Giá vàng và dầu thế giới tăng sốc sau xung đột Trung Đông

VHO - Căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông cuối tuần qua đã đẩy giá vàng và dầu thô thế giới tăng vọt, gây chấn động thị trường tài chính toàn cầu. Mỗi ounce vàng có lúc tăng hơn 100 USD, trong khi dầu thô Brent tăng gần 10% chỉ trong phiên giao dịch đầu tuần.

Sáng ngày 2.3, thị trường tài chính thế giới mở cửa trong bầu không khí căng thẳng tại khu vực Trung Đông. Giá vàng thế giới tăng mạnh, có thời điểm vượt hơn 100 USD so với phiên trước đó, lên mức 5.384 USD một ounce.

Nguyên nhân trực tiếp dẫn đến cú sốc thị trường này bắt nguồn từ những diễn biến leo thang khó lường tại Trung Đông. Cuối tuần trước, Mỹ phối hợp cùng Israel bất ngờ tập kích Iran, khiến Lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei thiệt mạng. Đáp trả hành động này, Iran đã nhanh chóng phát động chiến dịch quân sự nhằm vào lãnh thổ Israel cùng nhiều căn cứ Mỹ đóng tại các quốc gia Trung Đông.

Trong bối cảnh đó, vàng một lần nữa khẳng định vị thế là kênh trú ẩn an toàn được nhà đầu tư ưa chuộng, liên tiếp xác lập các kỷ lục mới từ đầu năm đến nay, khi kinh tế và chính trị thế giới không ngừng biến động.

Đáng chú ý, ngay trước khi xảy ra xung đột, các ngân hàng lớn như JP Morgan và Bank of America đã đưa ra dự báo giá vàng có thể chạm mốc 6.000 USD. JP Morgan còn nhấn mạnh nhu cầu tích trữ từ các ngân hàng trung ương cùng giới đầu tư năm nay đủ mạnh để đẩy giá vàng lên 6.300 USD vào cuối năm.

Không chỉ vàng, các kim loại quý khác cũng ghi nhận mức tăng ấn tượng. Giá bạc hiện đã leo lên 95,7 USD một ounce. Bạch kim và palladium lần lượt giao dịch tại 2.405 USD và 1.785 USD. Sự tăng giá đồng loạt của các kim loại quý cho thấy dòng tiền lớn đang đổ vào thị trường trú ẩn an toàn trước những bất ổn từ khu vực Trung Đông.

Thị trường năng lượng cũng không nằm ngoài vòng xoáy biến động. Dầu Brent sáng 2.3 có thời điểm tăng tới 9%, chạm mốc 79,4 USD một thùng. Dầu thô Mỹ WTI cũng tăng 8,6% lên 72,6 USD. Đáng chú ý, trong phiên giao dịch OTC, giá dầu Brent đã có lúc tăng 10% lên 80 USD một thùng trước khi điều chỉnh nhẹ.

Mối quan tâm của giới đầu tư lúc này tập trung vào eo biển Hormuz, tuyến đường biển chiến lược quan trọng bậc nhất hành tinh. Mỗi ngày, khoảng 20% lượng dầu vận chuyển bằng đường biển và 20% khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu phải đi qua eo biển này. Dù hiện chưa bị phong tỏa hoàn toàn, nhưng các trang theo dõi hàng hải đã ghi nhận tình trạng ùn ứ ở cả hai phía eo biển.

Jorge Leon, Trưởng bộ phận phân tích địa chính trị tại hãng tư vấn năng lượng Rystad Energy, đưa ra cảnh báo về tác động lớn nhất đối với thị trường dầu mỏ hiện nay chính là việc lưu thông qua eo biển Hormuz gần như đình trệ. Điều này khiến khoảng 15 triệu thùng dầu thô mỗi ngày không thể tham gia thị trường.

Cùng quan điểm này, Ajay Parmar, Giám đốc năng lượng và lọc hóa dầu tại ICIS dự báo giá dầu hoàn toàn có thể lên 100 USD một thùng, thậm chí vượt ngưỡng này nếu tình trạng gián đoạn tại eo biển Hormuz kéo dài.

Trong một diễn biến liên quan, cuộc họp ngày 1.3 của Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và đồng minh đã đạt thỏa thuận tăng sản xuất thêm 206.000 thùng mỗi ngày trong tháng 4. Quyết định này được đưa ra nhằm trấn an thị trường và bù đắp phần nào nguồn cung thiếu hụt. Tuy nhiên, vấn đề nan giải vẫn còn đó khi phần lớn số dầu này cần được vận chuyển ra khỏi Trung Đông bằng tàu chở dầu, mà eo biển Hormuz lại đang là điểm nghẽn nghiêm trọng.