Iran tuyên bố tái phong tỏa eo biển Hormuz

VHO - Iran ngày 20.6 tuyên bố tái phong tỏa eo biển Hormuz - tuyến hàng hải chiến lược vận chuyển khoảng 20% lượng dầu khí toàn cầu - với lí do Israel tiếp tục các hoạt động quân sự tại miền Nam Lebanon, bất chấp những cam kết ngừng bắn đạt được trước đó.

Theo Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya, quyết định này là “bước đi đầu tiên” nhằm đáp trả việc các bên liên quan không thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ đã cam kết. Tehran đồng thời cảnh báo sẽ tiếp tục triển khai những biện pháp mạnh hơn nếu các hành động mà Iran cho là vi phạm thỏa thuận vẫn tiếp diễn.

Diễn biến mới nhất xảy ra chỉ vài ngày sau khi Mỹ và Iran đạt được một thỏa thuận khung kéo dài lệnh ngừng bắn thêm 60 ngày, đồng thời tạo điều kiện để eo biển Hormuz mở cửa trở lại và khởi động các cuộc đàm phán về chương trình hạt nhân Iran. Thỏa thuận cũng gắn với mục tiêu giảm căng thẳng tại Lebanon và các điểm nóng khác trong khu vực.

Tuy nhiên, tiến trình hòa dịu nhanh chóng gặp trở ngại khi giao tranh giữa Israel và Hezbollah bùng phát trở lại. Quân đội Israel cho biết đã tiến hành nhiều đợt không kích nhằm đáp trả các vụ phóng rocket từ Hezbollah, trong khi phía Hezbollah cáo buộc Israel vi phạm lệnh ngừng bắn và tiếp tục mở rộng hoạt động quân sự tại miền Nam Lebanon. Các vụ đụng độ khiến hàng chục người thương vong và làm dấy lên lo ngại thỏa thuận ngừng bắn có nguy cơ đổ vỡ.

Đáng chú ý, dù Iran tuyên bố đóng eo biển Hormuz, một số quan chức Mỹ cho biết chưa ghi nhận dấu hiệu cho thấy hoạt động hàng hải thương mại qua khu vực này bị đình trệ hoàn toàn. Trước đó cũng đã xuất hiện những thông tin trái chiều từ các cơ quan Iran về tình trạng đóng - mở của tuyến hàng hải chiến lược này.

Eo biển Hormuz nằm giữa Iran và bán đảo Arab, là cửa ngõ nối Vịnh Ba Tư với biển Oman và Ấn Độ Dương. Đây được xem là một trong những “yết hầu” năng lượng quan trọng nhất thế giới. Bất kỳ động thái hạn chế lưu thông nào tại khu vực này đều có thể tác động mạnh tới thị trường dầu mỏ, chuỗi cung ứng năng lượng và triển vọng phục hồi kinh tế toàn cầu.

Trong khi đó, các nỗ lực ngoại giao vẫn đang được thúc đẩy. Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff cùng phái đoàn Iran đã lên đường tới Thụy Sĩ để chuẩn bị cho vòng thương lượng tiếp theo, với kỳ vọng duy trì lệnh ngừng bắn và tìm kiếm giải pháp lâu dài cho các vấn đề còn tồn đọng, đặc biệt là hồ sơ hạt nhân của Tehran.