Cú sốc dầu mỏ

LAM SA

VHO - Xung đột giữa Mỹ, Israel với Iran không chỉ làm gia tăng bất ổn địa chính trị mà còn gây chấn động thị trường năng lượng toàn cầu. Diễn biến chiến sự tại Trung Đông đang nhanh chóng biến thành một “cú sốc dầu mỏ”, đẩy giá năng lượng tăng mạnh và làm dấy lên lo ngại về một làn sóng lạm phát mới trên thế giới.

Cú sốc dầu mỏ - ảnh 1
Công nhân làm việc tại nhà máy lọc dầu ở tỉnh Wasit, Iraq. Ảnh: THX/TTXVN

Chỉ trong thời gian ngắn sau khi các cuộc tấn công quân sự nổ ra, giá dầu thô chuẩn quốc tế Brent crude oil đã vượt mốc 90 USD mỗi thùng. Tại một thời điểm trong ngày giao dịch, giá dầu thậm chí chạm mức gần 92 USD mức cao nhất kể từ năm 2024.

Điều đáng chú ý là trước khi xung đột bùng phát, giá dầu chỉ quanh mức 72 USD mỗi thùng. Như vậy, chỉ trong vòng một tuần, giá dầu đã tăng hơn 25%, đánh dấu mức tăng hằng tuần mạnh nhất kể từ giai đoạn hỗn loạn của đại dịch Covid-19.

Đằng sau đà tăng giá là nỗi lo về nguy cơ gián đoạn nguồn cung tại Trung Đông, khu vực nắm giữ phần lớn lượng dầu mỏ của thế giới. Các báo cáo cho biết, Kuwait đã bắt đầu cắt giảm sản lượng tại một số mỏ dầu do các kho lưu trữ gần đạt giới hạn. Đây là dấu hiệu cho thấy hệ thống cung ứng năng lượng khu vực đang chịu áp lực lớn. Nếu tình trạng quá tải kho chứa tiếp tục lan rộng sang các nước sản xuất lớn khác, thị trường dầu mỏ toàn cầu có thể bước vào một giai đoạn bất ổn nghiêm trọng.

Các chuyên gia của công ty phân tích năng lượng Kpler cảnh báo rằng, các cơ sở lưu trữ tại Ả Rập Xê Út và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất có thể đạt tới giới hạn công suất trong vòng chưa đầy ba tuần. Khi đó các nhà sản xuất có thể buộc phải ngừng khai thác, một quyết định cực kỳ tốn kém vì việc khởi động lại các mỏ dầu có thể mất nhiều tuần hoặc thậm chí nhiều tháng. Điều này đồng nghĩa với việc nguồn cung năng lượng toàn cầu có nguy cơ bị thắt chặt thêm, khiến giá dầu tiếp tục leo thang.

Bộ trưởng năng lượng Qatar, Saad al-Kaabi cảnh báo nếu chiến sự kéo dài, giá dầu có thể lên tới 150 USD/thùng, làm gia tăng nguy cơ lạm phát toàn cầu. Qatar hiện chiếm khoảng 20% xuất khẩu khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu. Một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái đã làm hư hại một nhà ga khí đốt quan trọng, khiến việc khôi phục xuất khẩu có thể mất từ vài tuần đến vài tháng. Điều đó đã khiến giá khí đốt tại châu Âu tăng lên mức cao nhất trong nhiều năm.

Rõ ràng, khi giá dầu và khí đốt tăng mạnh, chi phí vận tải, sản xuất và tiêu dùng bị đẩy lên. Hệ quả cuối cùng là làm gia tăng lạm phát và gây sức ép lên kinh tế toàn cầu. Nếu xung đột tiếp tục leo thang, thế giới có thể đối mặt với một chu kỳ bất ổn mới giữa chiến tranh, năng lượng và lạm phát.