Mở đường cho người trẻ bước vào điện ảnh

VHO - Hai liên hoan phim trẻ tại TP.HCM mở thêm cơ hội cho sinh viên, nhà làm phim trẻ thực hành, sáng tạo và tiếp cận môi trường điện ảnh chuyên nghiệp.

Liên hoan phim Điện ảnh Trẻ 2026 và Liên hoan phim ngắn sinh viên “Góc nhìn trẻ 2026” đang diễn ra tại TP.HCM, tạo thêm không gian để các nhà làm phim trẻ, sinh viên thực hành nghề, giới thiệu tác phẩm và tiếp cận môi trường điện ảnh chuyên nghiệp.

Góp phần bổ sung nguồn nhân lực cho công nghiệp văn hóa

Liên hoan phim Điện ảnh Trẻ 2026 (HCMC Youth Cinefest 2026) do Trường Đại học Sân khấu - Điện ảnh TP.HCM tổ chức, diễn ra từ 29.9 - 2.10. Từ 135 phim ngắn gửi về, Ban tổ chức đã lựa chọn 31 tác phẩm tranh giải. Ở Chợ dự án trong khuôn khổ liên hoan, 12 dự án cũng được chọn từ 41 hồ sơ tham gia.

Với chủ đề “Mở khung hình - Phóng tầm mắt”, liên hoan phim hướng đến việc tạo không gian để các nhà làm phim trẻ trình chiếu tác phẩm, tranh giải, gặp gỡ khán giả và giới chuyên môn. Chợ dự án đồng thời mở cơ hội để người làm phim trẻ kết nối với nhà sản xuất và tiếp cận môi trường điện ảnh chuyên nghiệp.

Theo TS Phạm Huy Quang, Hiệu trưởng Trường Đại học Sân khấu - Điện ảnh TP.HCM, Trưởng Ban tổ chức, Youth Cinefest 2026 được tổ chức nhân kỷ niệm 50 năm thành lập trường, đồng thời hướng đến xây dựng một sân chơi điện ảnh chuyên nghiệp cho sinh viên và các nhà làm phim trẻ.

“Qua đó, nhà trường mong muốn tạo thêm cơ hội để người trẻ thực hành nghề, kết nối với giới làm phim và từng bước tham gia thị trường, góp phần bổ sung nguồn nhân lực cho công nghiệp văn hóa”, TS Quang cho biết.

Trước đó, ngày 25.9, Trường Đại học Văn hóa TP.HCM tổ chức lễ công bố và phát động Liên hoan phim ngắn sinh viên “Góc nhìn trẻ 2026 – Nguồn sáng rực rỡ” (The Young’s Lens 2026 – The Luminous Source).

Với chủ đề “Đa dạng – Sáng tạo – Bền vững”, liên hoan hướng đến việc đưa sinh viên tham gia nhiều khâu của quá trình làm phim, từ hình thành ý tưởng, viết kịch bản đến sản xuất, trình chiếu và tiếp cận môi trường nghề nghiệp điện ảnh.

Liên hoan do Trường Đại học Văn hóa TP.HCM chủ trì, với sự đồng hành của Văn phòng UNESCO tại Hà Nội, tài trợ độc quyền của Tập đoàn Trung Nguyên Legend cùng sự tham gia của các đơn vị tư vấn chuyên môn, phối hợp và bảo trợ truyền thông.

Theo PGS.TS Lâm Nhân, Hiệu trưởng Trường Đại học Văn hóa TP.HCM, Trưởng Ban tổ chức, ba yếu tố “Đa dạng – Sáng tạo – Bền vững” được xác định là những định hướng để sinh viên quan sát, khám phá và kể câu chuyện về thành phố bằng ngôn ngữ điện ảnh.

Trong đó, “Đa dạng” gắn với việc nhìn thấy và tôn trọng sự khác biệt; “Sáng tạo” không chỉ nằm ở kỹ thuật hay công nghệ mà trước hết là khả năng hình thành cách nhìn, cách kể riêng; còn “bền vững” gắn với trách nhiệm của hoạt động sáng tạo đối với con người và cộng đồng.

“Tôi mong rằng các bạn sinh viên không nên cố gắng đi làm những bộ phim giống người khác mà hãy tìm cho mình một tiếng nói, một ngôn ngữ và một bản sắc của riêng mình”, PGS.TS Lâm Nhân nói.

Khuyến khích khai thác các vấn đề văn hóa, di sản, bản sắc địa phương

Ban tổ chức Liên hoan phim ngắn sinh viên “Góc nhìn trẻ 2026 – Nguồn sáng rực rỡ” cho biết, liên hoan khuyến khích sinh viên khai thác các vấn đề về con người, văn hóa, di sản, môi trường, cộng đồng và đời sống đương đại. Câu chuyện có thể xuất phát từ trải nghiệm cá nhân hoặc những vấn đề xã hội, qua đó thể hiện cách quan sát, suy nghĩ và đối thoại của người trẻ với đời sống.

Năm 2025, TP.HCM chính thức gia nhập Mạng lưới các Thành phố Sáng tạo của UNESCO (UCCN) trong lĩnh vực Điện ảnh. Đây cũng là cơ sở để các chương trình hướng đến việc gắn giáo dục văn hóa nghệ thuật với thực tiễn sáng tạo, tạo điều kiện cho sinh viên học tập, thực hành và trải nghiệm trong lĩnh vực điện ảnh.

Liên hoan tiếp nhận đăng ký ý tưởng, kịch bản phim dự thi từ ngày 28.9 đến 23.10.2026. Những ý tưởng được lựa chọn sẽ tiếp tục tham gia chương trình hỗ trợ chuyên môn và sản xuất.

Ở hạng mục phim dự thi theo chủ đề chính, sinh viên có thể thực hiện phim truyện, phim phóng sự và phim tài liệu, thời lượng tối đa 30 phút. Nội dung tập trung vào các chủ đề như con người, văn hóa, di sản, bản sắc địa phương, môi trường, sinh kế, giáo dục, bình đẳng giới và phát triển bền vững.

Hạng mục phim theo chủ đề của nhà tài trợ dành cho phim truyện ngắn, phim tài liệu, phim hoạt hình, phim thể nghiệm hoặc tác phẩm kết hợp nhiều ngôn ngữ biểu đạt, thời lượng tối đa 5 phút. Chủ đề là “Cà phê và Văn hóa cà phê”, với những hướng khai thác về di sản, con người, sáng tạo, khởi nghiệp, cộng đồng, phát triển bền vững và lối sống tỉnh thức.

Điểm chung đáng chú ý của hai hoạt động điện ảnh dành cho người trẻ là không dừng ở việc tiếp nhận tác phẩm và trao giải. Các chương trình đều đặt trọng tâm vào quá trình thực hành, cố vấn, trình chiếu và kết nối với người làm nghề.

PGS.TS Lâm Nhân cho rằng điều nhà trường hướng đến không chỉ là một cuộc thi mà là một quá trình học tập và sáng tạo, trong đó sản phẩm của sinh viên có cơ hội bước vào đời sống đương đại thay vì chỉ dừng lại ở phạm vi giảng đường.

Cách tiếp cận này cũng phù hợp với yêu cầu thực tế của người làm phim trẻ. Một liên hoan, khóa đào tạo hay dự án hỗ trợ kinh phí chỉ tạo ra điểm khởi đầu. Để bước vào nghề, người trẻ còn cần môi trường thực hành, người hướng dẫn, nguồn lực sản xuất, cơ hội trình chiếu và khả năng tiếp cận thị trường.

Việc kết nối nhiều khâu từ phát triển ý tưởng, đào tạo, sản xuất đến giới thiệu tác phẩm vì vậy có ý nghĩa đối với quá trình hình thành nguồn nhân lực điện ảnh. Người trẻ không chỉ được đưa tác phẩm vào một sân chơi mà còn có cơ hội học cách phát triển dự án, trao đổi với người làm nghề, đưa phim đến với khán giả và tiếp cận nhà sản xuất.

Theo TS Phạm Huy Quang, để hình thành một hệ sinh thái điện ảnh cho thành phố, trước hết cần xây dựng thế hệ khán giả trẻ biết xem phim, từ đó hình thành các nhóm làm phim và tiếp tục phát hiện, ươm mầm tài năng.

Việc Trường Đại học Sân khấu - Điện ảnh TP.HCM và Trường Đại học Văn hóa TP.HCM tổ chức các liên hoan phim được ông nhìn nhận trong mối liên kết giữa nhiều trường, đơn vị và lực lượng làm nghề, cùng hướng đến việc đưa điện ảnh đến gần hơn với khán giả trẻ.

Từ những hoạt động đang diễn ra, có thể thấy nhu cầu dành cho điện ảnh trẻ tại TP.HCM đang được mở rộng theo hướng đa dạng hơn về không gian thực hành. Từ tác phẩm ngắn của sinh viên đến các dự án được lựa chọn tại Chợ dự án, người trẻ có thêm cơ hội thử sức, nhận phản hồi và từng bước tiếp cận những yêu cầu thực tế của nghề.

Vấn đề còn lại là làm sao để những cơ hội này được duy trì, mở rộng và tạo thành một chuỗi liên tục giữa đào tạo, sáng tác, sản xuất, trình chiếu và thị trường. Khi đó, các liên hoan phim không chỉ là nơi trao giải mà có thể trở thành một phần của quá trình hình thành lực lượng làm phim trẻ tại TP.HCM và rộng hơn là nguồn nhân lực cho công nghiệp văn hóa.

Trong bối cảnh TP.HCM là thành viên Mạng lưới các Thành phố Sáng tạo của UNESCO về điện ảnh, việc hình thành thêm những hoạt động kết nối giữa nhà trường, người làm phim trẻ và thị trường cũng đặt ra yêu cầu đưa quá trình đào tạo gần hơn với thực tế nghề nghiệp.