28 di sản văn hóa phi vật thể sắp hội tụ tại Ngày hội văn hóa các dân tộc Thanh Hóa

NGUYỄN LINH

VHO - Ngày 23–24.11, 28 di sản văn hóa phi vật thể quốc gia của Thanh Hóa sẽ được trình diễn, giới thiệu tại Quảng trường Lam Sơn, góp phần quảng bá những giá trị văn hóa đặc sắc của các dân tộc trong tỉnh.

Sở VHTTDL Thanh Hóa vừa thông báo danh sách các xã, phường tham gia hoạt động trình diễn văn hóa các dân tộc trong khuôn khổ Ngày hội văn hóa các dân tộc tỉnh Thanh Hóa năm 2026, nhân Ngày Văn hóa Việt Nam 24.11.

28 di sản văn hóa phi vật thể sắp hội tụ tại Ngày hội văn hóa các dân tộc Thanh Hóa - ảnh 1
Các nghệ nhân trình diễn Trò Xuân Phả, một di sản văn hóa phi vật thể quốc gia của Thanh Hóa. Ảnh: Nguyễn Linh

Theo kế hoạch, chương trình diễn ra trong hai ngày 23 và 24.11 tại Quảng trường Lam Sơn, phường Hạc Thành. Hoạt động nhằm giới thiệu, quảng bá tới người dân và du khách những di sản văn hóa phi vật thể đã được Bộ VHTTDL ghi danh vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Danh sách gồm 28 di sản thuộc các loại hình nghệ thuật trình diễn dân gian, lễ hội truyền thống, nghề thủ công truyền thống và thực hành văn hóa của các cộng đồng dân tộc trên địa bàn tỉnh.

Mỗi di sản được lựa chọn một trình thức nghi lễ hoặc loại hình văn hóa đặc sắc để giới thiệu, trình diễn, với thời lượng 20 phút.

Trong số đó có nhiều loại hình nghệ thuật dân gian mang dấu ấn văn hóa xứ Thanh như Trò Xuân Phả ở xã Thọ Xuân, trò diễn Pồn Pôông ở xã Ngọc Liên, Ngũ trò Viên Khê (dân ca Đông Anh) ở phường Đông Sơn, Hát nhà trò Văn Trinh ở xã Quảng Ngọc và Hò Sông Mã ở xã Hà Trung.

Bên cạnh các loại hình diễn xướng, chương trình còn giới thiệu những thực hành văn hóa gắn với đời sống cộng đồng các dân tộc. Tiêu biểu là lễ hát múa ăn mừng dưới cây bông (Kin chiêng Boọc Mạy) của người Thái ở xã Yên Thọ, Hát Sắc Bùa và Hát ún (hát ru) của người Mường, Xường Dao Duyên, nghi lễ Nhảng chập đáo (Tết Nhảy) của người Dao quần chẹt và Mo Mường.

28 di sản văn hóa phi vật thể sắp hội tụ tại Ngày hội văn hóa các dân tộc Thanh Hóa - ảnh 2
Lễ hội Cầu Ngư của xã Vạn Lộc là một trong những di sản văn hóa phi vật thể quốc gia được giới thiệu tại Ngày hội văn hóa các dân tộc tỉnh Thanh Hóa năm 2026

Các lễ hội truyền thống cũng chiếm số lượng đáng kể trong danh sách trình diễn, gồm Lễ hội Cầu Ngư, Lễ hội đền Độc Cước, Lễ hội đền Bà Triệu, Lễ hội đền Lê Hoàn, Lễ hội Mường Ca Da, Lễ hội Mường Xia, Lễ hội Mường Khô, Lễ hội Nàng Han, Lễ hội Sết Bóoc Mạy, Lễ hội Trò Chiềng và Lễ hội đền Đồng Cổ.

Mỗi lễ hội gắn với những không gian văn hóa, tín ngưỡng và sinh hoạt cộng đồng riêng, phản ánh sự đa dạng trong đời sống tinh thần của người dân địa phương.

Đáng chú ý, chương trình có nội dung giới thiệu nghề đúc đồng cổ truyền làng Chè (Trà Đông), xã Thiệu Trung. Đây là dịp để nghệ nhân trình diễn các thao tác nghề truyền thống, giúp người xem tiếp cận trực tiếp hơn với kỹ thuật thủ công được gìn giữ qua nhiều thế hệ.

Theo chương trình dự kiến, sáng 23.11 sẽ diễn ra các tiết mục như Hát nhà trò Văn Trinh, Trò Xuân Phả, trò diễn Pồn Pôông, Kin chiêng Boọc Mạy, Ngũ trò Viên Khê và Xường Dao Duyên.

Không gian trưng bày bên cạnh khu vực trình diễn cũng tạo điều kiện để người dân, du khách tham quan và tìm hiểu về nghề đúc đồng truyền thống.

28 di sản văn hóa phi vật thể sắp hội tụ tại Ngày hội văn hóa các dân tộc Thanh Hóa - ảnh 3
Nghề đúc đồng cổ truyền làng Chè (Trà Đông), xã Thiệu Trung, được giới thiệu trong khuôn khổ hoạt động trình diễn văn hóa các dân tộc Thanh Hóa

Ngày 24.11, chương trình tiếp tục giới thiệu các lễ hội truyền thống, trong đó có Lễ hội Trò Chiềng, Lễ hội Cầu Ngư, Lễ hội đền Độc Cước, Lễ hội đền Mưng, Lễ hội Mường Ca Da, Lễ hội đền Bà Triệu và Lễ hội Mường Xia.

Sở VHTTDL đề nghị các xã, phường có di sản được ghi danh phối hợp lựa chọn nội dung phù hợp, chuẩn bị lực lượng nghệ nhân và tổ chức trình diễn theo chương trình.

Việc đưa các di sản đến không gian công cộng được kỳ vọng giúp người dân, nhất là thế hệ trẻ, có thêm cơ hội tìm hiểu những giá trị văn hóa đang được cộng đồng gìn giữ.

Thông qua hoạt động trình diễn, Ngày hội văn hóa các dân tộc tỉnh Thanh Hóa năm 2026 hướng tới tăng cường quảng bá di sản, góp phần nâng cao nhận thức về bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống trong đời sống đương đại.