Tiếp nhận, phối hợp thả động vật hoang dã quý hiếm về rừng Mỹ Sơn

VHO - Ban quản lý Di sản Văn hóa thế giới Mỹ Sơn (xã Thu Bồn, thành phố Đà Nẵng) vừa liên tiếp phối hợp với các đơn vị liên quan tiếp nhận và thả các cá thể động vật hoang dã được người dân bàn giao về khu vực rừng tự nhiên thuộc vùng đệm Di sản Văn hóa thế giới Mỹ Sơn.

Thông tin từ Ban Quản lý Di sản Văn hóa thế giới Mỹ Sơn (BQL DSVHTG Mỹ Sơn) cho biết, đơn vị đã phối hợp với Hạt Kiểm lâm liên xã khu vực III và Công an xã Thu Bồn tiếp nhận, cứu hộ và thả về môi trường tự nhiên một cá thể trăn gấm do người dân phát hiện trong khuôn viên gia đình, đã chủ động trình báo, bàn giao cho cơ quan chức năng.

Ngay sau khi tiếp nhận, các đơn vị đã tiến hành kiểm tra tình trạng sức khỏe, đánh giá khả năng thích nghi của cá thể trăn và xác định đủ điều kiện để thả về khu vực rừng tự nhiên thuộc vùng đệm di sản Mỹ Sơn.

Việc tiếp nhận, kiểm tra và thả động vật được thực hiện theo đúng quy trình cứu hộ, bảo tồn động vật hoang dã. Khu vực thả được lựa chọn có sinh cảnh phù hợp với tập tính sinh sống của loài, bảo đảm điều kiện để cá thể trăn tiếp tục tồn tại và phát triển trong tự nhiên.

Cũng trong thời điểm ngày 10.8, BQL DSVHTG Mỹ Sơn cũng đã tiếp nhận một cá thể rùa hộp trán vàng thuộc nhóm động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm do người dân xã Đại Lộc tự nguyện giao nộp thông qua Phòng Kinh tế xã Đại Lộc và Hạt Kiểm lâm liên xã khu vực III.

Ngay sau khi tiếp nhận, cá thể rùa đã được các cơ quan chức năng kiểm tra tình trạng sức khỏe ban đầu và hoàn tất các thủ tục cần thiết để chuyển giao cho cơ quan chuyên môn tiếp tục theo dõi, chăm sóc.

Sau thời gian cứu hộ, cơ quan chức năng sẽ đánh giá điều kiện thích hợp để thả cá thể này trở lại môi trường tự nhiên theo đúng quy trình bảo tồn động vật hoang dã.

Theo cách tiếp cận bảo tồn di sản thế giới hiện đại của Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên Hợp Quốc (UNESCO) và Liên minh Bảo tồn thiên nhiên Quốc tế (IUCN), việc bảo vệ các giá trị nổi bật toàn cầu không chỉ dừng lại ở bảo tồn các yếu tố kiến trúc – khảo cổ hữu hình, mà còn bao gồm việc duy trì tính toàn vẹn của toàn bộ bối cảnh cảnh quan – sinh thái gắn liền với di sản.

Trong đó, hệ sinh thái rừng và các thành phần đa dạng sinh học, đặc biệt là động vật hoang dã, được xem là những chỉ thị quan trọng phản ánh mức độ nguyên vẹn của môi trường sống và sự ổn định của các quá trình sinh thái tự nhiên.

Trong bối cảnh đó, quần thể di tích Mỹ Sơn chỉ có thể được bảo tồn bền vững khi khu vực rừng bao quanh với vai trò là vùng đệm sinh thái vẫn duy trì được cấu trúc, chức năng và giá trị sinh học cốt lõi.

Sự hiện diện ổn định của các loài động vật hoang dã, nhất là các loài nhạy cảm với tác động của con người, không chỉ là minh chứng cho chất lượng sinh cảnh rừng, mà còn là bằng chứng khoa học cho thấy cảnh quan di sản vẫn đang được bảo vệ trong điều kiện sinh thái phù hợp.

Khu vực rừng Mỹ Sơn có độ che phủ cao, với cấu trúc thảm thực vật phát triển theo nhiều tầng, sự đa dạng về loại hình sinh cảnh, kết hợp với đặc điểm địa hình phức tạp và vi khí hậu ổn định, đã tạo nên một môi trường sống thuận lợi cho nhiều nhóm động vật hoang dã cư trú, kiếm ăn và sinh sản.

Các sinh cảnh rừng tại Mỹ Sơn không chỉ giữ vai trò nền tảng trong việc duy trì các quá trình sinh thái tự nhiên mà còn là không gian cư trú và hành lang di chuyển quan trọng của nhiều loài động vật đặc trưng cho khu vực Trung Trung Bộ.

Chính vai trò sinh thái này đã góp phần duy trì sự ổn định của hệ sinh thái rừng, đồng thời hỗ trợ bảo đảm tính toàn vẹn cảnh quan và giá trị bền vững của DSVHTG Mỹ Sơn.

Được biết, từ cuối tháng 11.2025, đơn vị đã phối hợp với BQL Rừng đặc dụng thành phố Đà Nẵng đã tổ chức khảo sát, lắp đặt 30 thiết bị bẫy ảnh tại tất cả các tiểu khu trong rừng hơn 1.160 ha.

Kết quả ghi nhận sự hiện diện của 27 loài động vật hoang dã, thuộc nhiều nhóm phân loại khác nhau, bao gồm các loài nguy cấp theo IUCN và các loài thuộc Nhóm IIB theo quy định của pháp luật Việt Nam.

Qua đó cho thấy khu rừng Mỹ Sơn vẫn duy trì được nền tảng sinh thái quan trọng và mức độ đa dạng sinh học đáng kể so với quy mô diện tích.

Theo BQL DSVHTG Mỹ Sơn, việc người dân tự nguyện giao nộp động vật hoang dã ngay khi phát hiện là hành động có ý nghĩa thiết thực, thể hiện sự chuyển biến tích cực về nhận thức bảo vệ động vật hoang dã trong cộng đồng.

Việc kịp thời đưa động vật hoang dã trở lại môi trường sống tự nhiên không chỉ góp phần bảo vệ quần thể loài mà còn hạn chế nguy cơ xung đột giữa động vật hoang dã với con người tại khu dân cư, thể hiện sự gắn kết giữa công tác bảo tồn di sản văn hóa với nhiệm vụ gìn giữ hệ sinh thái rừng đặc dụng bao quanh khu di tích Mỹ Sơn.

Cùng với đó, sự phối hợp kịp thời giữa BQL, lực lượng kiểm lâm và công an địa phương cũng cho thấy cơ chế liên ngành trong công tác bảo vệ động vật hoang dã tại khu vực di sản đang được triển khai hiệu quả.