Quảng Ninh: Khai mạc Lễ hội xuống đồng, khơi dậy tinh thần đoàn kết

VĨNH QUÂN

VHO - Ngày 19.7, tại Di tích quốc gia đình Cốc, UBND phường Phong Cốc, Quảng Ninh tổ chức khai mạc Lễ hội Xuống đồng năm 2026.

Quảng Ninh: Khai mạc Lễ hội xuống đồng, khơi dậy tinh thần đoàn kết - ảnh 1
Quảng Ninh tổ chức Lễ hội xuống đồng - Di sản văn hoá phi vật thể quốc gia. Ảnh: Q.N

Đây là lễ hội truyền thống của cư dân vùng đảo Hà Nam, được tổ chức nhằm khơi dậy tinh thần đoàn kết, tạo khí thế thi đua lao động sản xuất, đồng thời góp phần hình thành sản phẩm du lịch đặc trưng của địa phương. Lễ hội cũng là hoạt động hưởng ứng Năm Du lịch quốc gia 2026.

Quảng Ninh: Khai mạc Lễ hội xuống đồng, khơi dậy tinh thần đoàn kết - ảnh 2
Lễ hội xuống đồng được người dân vùng Hà Nam gìn giữ qua nhiều thế hệ. Ảnh: Q.N

Xuất phát từ tục làm lễ Hạ điền và Thượng điền, Lễ hội Xuống đồng được người dân vùng đảo Hà Nam gìn giữ qua nhiều thế hệ. Sau thời gian gián đoạn, lễ hội được khôi phục từ năm 2007 và duy trì tổ chức thường niên. Năm 2024, Lễ hội Xuống đồng được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Quảng Ninh: Khai mạc Lễ hội xuống đồng, khơi dậy tinh thần đoàn kết - ảnh 3
Bên cạnh lễ hội còn diễn ra nhiều hoạt động theo phong tục địa phương. Ảnh: Q.N

Lễ hội năm nay diễn ra trong hai ngày 18 và 19.7 (mùng 5 và 6.6 âm lịch). Ngay từ sáng sớm ngày chính hội, đông đảo người dân đã có mặt tại cánh đồng trước đình Cốc để tham gia nghi lễ xuống đồng và hội thi cấy. Sau nghi thức dâng hương cầu Thần Nông phù hộ cho mưa thuận, gió hòa, mùa màng bội thu, ông chủ tế xuống ruộng cấy những cây lúa đầu tiên trước sự chứng kiến của nhân dân.

Theo tục lệ địa phương, chỉ sau khi nghi lễ hoàn thành, người dân mới chính thức bắt đầu vụ cấy mới. Người đảm nhiệm vai trò chủ tế cũng phải đáp ứng những quy ước truyền thống của cộng đồng.

Quảng Ninh: Khai mạc Lễ hội xuống đồng, khơi dậy tinh thần đoàn kết - ảnh 4
Lễ hội xuống đồng diễn ra trong 2 ngày 18 và 19.7. Ảnh Q.N

Bên cạnh phần lễ trang nghiêm, phần hội diễn ra sôi nổi với nhiều hoạt động như: chương trình nghệ thuật "Chiếu chèo sân đình", trưng bày sản phẩm địa phương, hội thi cấy và giải đua thuyền chải truyền thống trên sông Cửa Đình.

Các hoạt động đều có sự tham gia của người dân các khu phố trên địa bàn, góp phần tạo nên nét đặc trưng và tính cộng đồng của Lễ hội.

Điểm nhấn của lễ hội là giải đua thuyền chải với sự tham gia của 16 đội nam, nữ đại diện cho các khu phố của phường Phong Cốc và Liên Hòa. Theo truyền thống, hội đua gồm ba keo: bơi yết, bơi giải hà và bơi chung cuộc. Trong đó, keo bơi yết diễn ra sau nghi lễ tế yết; keo bơi ở ngày chính hội sau nghi lễ cấy lúa xuống đồng và hội thi cấy gọi là bơi giải hà và bơi chung cuộc.

Gắn với vùng sông nước bên dòng Bạch Đằng lịch sử, Lễ hội Xuống đồng không chỉ là dịp để người dân tưởng nhớ công lao tiền nhân, cầu cho mưa thuận, gió hòa, mùa màng bội thu, mà còn góp phần bảo tồn, phát huy giá trị Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Việc duy trì các nghi lễ truyền thống, kết hợp tổ chức nhiều hoạt động văn hóa, thể thao và trải nghiệm đã từng bước nâng cao sức hấp dẫn của lễ hội, quảng bá hình ảnh vùng đảo Hà Nam và phát triển du lịch địa phương.