Đổi mới văn hóa văn nghệ trong quân đội: Giữ vững định hướng, chủ động chiếm lĩnh không gian số

VHO - Ngày 21.9.2026, tại TP. Hải Phòng, Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam tổ chức khai mạc Lớp tập huấn nghiệp vụ công tác văn hóa văn nghệ toàn quân năm 2026.

Tham dự và chỉ đạo Lễ khai mạc có Thượng tướng Trương Thiên Tô, Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Ủy viên Quân ủy Trung ương, Phó Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam.

Về phía Quân khu 3 có Trung tướng Nguyễn Đức Hưng, Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Quân khu 3; Thiếu tướng Nguyễn Nam Tiến, Ủy viên Ban Thường vụ, Chủ nhiệm Chính trị Quân khu 3.

Lớp tập huấn nghiệp vụ công tác văn hóa văn nghệ toàn quân năm 2026 được tổ chức nhằm quán triệt, triển khai các quan điểm, chủ trương, đường lối của Đảng, Chính phủ, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng về xây dựng và phát triển văn hóa Việt Nam trong kỷ nguyên phát triển mới.

Chương trình hướng tới mục tiêu bồi dưỡng, nâng cao nhận thức, tư duy, năng lực, kỹ năng, phương pháp tổ chức các hoạt động văn hóa văn nghệ, xây dựng chương trình nghệ thuật phục vụ các sự kiện, biểu diễn và liên hoan nghệ thuật quần chúng.

Đây là cơ sở quan trọng để đội ngũ cán bộ, nhân viên văn hóa tại các cơ quan, đơn vị trong toàn quân vận dụng, tham mưu trong công tác chỉ đạo, hướng dẫn và trực tiếp tổ chức thực hiện nhiệm vụ tại đơn vị.

Chương trình tập huấn trang bị cho đội ngũ cán bộ, nhân viên làm công tác văn hóa văn nghệ kiến thức cơ bản về quan điểm, đường lối phát triển văn hóa Việt Nam, văn hóa quân sự thời kỳ mới.

Qua đó, học viên được nâng cao kỹ năng xây dựng chương trình nghệ thuật phục vụ sự kiện, liên hoan nghệ thuật quần chúng và nâng cao năng lực quản lý, tổ chức hoạt động văn hóa văn nghệ ngay từ cơ sở.

Năm 2026 đánh dấu bước phát triển mới trong nhận thức và thể chế hóa đường lối phát triển văn hóa của Đảng. 

Sự ra đời của Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7.1.2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW, cùng Nghị quyết số 28/2026/QH16 của Quốc hội về phát triển văn hóa Việt Nam và các chủ trương, chính sách mới đã và đang đặt ra yêu cầu phải đổi mới mạnh mẽ tư duy, phương thức lãnh đạo, quản lý và tổ chức hoạt động văn hóa.

Đặc biệt, việc Quốc hội quyết định lấy ngày 24.11 hằng năm là Ngày Văn hóa Việt Nam mang ý nghĩa sâu sắc, thể hiện sự quan tâm đặc biệt của Đảng, Nhà nước đối với văn hóa. Quyết định này khẳng định yêu cầu đưa văn hóa hiện diện thường xuyên trong đời sống xã hội, trở thành nhu cầu tự thân của mỗi cá nhân, gia đình, cộng đồng và từng cơ quan, đơn vị.

Trong dòng chảy đó, công tác văn hóa văn nghệ trong Quân đội là một bộ phận cấu thành quan trọng của công tác Đảng, công tác chính trị.

Đây là quá trình trực tiếp xây dựng con người, xây dựng môi trường, bồi đắp lý tưởng, đạo đức, lối sống, niềm tin, tình cảm và khát vọng cống hiến; góp phần trực tiếp xây dựng bản lĩnh chính trị, phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ”, tạo nên sức mạnh tinh thần và sức mạnh chiến đấu cho Quân đội.

Phát biểu khai mạc Lớp tập huấn, Thượng tướng Trương Thiên Tô đánh giá, những năm qua công tác văn hóa văn nghệ toàn quân đã được lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện, bám sát nhiệm vụ chính trị, phục vụ hiệu quả bộ đội và nhân dân, góp phần giáo dục truyền thống, củng cố niềm tin và xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh.

Tuy nhiên, trước sự chuyển động nhanh chóng của đời sống xã hội, sự phát triển của khoa học - công nghệ, không gian mạng, trí tuệ nhân tạo, các phương thức truyền thông mới và sự gia tăng của các sản phẩm văn hóa xuyên biên giới, công tác văn hóa văn nghệ trong Quân đội đang đứng trước những yêu cầu mới cao hơn và phức tạp hơn.

Hiện nay, người chiến sĩ tiếp cận thông tin và nghệ thuật với tốc độ rất nhanh. Không gian văn hóa không còn giới hạn ở doanh trại, hội trường hay thư viện, mà đã mở rộng trên môi trường số.

Điều này mang lại cơ hội lớn để đưa văn hóa đến gần hơn với bộ đội, nhưng đồng thời đặt ra yêu cầu cấp bách về định hướng giá trị, năng lực sàng lọc và sức đề kháng trước những sản phẩm văn hóa độc hại, lệch chuẩn.

Theo Thượng tướng Trương Thiên Tô, yêu cầu cấp thiết là phải đổi mới sâu sắc tư duy, phương thức hoạt động, đưa các giá trị văn hóa tốt đẹp và hình ảnh “Bộ đội Cụ Hồ” hiện diện mạnh mẽ trên môi trường số, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm để củng cố sức mạnh tinh thần và bản lĩnh chính trị của người quân nhân trong tình hình mới.

Do đó, phải đổi mới mạnh mẽ nội dung, hình thức, phương thức tiến hành công tác văn hóa văn nghệ nhằm đáp ứng đặc điểm của bộ đội và môi trường truyền thông mới.

Dù giữ vững định hướng chính trị và tư tưởng, nhưng phương thức thể hiện phải đổi mới, nội dung phải gần gũi, hấp dẫn, có sức thuyết phục, biết sử dụng ngôn ngữ và công nghệ phù hợp với thế hệ cán bộ, chiến sĩ trẻ.

Đặc biệt, toàn quân phải chủ động đưa các giá trị văn hóa tốt đẹp của dân tộc, của Đảng, Quân đội và phẩm chất "Bộ đội Cụ Hồ" hiện diện mạnh mẽ trên không gian số.

Thượng tướng Trương Thiên Tô lưu ý: "Không thể để dòng chảy văn hóa trên môi trường số trở thành khoảng trống. Ở đâu có cán bộ, chiến sĩ tiếp cận thông tin thì ở đó công tác tư tưởng, văn hóa phải có mặt.

Ở đâu xuất hiện những biểu hiện lệch chuẩn, ở đó phải có những giá trị tích cực đủ sức định hướng và dẫn dắt nhận thức, niềm tin cho cán bộ, chiến sĩ".

Đồng thời, công tác văn hóa văn nghệ không chỉ dừng lại ở những việc đã làm tốt, mà phải chủ động đi trước một bước, dự báo đúng xu hướng, hiểu bộ đội, hiểu công nghệ và phương thức tiếp nhận mới để sáng tạo các sản phẩm có chất lượng, chiều sâu, sức hấp dẫn và khả năng định hướng cao.

Thượng tướng Trương Thiên Tô nhấn mạnh: "Chúng ta phải làm cho văn hóa thực sự trở thành nguồn lực nội sinh, để mỗi cán bộ, chiến sĩ có thêm niềm tin, bản lĩnh, động lực và khát vọng cống hiến; để mỗi hoạt động văn hóa, văn nghệ đều góp phần xây dựng con người Quân đội; để giá trị “Bộ đội Cụ Hồ” không ngừng được bồi đắp, lan tỏa và tỏa sáng trong đời sống xã hội".

Ngay sau Lễ khai mạc, các đại biểu và học viên tham dự lớp tập huấn tiến hành nghiên cứu, học tập các chuyên đề lý luận và thực tiễn.