Tàu liên tiếp bị tấn công tại Vịnh Ba Tư, lo ngại cú sốc năng lượng toàn cầu

VHO - Các vụ tấn công nhằm vào tàu thương mại tại Vịnh Ba Tư gia tăng trong bối cảnh xung đột Trung Đông leo thang, làm dấy lên lo ngại về an ninh hàng hải tại tuyến vận tải dầu mỏ quan trọng bậc nhất thế giới.

Loạt tàu hàng bị tấn công trên Eo biển Hormuz

Theo Hãng tin Reuters ngày 11.3, ba tàu thương mại đã bị trúng các vật thể lạ chưa rõ nguồn gốc tại eo biển Hormuz. Một trong các vụ tấn công đã gây hỏa hoạn trên tàu, buộc phần lớn thủy thủ đoàn phải sơ tán.

Một tàu chở hàng rời mang cờ Thái Lan đã bị hư hại và bốc cháy sau vụ nổ, buộc phần lớn thủy thủ đoàn phải sơ tán. Hai tàu khác, gồm tàu container mang cờ Nhật Bản và tàu chở hàng rời treo cờ quần đảo Marshall, cũng bị hư hại nhưng thủy thủ đoàn vẫn an toàn.

Các vụ tấn công xảy ra vài tiếng sau khi Mỹ tuyên bố phá hủy hàng loạt tàu rải thủy lôi của Iran gần Eo biển Hormuz hôm 10.3, nhằm ngăn nguy cơ phong tỏa tuyến hàng hải chiến lược đang kiểm soát khoảng 20% lượng dầu mỏ giao dịch toàn cầu.

Các cơ quan giám sát cho biết số tàu bị tấn công kể từ khi xung đột bùng phát ngày 28.2 đã tăng lên ít nhất 14 chiếc. Lưu lượng tàu thuyền qua eo biển Hormuz đã giảm mạnh trong những ngày gần đây.

Trong khi đó, quân đội Iran tuyên bố đã phóng tên lửa vào một căn cứ của Mỹ ở miền bắc Iraq, trụ sở hải quân Mỹ tại Bahrain và thành phố Be’er Ya’akov ở miền trung Israel. Nhiều vụ nổ đã được ghi nhận tại Bahrain, còn tại Dubai, hai máy bay không người lái rơi gần sân bay quốc tế khiến bốn người bị thương.

Tại Israel, hệ thống phòng không đã được kích hoạt trước bình minh để đánh chặn tên lửa, trong khi còi báo động không kích vang lên tại nhiều khu vực, buộc người dân phải tìm nơi trú ẩn.

Thị trường năng lượng chịu áp lực

Căng thẳng tại khu vực Vịnh Ba Tư đã tác động mạnh đến thị trường năng lượng toàn cầu. Giá dầu thô từng tăng lên gần 120 USD/thùng vào đầu tuần, trước khi giảm xuống dưới 90 USD khi các nhà đầu tư kỳ vọng xung đột có thể sớm được kiểm soát.

Các nguồn tin cho biết Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) đang xem xét khuyến nghị giải phóng tới 400 triệu thùng dầu từ kho dự trữ chiến lược toàn cầu nhằm ổn định thị trường. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng nguồn dự trữ này chỉ có thể bù đắp nguồn cung trong thời gian ngắn nếu eo biển Hormuz tiếp tục bị gián đoạn.

Iran tuyên bố sẽ không cho phép tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz cho đến khi các cuộc tấn công của Mỹ và Israel chấm dứt, đồng thời khẳng định sẽ không tham gia đàm phán trong điều kiện hiện tại.

Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo Washington có thể đáp trả mạnh mẽ nếu Tehran phong tỏa hoàn toàn tuyến hàng hải này, song các quan chức Mỹ chưa công bố kế hoạch quân sự cụ thể để giải tỏa eo biển.

Trong bối cảnh giao tranh tiếp diễn, các chuyên gia cảnh báo xung đột kéo dài có thể gây ra cú sốc năng lượng mới đối với kinh tế toàn cầu, tương tự các cuộc khủng hoảng dầu mỏ trong thập niên 1970.