Việt Nam đang thắng Thái Lan ở đâu trong cuộc đua du lịch Đông Nam Á?

VHO - Khi “ngôi vương” du lịch Đông Nam Á không còn thuộc về Thái Lan và Việt Nam nổi lên như một đối thủ đáng gờm thì câu hỏi quan trọng hơn được đặt ra là: “Việt Nam đang thắng Thái Lan ở đâu trong cuộc đua khu vực và những lợi thế ấy có đủ bền để tạo ra một bước ngoặt dài hạn hay không?”.

Thắng ở nhiều mặt

Trong nhiều năm, Thái Lan gần như mặc định giữ vai trò “điểm đến trung tâm” của du lịch Đông Nam Á. Sự ổn định của dòng khách, hệ sinh thái dịch vụ hoàn chỉnh và thương hiệu quốc tế mạnh khiến vị thế ấy ít khi bị đặt dấu hỏi.

Nhưng những chuyển động gần đây của thị trường cho thấy cán cân cạnh tranh đang thay đổi và Việt Nam không còn chỉ là lựa chọn thay thế, mà dần trở thành đối thủ trực diện.

Năm 2025 vừa khép lại đã trở thành một dấu mốc đáng chú ý của du lịch Đông Nam Á. Quốc gia từng được xem là hình mẫu phát triển du lịch thành công nhất châu Á ghi nhận sự sụt giảm lượng khách quốc tế, trong khi Việt Nam nổi lên như một điểm sáng toàn cầu với tốc độ tăng trưởng thuộc nhóm cao nhất thế giới.

Thế nhưng, liệu đà tăng trưởng hiện tại có đủ để Việt Nam thu hẹp khoảng cách lớn với Thái Lan và tạo ra một bước ngoặt trong tương lai?

Những con số dưới đây không chỉ phản ánh quy mô, mà còn cho thấy sự dịch chuyển vị thế và giới hạn của từng mô hình phát triển du lịch trong khu vực.

Theo báo cáo của Bộ Du lịch và Thể thao Thái Lan, năm 2025 nước này đón 32,9 triệu lượt khách quốc tế, giảm 7,23% so với năm 2024. Điều đó cũng đồng nghĩa Thái Lan không còn là quốc gia đón nhiều khách quốc tế nhất Đông Nam Á. Vị trí số 1 khu vực đã thuộc về Malaysia, với 38,3 triệu lượt khách trong 11 tháng đầu năm 2025 theo ước tính của Cục Xúc tiến Du lịch Malaysia (Tourism Malaysia).

Du lịch nội địa Thái Lan vẫn tăng trưởng, đạt hơn 202 triệu lượt khách, mang về khoảng 1,16 nghìn tỉ baht. Tuy nhiên, tổng thu từ du lịch của nước này trong năm 2025 vẫn giảm 1,3%, cho thấy những giới hạn của mô hình tăng trưởng dựa nhiều vào các điểm đến truyền thống.

Giới quan sát cho rằng du lịch Thái Lan đang phụ thuộc quá lớn vào đền chùa, cung điện và các bãi biển quen thuộc, trong khi thiếu những sản phẩm mới đủ sức kéo du khách quay trở lại. Quyền Bộ trưởng Bộ Du lịch và Thể thao Artthakorn Sirilatthayakorn cũng thừa nhận nước này đã bỏ lỡ cơ hội phát triển các điểm đến mới, đặc biệt khi so sánh với Việt Nam.

Ở chiều ngược lại, năm 2025, du lịch Việt Nam lần đầu tiên đón gần 21,2 triệu lượt khách quốc tế. Tổ chức Du lịch Liên Hợp Quốc (UN Tourism) xếp Việt Nam vào nhóm các quốc gia có mức tăng trưởng khách quốc tế cao nhất thế giới, với mức tăng 20,4% so với năm 2024, cao hơn nhiều so với mức tăng bình quân toàn cầu và khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Du lịch nội địa tiếp tục là trụ đỡ quan trọng khi Việt Nam phục vụ khoảng 137 triệu lượt khách trong nước, tổng thu từ du lịch ước vượt mốc 1 triệu tỉ đồng. Năm 2026, ngành du lịch đặt mục tiêu đón 25 triệu lượt khách quốc tế và phục vụ 150 triệu lượt khách nội địa.

Xét về con số tuyệt đối, Việt Nam vẫn còn khoảng cách đáng kể so với Thái Lan. Chênh lệch hơn 10 triệu lượt khách quốc tế mỗi năm là con số không dễ san lấp trong ngắn hạn. Vì vậy, vấn đề không nằm ở câu hỏi ai đón nhiều khách hơn, mà là Việt Nam đang thắng Thái Lan ở đâu và chiến thắng ấy có mang tính bền vững hay không.

Lợi thế từ độ mới, chi phí và dư địa phát triển

Lợi thế rõ nét nhất của Việt Nam nằm ở độ mới của điểm đến và sản phẩm du lịch. Trong khi nhiều trung tâm du lịch của Thái Lan đã bước vào giai đoạn bão hòa, Việt Nam liên tục đưa vào vận hành các tổ hợp nghỉ dưỡng, đô thị du lịch và sản phẩm trải nghiệm gắn với thiên nhiên, di sản trong 5 - 7 năm trở lại đây.

Sự mới mẻ này đến từ hạ tầng, từ cảm giác khám phá và trải nghiệm - những yếu tố ngày càng quan trọng với du khách quốc tế sau đại dịch. Các bờ biển miền Trung, điểm đến núi - rừng - di sản, ẩm thực phong phú, văn hoá đa dạng, cùng những không gian nghỉ dưỡng mang bản sắc địa phương đang tạo cho Việt Nam lợi thế mà các điểm đến lâu đời khó tái tạo trong thời gian ngắn.

Bên cạnh đó, khi kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động, chi phí trở thành tiêu chí lựa chọn quan trọng. Đồng baht duy trì ở mức cao khiến giá dịch vụ du lịch tại Thái Lan tăng lên rõ rệt, trong khi Việt Nam vẫn giữ được mặt bằng giá cạnh tranh hơn ở nhiều phân khúc. Điều này khiến Việt Nam trở thành điểm đến “dễ quyết định” hơn, đặc biệt với các chuyến đi dài ngày và du lịch gia đình.

Nếu nhìn ở tầm trung và dài hạn, Việt Nam còn một lợi thế quan trọng khác là dư địa phát triển chưa bị khai thác hết. Không gian cho các điểm đến mới, sản phẩm mới và mô hình du lịch mới vẫn còn rộng, cho phép Việt Nam linh hoạt thử nghiệm và đón đầu xu hướng du lịch xanh, du lịch trải nghiệm, chăm sóc sức khỏe hay du lịch gắn với công nghiệp văn hóa.

Nhưng Việt Nam chưa chắc đã “thắng cuộc”

Tuy nhiên, thắng ở một số lợi thế không đồng nghĩa với việc Việt Nam đã nắm chắc phần thắng. Những điểm mạnh hiện tại cũng đi kèm rủi ro nếu không được quản trị tốt như: áp lực quá tải tại các điểm đến nổi tiếng, chất lượng nhân lực chưa đồng đều, quản trị điểm đến còn phân mảnh và câu chuyện thương hiệu quốc gia chưa được kể một cách nhất quán.

Trong khi đó, Thái Lan vẫn sở hữu những lợi thế mà Việt Nam chưa dễ bù đắp, từ kinh nghiệm quản trị điểm đến lâu năm, hệ sinh thái du lịch hoàn chỉnh cho đến khả năng tái cấu trúc khi buộc phải thay đổi.

Cuộc cạnh tranh du lịch Đông Nam Á đang bước sang giai đoạn mới và tốc độ không còn là yếu tố quyết định duy nhất. Người thắng không phải là người đi nhanh, mà là người đi đủ chắc, đủ bền và đủ tỉnh táo để không tự đánh mất lợi thế của mình.

Việt Nam đang thắng Thái Lan ở nhiều điểm quan trọng, nhưng chặng đường phía trước không còn là câu chuyện vượt qua đối thủ, mà là bài toán giữ được lợi thế trong một cuộc chơi dài hơi, nơi mọi sai lầm đều phải trả giá bằng thời gian và niềm tin của du khách.

Và chính ở điểm này, câu hỏi lớn nhất không còn là Thái Lan sẽ phản ứng ra sao, mà là Việt Nam sẽ quản trị chiến thắng của mình như thế nào?