Thâm nhập những “xưởng phim online”

VHO - Không cần phim trường, máy quay hay diễn viên, một xưởng sản xuất có thể nằm gọn trong chiếc laptop. Đăng nhập bằng tài khoản phụ, dán đường dẫn nguồn và chọn vài thông số, phóng viên Văn Hóa đã theo dõi được cả dây chuyền từ nhận diện lời thoại, dịch, lồng tiếng, làm phụ đề đến tạo tiêu đề, từ khóa để đăng tải... Quá trình thử nghiệm cho thấy, chỉ trong thời gian cực ngắn, một video có thể được Việt hóa, đóng gói và sẵn sàng đưa lên mạng.

Một đường dẫn, sáu công đoạn

Mới đây, phóng viên Văn Hóa đăng nhập một dịch vụ Việt hóa video bằng tài khoản Google phụ. Tài khoản mới được cấp 20 phút lồng tiếng dùng thử. Trên giao diện chính, người dùng chỉ cần dán đường dẫn hoặc tải video lên, sau đó chọn ngôn ngữ nguồn, ngôn ngữ đầu ra, phong cách dịch, giọng đọc cùng một số thông số trình bày...

Để bảo đảm việc thử nghiệm không xâm phạm bản quyền, phóng viên không sử dụng bất kỳ bộ phim ngắn nào đang lan truyền trên mạng xã hội mà chọn video dài 61 giây được chia sẻ theo giấy phép Creative Commons CC BY 3.0. Video gồm lời chúc Tết bằng tiếng Quan thoại và tiếng Tạng Amdo.

Đường dẫn trực tiếp tới tệp video bị hệ thống từ chối. Khi thay bằng đường dẫn của chính video này trên YouTube, quá trình xử lý bắt đầu.

Tiến trình chia công việc thành sáu bước: Tải video, trích xuất lời thoại, dịch bằng AI, đồng bộ thời gian, kết xuất bản lồng tiếng và tạo nội dung đăng tải.

Chỉ sau khoảng 15 giây, tiến trình đạt 55%, rồi chuyển sang đồng bộ lời thoại và kết xuất video. Chưa đầy hai phút, sản phẩm hoàn chỉnh đã xuất hiện trên màn hình.

Ngoài tệp video lồng tiếng, hệ thống còn tạo phụ đề, chia lời thoại thành 15 phân đoạn để chỉnh sửa, cho phép thay đổi âm lượng, làm mờ phụ đề gốc, gắn phụ đề tiếng Việt rồi kết xuất lại. Người dùng có thể xem trước, tải riêng tệp video, tệp phụ đề hoặc tiếp tục sửa từng câu.

Một “gói SEO” gồm tiêu đề, các tiêu đề thay thế, nội dung giới thiệu, mốc thời gian, câu chữ đặt trên ảnh đại diện, từ khóa và hashtag cũng được tạo tự động.

Trong lần thử nghiệm này, ngôn ngữ nguồn được đặt ở chế độ tự nhận diện. Khi nhân vật chuyển từ tiếng Quan thoại sang tiếng Tạng Amdo, hệ thống nhận diện sai và tạo ra một số câu tiếng Việt vô nghĩa về “dâu tây đông lạnh” và “hái dầu”.

Kết quả cho thấy sản phẩm vẫn cần được nghe lại, đối chiếu và biên tập trước khi sử dụng. Phóng viên dừng thử nghiệm sau khi nhận kết quả, không đăng sản phẩm lên bất kỳ nền tảng nào.

Quy mô xử lý còn thể hiện qua cơ cấu các gói dịch vụ. Ngoài gói dành cho người dùng thông thường, hệ thống đặt tên các gói lớn là “Xưởng” và “Đại lý”. Gói “Xưởng” có giá một triệu đồng với 3.200 phút xử lý; gói “Đại lý” có giá hai triệu đồng với 7.000 phút.

Các gói nhóm dành cho 3, 5 hoặc 10 thành viên cho phép dùng chung quỹ phút, chia dự án và theo dõi tiến độ. Hệ thống cũng cung cấp giao diện lập trình để kết nối quy trình xử lý video với các phần mềm khác.

Khi các công đoạn tiếp nhận nguồn, dịch, lồng tiếng, chỉnh hình, tạo phụ đề, tiêu đề và từ khóa cùng nằm trên một giao diện, một cá nhân có thể đảm nhận khối lượng công việc trước đây cần nhiều người thực hiện.

Tên gói dịch vụ, hàng đợi, quỹ phút dùng chung và cơ chế giao việc cho thấy hệ thống được thiết kế cho hoạt động ở quy mô lớn hơn việc xử lý đơn lẻ.

Đi sâu vào giao diện, phóng viên nhận thấy người sử dụng thậm chí không nhất thiết phải tự tìm nguồn bên ngoài. Thanh công cụ có các mục “Phim ngắn AI”, “Phim Douyin”, tải video, lồng tiếng nhiều nhân vật, nhân bản giọng nói, cắt ghép và đưa video vào hàng đợi.

Tại thời điểm kiểm tra, mục “Phim ngắn AI” hiển thị 24 video. Người dùng có thể chọn toàn bộ hoặc chọn một dải video rồi đưa vào quy trình lồng tiếng hàng loạt.

Trong mục nguồn video Douyin, một lần tải trang hiển thị 16 nội dung với độ dài và lượng xem khác nhau; có video chưa tới năm phút, có video gần 25 phút, lượng xem từ vài chục nghìn đến 1,4 triệu.

Dưới mỗi video là các nút lồng tiếng, thêm vào hàng đợi, xem và tải xuống. Giao diện còn cho phép lọc theo thời gian đăng, thời lượng, lượt xem, lượt thích hoặc các chủ đề như xuyên không, trọng sinh, tu tiên, tổng tài, truyện tranh và review phim...

Từ nguồn phim đến đường dẫn xem trọn bộ

Những nguồn phim chờ sẵn rút ngắn đáng kể đường đi từ video gốc đến bản Việt hóa: Chọn, bấm lồng tiếng, đưa vào hàng đợi rồi chờ kết quả.

Không phải tất cả video hiển thị đều là phim ngắn AI. Do chưa xác định được tình trạng bản quyền, phóng viên chỉ ghi nhận giao diện, không tải những nội dung này để thử nghiệm.

Một số tính năng trên hệ thống phục vụ trực tiếp việc đóng gói lại video, như làm mờ phụ đề gốc; bật chế độ “Che giấu nước của nền tảng” để tự dò, làm mờ tên kênh hoặc logo; gắn logo riêng hoặc sử dụng bộ nhận diện khác nhau cho từng tài khoản đăng tải.

Trong phần hướng dẫn, dịch vụ cũng lưu ý việc lồng tiếng không làm phát sinh quyền sở hữu đối với video gốc và người dùng phải tự chịu trách nhiệm về bản quyền của nội dung đưa vào hệ thống.

Nói cách khác, công cụ chỉ đảm nhiệm phần kỹ thuật; còn nguồn phim được lấy từ đâu, nội dung có phù hợp hay không và có được phép phổ biến hay không vẫn thuộc trách nhiệm của người vận hành.

Nhưng câu chuyện không dừng ở việc tạo ra một bản phim tiếng Việt. Sau khi hoàn tất các bước xử lý, những video này còn có thể được dùng để thu hút sự chú ý và dẫn người xem sang những địa chỉ khác.

Phóng viên kiểm tra bốn liên kết xuất hiện trong hai bài đăng phim ngắn trên mạng xã hội. Chúng đều được đặt ngay phía trên video, kèm những lời mời như “xem ngay”, “xem trọn bộ” hoặc “link dự phòng”.

Tại thời điểm kiểm tra, không liên kết nào đưa tới bản đầy đủ của bộ phim. Ba trường hợp dẫn tới các trang sản phẩm trên TikTok Shop; trường hợp còn lại mở một sản phẩm trên Shopee.

Đáng chú ý, hai tên miền được đặt trong cùng một bài đăng dưới danh nghĩa đường dẫn chính và “link dự phòng” thực tế lại cùng trỏ tới một sản phẩm.

Khi truy cập các tên miền gốc, phóng viên tiếp tục được chuyển tới những dịch vụ chuyên rút gọn hoặc “bao” liên kết bán hàng. Những dịch vụ này giới thiệu khả năng tạo liên kết động, theo dõi lượt nhấp và thay đổi đích đến.

TikTok Shop cũng có chương trình cho phép chia sẻ liên kết tiếp thị ngoài nền tảng và nhận hoa hồng khi phát sinh giao dịch đủ điều kiện. Tuy nhiên, với những trường hợp đã kiểm tra, chưa đủ căn cứ để xác định người đăng phim có được hưởng hoa hồng hay không, cũng như khoản tiền thực tế nếu có.

Dữ liệu kiểm tra cho thấy lời mời “xem trọn bộ” đã được dùng để đưa sự chú ý dành cho bộ phim sang một hoạt động thương mại khác. Người dùng bấm vào vì muốn biết diễn biến tiếp theo nhưng lại được dẫn tới trang bán hàng.

Bộ phim vì thế trở thành “mồi” thu hút lượt truy cập, còn phần nội dung bị bỏ dở tạo thêm lý do để họ mở liên kết.

Trong thử nghiệm của phóng viên, chưa đầy hai phút đã đủ để một video dài 61 giây được dịch, lồng tiếng, tạo phụ đề và hoàn tất các bước cần thiết trước khi đưa lên mạng.

Nếu cách làm này được triển khai hàng loạt với những bộ phim chưa rõ bản quyền, bản dịch không được rà soát, nội dung không qua phân loại, các “xưởng phim online” có thể liên tục tung ra những sản phẩm cẩu thả, sai lệch.

Những mô-típ bạo lực, ngoại tình, trả thù cũng có thể theo đó được phát tán với tốc độ nhanh hơn, trong khi sự tò mò của người xem bị tận dụng để kéo lượt nhấp.

Khi khâu sản xuất và phát tán được tự động hóa ngày càng mạnh, việc kiểm soát nguồn phim, chất lượng bản dịch và nội dung phổ biến càng trở nên khó khăn.