, qua đó bồi đắp lý tưởng sống, khơi gợi tình yêu nước cho các em học sinh trên địa bàn Hà Nội.

Nhà hát Kịch Việt Nam cũng mang đến chuỗi hoạt động gồm vở kịch Điều còn lại (diễn ngày 10.1 và 24.1); chương trình nghệ thuật Bác Hồ - Một tình yêu bao la (ngày 25.1). Điều còn lại là lát cắt sâu lắng về người lính thời hậu chiến, nơi những mất mát, day dứt và tình yêu thầm lặng đan xen, để lại suy ngẫm sâu xa trong lòng khán giả.

Trong khi đó, Bác Hồ - Một tình yêu bao la mang đến cách tiếp cận gần gũi về hình tượng của Người qua 4 kịch ngắn: Chuyện nhà chị Tín, Đoàn kết là sức mạnh, Đôi mắt sáng Miền Nam trong trái tim Bác, khắc họa vẻ đẹp mộc mạc, nhân hậu cùng tình yêu thương bền bỉ Bác dành cho nhân dân.

Liên đoàn Xiếc Việt Nam giới thiệu chương trình Mừng Đảng, mừng Xuân vào ngày 18.1 với nhiều hoạt cảnh giàu tính sáng tạo, cho thấy sự đa dạng của ngôn ngữ xiếc và khả năng chinh phục nhiều đối tượng khán giả. Sự hòa quyện giữa truyền thống và hiện đại, giữa xiếc với âm nhạc, vũ điệu, hát, múa cùng công nghệ âm thanh, ánh sáng đã góp phần tôn vinh vẻ đẹp nghệ thuật xiếc, đồng thời khơi gợi tình yêu quê hương, đất nước trong lòng công chúng.

Ở mảng sân khấu truyền thống, Nhà hát Sân khấu truyền thống Quốc gia Việt Nam phục vụ công chúng vở chèo Bắc Lệ Đền thiêng (17.1) và vở cải lương Mặt trời đêm thế kỷ (24.1). Bắc Lệ Đền thiêng kể câu chuyện cảm động về người dân làng Lệ Thượng (tổng Thuốc Sơn, tỉnh Lạng Sơn) đã kiên cường gìn giữ tín ngưỡng thờ Mẫu và Hát văn - di sản văn hóa tâm linh của cha ông, dù phải trả giá bằng chính mạng sống.

Trong khi đó, Mặt trời đêm thế kỷ khai thác đề tài lịch sử, ca ngợi Hoàng đế Quang Trung - Nguyễn Huệ với tiết tấu dàn dựng nhanh, mạnh, hiện đại, kết hợp múa, tiếng kèn tuồng và làn điệu Bài chòi Bình Định, tái hiện không khí hào hùng của đất võ Tây Sơn.

Hấp dẫn và giàu giá trị nhân văn

Hướng tới chào mừng Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng nhưng các chương trình nghệ thuật không đi theo lối thể hiện khô cứng hay minh họa đơn thuần. Thay vào đó, các đơn vị nghệ thuật lựa chọn những hình thức biểu đạt đa dạng, từ kịch nói, múa rối, sân khấu truyền thống đến xiếc, âm nhạc, nhằm truyền tải thông điệp tư tưởng bằng ngôn ngữ sáng tạo, giàu cảm xúc và phù hợp với từng nhóm khán giả.

Thông qua sự đa dạng về loại hình và cách kể chuyện, nghệ thuật vừa góp phần tạo không khí phấn khởi, thi đua chào mừng sự kiện chính trị trọng đại của đất nước, vừa khẳng định vai trò đồng hành của văn hóa trong việc bồi đắp đời sống tinh thần, lan tỏa giá trị nhân văn và củng cố niềm tin xã hội.

Theo NSƯT Nguyễn Sĩ Tiến, Giám đốc Nhà hát Tuổi Trẻ Việt Nam, chương trình Trái tim người dẫn đường được xây dựng phù hợp với đối tượng khán giả thanh thiếu niên, kỳ vọng tạo nên những rung cảm tích cực, giúp các em có khoảng lặng để suy ngẫm về lý tưởng sống, con đường lựa chọn và trách nhiệm của bản thân.

Thông qua ngôn ngữ sân khấu giàu cảm xúc, những suy tư, khát vọng và lựa chọn của Chủ tịch Hồ Chí Minh không còn được nhìn như những trang sử xa vời, mà trở thành gợi mở gần gũi về việc sống có mục tiêu, biết dấn thân và cống hiến cho cộng đồng, đất nước. Qua đó, chương trình góp phần truyền tải các giá trị tư tưởng, văn hóa một cách tự nhiên, vun đắp nhận thức, tình cảm và ý thức trách nhiệm xã hội cho công chúng, trong không khí sôi nổi hướng tới Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng.

Phó Giám đốc phụ trách Nhà hát Sân khấu truyền thống Quốc gia Việt Nam, NSND Lê Tuấn Cường bày tỏ, nghệ thuật luôn song hành cùng những sự kiện lớn của dân tộc, góp phần lan tỏa tinh thần thời đại và các giá trị cốt lõi của đất nước. Tuy nhiên, ông cũng nhấn mạnh, nghệ thuật phải hướng đến khán giả, đáp ứng nhu cầu thưởng thức ngày càng đa dạng của công chúng.

Vì vậy, các chương trình chào mừng sự kiện trọng đại của đất nước cần được đầu tư nghiêm túc, không ngừng làm mới ngôn ngữ biểu đạt, đa dạng hóa hình thức thể hiện, tạo sức hút cả về nội dung lẫn cảm xúc. Chỉ khi giữ được sự hấp dẫn và tính đương đại, nghệ thuật truyền thống mới có thể tiếp cận công chúng hôm nay và bền bỉ đồng hành cùng đời sống xã hội.