Cần thiết lập Văn phòng Xúc tiến du lịch Việt Nam ở nước ngoài

VHO - Mới đây, Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam đã tham mưu lãnh đạo Bộ VHTTDL trình Thủ tướng Chính phủ "Đề án thành lập Văn phòng Xúc tiến du lịch Việt Nam ở nước ngoài".

Tại Đề án, Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam đã xác định mục tiêu: “Thành lập Văn phòng Xúc tiến du lịch Việt Nam ở nước ngoài nhằm tạo đầu mối xúc tiến, quảng bá du lịch Việt Nam một cách chuyên nghiệp, thường trực tại các thị trường quốc tế, trước mắt là một số thị trường trọng điểm; nâng cao hiệu quả xây dựng và định vị thương hiệu du lịch quốc gia; tăng cường thu hút khách du lịch quốc tế, thúc đẩy hợp tác quốc tế và hỗ trợ doanh nghiệp du lịch Việt Nam mở rộng thị trường”.

Đồng thời xác định rõ các nội dung: Điều kiện thành lập; Vị trí, chức năng; Nhiệm vụ, quyền hạn; Cơ cấu tổ chức và nhân sự; Nguồn kinh phí hoạt động của Văn phòng Xúc tiến du lịch Việt Nam ở nước ngoài và đề xuất thí điểm thành lập Văn phòng Xúc tiến du lịch Việt Nam tại Hàn Quốc.

“Khi Đề án thành lập Văn phòng Xúc tiến du lịch Việt Nam ở nước ngoài được phê duyệt, Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam sẽ bắt tay tổ chức thực hiện ngay để góp phần thúc đẩy tăng trưởng khách du lịch quốc tế cả về số lượng, chất lượng và khả năng chi tiêu, đóng góp thiết thực cho phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao vị thế quốc gia trên trường quốc tế”, ông Phạm Văn Thuỷ, Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam cho biết.

Tại Hội nghị tổng kết Luật Du lịch; tổng kết, đánh giá việc thi hành một số quy định của Luật Thể dục, thể thao, Luật Điện ảnh, Luật Thư viện, Luật Di sản văn hóa và lấy ý kiến về hồ sơ dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thể dục, thể thao, Luật Du lịch, Luật Điện ảnh, Luật Thư viện, Luật Di sản văn hóa do Bộ VHTTDL tổ chức, lãnh đạo Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam đã nêu những vấn đề đặt ra đối với mô hình tổ chức, cơ chế hoạt động của Văn phòng xúc tiến du lịch Việt Nam ở nước ngoài.

Những năm qua, Đảng và Nhà nước đã chỉ đạo, ban hành nhiều chủ trương, chính sách phát triển du lịch, trong đó có nội dung về Văn phòng Xúc tiến du lịch Việt Nam ở nước ngoài.

Trong đó, Chiến lược phát triển du lịch Việt Nam đến năm 2030 xác định: “Mở văn phòng xúc tiến du lịch Việt Nam tại một số thị trường trọng điểm” là một giải pháp quan trọng để phát triển du lịch.

Nghị quyết số 82/NQ-CP ngày 18.5.2023 của Chính phủ giao nhiệm vụ “tổ chức nghiên cứu và xây dựng Đề án thành lập Văn phòng xúc tiến du lịch Việt Nam ở nước ngoài, trước mắt là một số thị trường du lịch trọng điểm”.

Chỉ thị số 08/CT-TTg ngày 23.2.2024 về phát triển du lịch toàn diện, nhanh và bền vững trong thời gian tới, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ VHTTDL “Chủ trì, phối hợp với Bộ Ngoại giao, các bộ, ngành liên quan xây dựng Đề án thành lập Văn phòng xúc tiến du lịch ở nước ngoài…”.

Trong bối cảnh cạnh tranh du lịch quốc tế ngày càng gay gắt, việc xây dựng hệ thống Văn phòng xúc tiến du lịch Việt Nam ở nước ngoài là một yêu cầu cấp thiết.

Lãnh đạo Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam cho rằng, hiện nay, hoạt động xúc tiến du lịch của Việt Nam chủ yếu dựa trên các chương trình, chiến dịch ngắn hạn, theo sự kiện, hội chợ, roadshow do cơ quan quản lý du lịch quốc gia chủ trì hoặc do địa phương, doanh nghiệp, cơ quan đại diện ở nước ngoài thực hiện riêng lẻ, thiếu sự tập trung, thống nhất.

Do thiếu vắng sự hiện diện của mạng lưới văn phòng xúc tiến du lịch ở nước ngoài, nhất là ở các thị trường trọng điểm nên Việt Nam chưa chủ động dẫn dắt thị trường, cơ bản vẫn phụ thuộc vào hãng lữ hành nước ngoài, nền tảng du lịch trực tuyến quốc tế, truyền thông nước sở tại trong công tác xúc tiến, quảng bá du lịch quốc tế.

Trong khi đó, hầu hết các nước có ngành Du lịch phát triển trong khu vực và trên thế giới đều đã thành lập văn phòng xúc tiến du lịch quốc gia tại các thị trường trọng điểm nhằm tận dụng cơ hội, tạo lợi thế cạnh tranh, góp phần nâng cao hiệu quả nghiên cứu, kết nối thị trường, xây dựng thương hiệu du lịch quốc gia.

Thái Lan đã thành lập 29 văn phòng xúc tiến du lịch tại 18 quốc gia/vùng lãnh thổ; Malaysia mở 34 văn phòng tại 22 quốc gia/vùng lãnh thổ, Singapore mở 22 văn phòng tại 14 quốc gia/vùng lãnh thổ; Nhật Bản mở 26 văn phòng tại 20 quốc gia/vùng lãnh thổ; Hàn Quốc mở 14 văn phòng tại 12 quốc gia/vùng lãnh thổ…

Đối với Việt Nam, việc triển khai mô hình này đặt ra nhiều vấn đề cần được nghiên cứu kỹ lưỡng.

Trước hết là vấn đề xác định mô hình tổ chức phù hợp giữa các phương án: cơ quan nhà nước trực thuộc, đơn vị sự nghiệp công lập, hay mô hình hợp tác công - tư.

Mỗi mô hình đều có ưu và nhược điểm riêng. Xu hướng quốc tế cho thấy mô hình bán tự chủ, có sự tham gia của doanh nghiệp, thường mang lại hiệu quả cao hơn do tính linh hoạt và khả năng huy động nguồn lực.

Đối với vấn đề về vị trí pháp lý và chức năng, nhiệm vụ. Văn phòng cần được xác định rõ là một thiết chế xúc tiến du lịch quốc gia, có chức năng quảng bá, nghiên cứu thị trường, hỗ trợ doanh nghiệp, kết nối đối tác quốc tế. Đồng thời, cần tránh chồng chéo với chức năng của các cơ quan đại diện ngoại giao.

Một vấn đề quan trọng khác là cơ cấu tổ chức và nhân sự. Nhân sự của Văn phòng phải có trình độ chuyên môn cao, am hiểu thị trường sở tại, có kỹ năng marketing quốc tế. Cơ chế tuyển dụng cần linh hoạt, có thể thu hút cả chuyên gia nước ngoài và người Việt Nam ở nước ngoài.

Ngoài ra, cơ chế hoạt động là yếu tố quyết định hiệu quả của Văn phòng xúc tiến du lịch ở nước ngoài. Trong đó cơ chế tài chính có thể được coi là thách thức lớn nhất. Nếu phụ thuộc hoàn toàn vào ngân sách Nhà nước, Văn phòng sẽ thiếu tính chủ động. Do đó, cần xây dựng cơ chế tài chính đa dạng, kết hợp giữa ngân sách nhà nước và nguồn xã hội hóa, bao gồm đóng góp của doanh nghiệp, tài trợ quốc tế và nguồn thu từ hoạt động dịch vụ.

Về cơ chế phối hợp, Văn phòng cần phối hợp chặt chẽ với các cơ quan ngoại giao, thương vụ, cũng như với các địa phương và doanh nghiệp trong nước. Điều này đòi hỏi phải có quy chế phối hợp rõ ràng, tránh chồng chéo và nâng cao hiệu quả hoạt động.

Với cơ chế đánh giá hiệu quả, cần xây dựng hệ thống tiêu chí đánh giá cụ thể, bao gồm cả chỉ tiêu định lượng và định tính, nhằm đo lường hiệu quả thực chất của hoạt động xúc tiến.

Cơ chế linh hoạt trong hoạt động quốc tế, Văn phòng cần được trao quyền chủ động trong việc triển khai các hoạt động marketing, truyền thông, ký kết hợp tác… để phù hợp với đặc thù của từng thị trường.

Khi du lịch thế giới ngày càng phục hồi mạnh mẽ và cạnh tranh điểm đến ngày càng rõ nét, sự hiện diện trực tiếp tại thị trường nguồn đóng vai trò quyết định trong việc định hình nhận thức, cảm xúc và lựa chọn điểm đến của du khách.

Văn phòng xúc tiến du lịch sẽ là đầu mối chính thức giúp Việt Nam chủ động cung cấp thông tin, truyền tải hình ảnh quốc gia, câu chuyện điểm đến và thông điệp thương hiệu du lịch một cách nhất quán, liên tục.