(Emagazine) Thôn Lô Lô Chải nhận biểu trưng “Làng Du lịch tốt nhất” của UN Tourism

Trong không gian yên bình dưới chân cột cờ Lũng Cú, Sở VHTTDL tỉnh Tuyên Quang phối hợp với Đại sứ quán Thụy Sĩ tại Việt Nam và Dự án ST4SD/Helvetas Việt Nam tổ chức lễ trao biểu trưng nhận diện thương hiệu phục vụ quảng bá danh hiệu “Làng Du lịch tốt nhất” của UN Tourism dành cho thôn Lô Lô Chải.

Đây là hoạt động truyền thông cho một danh hiệu quốc tế và cũng là dấu mốc cho thấy một bản làng vùng cao của đồng bào dân tộc Lô Lô đã từng bước chuyển mình bằng chính bản sắc văn hóa của mình.

Những nếp nhà trình tường, tiếng khèn, điệu múa truyền thống đến nghề dệt thổ cẩm và lối sống cộng đồng còn được gìn giữ nguyên vẹn, cùng vẻ đẹp thiên nhiên đã chạm vào trái tim du khách.

Trước đây, Lô Lô Chải là một thôn nghèo nơi địa đầu biên cương. Cuộc sống của người dân chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp, thu nhập bấp bênh, nhiều thanh niên rời quê đi làm ăn xa. Nhưng vài năm trở lại đây, khi du lịch cộng đồng được định hướng phát triển bài bản, diện mạo của bản làng đã thay đổi rõ rệt.

Những ngôi nhà đất truyền thống được cải tạo thành homestay nhưng vẫn giữ kiến trúc nguyên bản. Những con đường sạch sẽ, hàng rào đá đặc trưng, các hoạt động trải nghiệm văn hóa bản địa dần hình thành. Người dân học cách làm du lịch, học ngoại ngữ giao tiếp, học kể câu chuyện về chính văn hóa của dân tộc mình cho du khách.

Điều đáng quý ở Lô Lô Chải là người dân không chạy theo du lịch đại trà hay phá bỏ không gian cũ để xây dựng mới. Họ chọn cách giữ lại nhịp sống truyền thống như một phần linh hồn của điểm đến. Chính điều đó đã tạo nên sức hấp dẫn riêng cho bản làng nơi cực Bắc Việt Nam.

Danh hiệu “Làng Du lịch tốt nhất” của UN Tourism vì thế không đến từ những công trình quy mô lớn, mà đến từ cách cộng đồng địa phương biết gìn giữ văn hóa, bảo vệ cảnh quan và tạo sinh kế bền vững từ du lịch.

Đây cũng là một trong những mô hình tiêu biểu cho hướng phát triển du lịch cộng đồng gắn với bảo tồn bản sắc ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số của Việt Nam.

Trong khuôn khổ chương trình, đoàn công tác của Đại sứ quán Thụy Sĩ tại Việt Nam và Dự án ST4SD/Helvetas Việt Nam đã khảo sát mô hình du lịch cộng đồng tại thôn Lô Lô Chải; làm việc với UBND xã Lũng Cú về công tác bảo tồn văn hóa truyền thống gắn với phát triển du lịch bền vững.

Đoàn cũng tham quan các mô hình sáng kiến truyền thông quảng bá du lịch cộng đồng và gặp gỡ Câu lạc bộ phụ nữ xã trong hoạt động sản xuất, giới thiệu các sản phẩm quà lưu niệm sáng tạo từ chất liệu thổ cẩm truyền thống của dân tộc Lô Lô do Dự án ST4SD hỗ trợ.

Những sản phẩm nhỏ như túi thổ cẩm, móc khóa, phụ kiện thủ công hay vật dụng trang trí mang họa tiết truyền thống giờ không còn chỉ là đồ dùng trong gia đình. Chúng trở thành sản phẩm du lịch, tạo thêm thu nhập cho phụ nữ địa phương và góp phần đưa văn hóa Lô Lô đến gần hơn với du khách.

Từ một bản làng heo hút nơi biên giới, Lô Lô Chải hôm nay đã trở thành điểm dừng chân quen thuộc của nhiều du khách quốc tế khi đến với cao nguyên đá Đồng Văn.

Nhưng điều khiến du khách nhớ nhất không chỉ là cảnh sắc hùng vĩ hay những ngôi nhà trình tường vàng nâu trong nắng, mà là cảm giác được sống giữa một cộng đồng vẫn giữ được sự chân thành, mộc mạc và niềm tự hào với văn hóa dân tộc mình.

Câu chuyện của Lô Lô Chải cho thấy, khi cộng đồng trở thành trung tâm của phát triển du lịch, khi người dân thực sự được hưởng lợi từ di sản văn hóa của chính mình, du lịch sẽ không còn là cuộc đánh đổi giữa bảo tồn và phát triển.

Ngược lại, văn hóa có thể trở thành nguồn lực để làm giàu cho người dân và tạo nên sức sống bền vững cho điểm đến.