Khi AI “lên lịch thay người”: Thách thức không nhỏ cho tour truyền thống

VHO - Trí tuệ nhân tạo đang thay đổi cách người trẻ chuẩn bị và trải nghiệm hành trình. Từ vài câu lệnh đơn giản, cả chuyến đi được “thiết kế” trong tích tắc. Nhưng khi mọi thứ quá tiện lợi, câu hỏi đặt ra là: du lịch còn giữ được chất khám phá nguyên bản?

Những chiếc sổ tay du lịch, danh sách ghi chú dài dằng dặc hay hàng giờ “lạc trôi” trong các hội nhóm review…, những điều này đang dần bị thay thế bởi một công cụ quen thuộc: AI.

Với người trẻ, đặc biệt là Gen Z, việc lên kế hoạch cho một chuyến đi giờ đây không còn là quá trình tốn thời gian mà trở thành một thao tác gần như tức thì.

Theo Báo cáo Xu hướng Du lịch 2026 của Agoda, du khách Việt Nam đang dẫn đầu châu Á về mức độ sẵn sàng ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào việc lên kế hoạch du lịch: có tới 81% người được hỏi cho biết sẽ sử dụng AI cho chuyến đi tiếp theo, vượt xa mức trung bình khu vực là 63%.

Không chỉ sẵn sàng thử nghiệm, người dùng còn khá cởi mở: 86% thể hiện sự tin tưởng hoặc ít nhất là không hoài nghi với thông tin do AI tạo ra, trong đó 28% hoàn toàn tin tưởng.

Từ gợi ý điểm tham quan, đề xuất nhà hàng, đến xây dựng lịch trình hay dịch ngôn ngữ theo thời gian thực, AI đang đảm nhiệm gần như toàn bộ vai trò của một “trợ lý du lịch cá nhân”. Đáng chú ý, hai chức năng được sử dụng nhiều nhất là lập lịch trình cá nhân hoá và dịch tức thì, đều chiếm tỉ lệ 30%.

Sự thay đổi này phản ánh một xu hướng rõ rệt: du lịch đang chuyển từ mô hình phụ thuộc sang chủ động. Thay vì chọn tour trọn gói với lịch trình cố định, ngày càng nhiều người tự thiết kế hành trình theo sở thích riêng. AI đóng vai trò trung tâm trong quá trình đó, giúp tổng hợp dữ liệu, phân tích nhu cầu và đưa ra gợi ý phù hợp chỉ trong vài giây.

Đối với nhóm khách trẻ và dân văn phòng bận rộn, yếu tố tiết kiệm thời gian trở thành ưu tiên hàng đầu. AI không chỉ giúp rút ngắn khâu chuẩn bị mà còn đồng hành trong suốt chuyến đi. Từ việc điều chỉnh lịch trình theo thời tiết, giao thông đến gợi ý trải nghiệm theo cảm xúc từng ngày, hành trình trở nên linh hoạt và “đo ni đóng giày” cho từng cá nhân.

Không dừng lại ở đó, sự phát triển của các nền tảng du lịch tích hợp AI đang đẩy nhanh quá trình chuyển đổi. Booking.com đã triển khai AI Trip Planner dựa trên công nghệ Generative AI, cho phép người dùng xây dựng lịch trình thông qua hội thoại tự nhiên, thay vì thao tác qua nhiều lớp bộ lọc như trước. Đây được xem là bước chuyển từ “tìm kiếm chủ động” sang “gợi ý thông minh”.

Trong khi đó, hệ sinh thái của Agoda hiện tích hợp hơn 6 triệu lựa chọn lưu trú, 130.000 đường bay và 300.000 hoạt động. Khi AI được nhúng trực tiếp vào quá trình tìm kiếm và đặt dịch vụ, trải nghiệm du lịch trở nên liền mạch hơn bao giờ hết, từ khâu lên ý tưởng đến đặt dịch vụ và trải nghiệm thực tế.

Với Gen Z, AI không còn là công cụ hỗ trợ mà gần như trở thành một phần mặc định trong cuộc sống. Khảo sát của Booking.com cho thấy 85% người trẻ thuộc thế hệ này quen thuộc với AI, trong đó 20% hiểu rõ cách thức hoạt động. Đáng chú ý, 99% Gen Z sử dụng AI trước chuyến đi, từ tìm cảm hứng, chọn thời điểm đến, đến cá nhân hoá trải nghiệm.

Không chỉ dừng ở khâu chuẩn bị, AI tiếp tục hiện diện trong suốt hành trình. 53% dùng AI để dịch ngôn ngữ, 47% để tìm hiểu thông tin điểm đến, và nhiều người còn dùng công nghệ để tối ưu lịch trình theo điều kiện thực tế. Nhờ đó, rào cản về ngôn ngữ hay văn hoá dần được xóa mờ, giúp du khách tự tin hơn khi khám phá những vùng đất mới.

Tuy nhiên, sự tiện lợi cũng kéo theo những băn khoăn. Khi mọi hành trình đều có thể được “lập trình” sẵn, liệu trải nghiệm du lịch có còn giữ được yếu tố bất ngờ và khám phá? Một chuyến đi được tối ưu hoá đến từng chi tiết có thể hiệu quả, nhưng cũng dễ khiến cảm xúc trở nên “kịch bản hóa”.

Thực tế, chính những người trẻ cũng nhận thức rõ mặt trái của công nghệ. 93% Gen Z thừa nhận có những lo ngại nhất định về AI, từ quyền riêng tư dữ liệu đến nguy cơ công nghệ thay thế vai trò con người. Điều này cho thấy, dù cởi mở với đổi mới, họ vẫn mong muốn một sự cân bằng giữa tiện ích và trải nghiệm thật.

Ở góc độ ngành du lịch, sự trỗi dậy của AI đặt ra thách thức không nhỏ cho mô hình tour truyền thống. Khi du khách có thể tự xây dựng hành trình cá nhân hoá với chi phí và thời gian tối ưu hơn, các tour cố định dần trở nên kém hấp dẫn. Tuy vậy, yếu tố con người - sự chăm sóc, kết nối và trải nghiệm thực tế - vẫn là điều mà công nghệ khó thay thế hoàn toàn.

AI có thể giúp chuyến đi trở nên thông minh hơn, nhanh hơn, cá nhân hoá hơn. Nhưng giá trị cốt lõi của du lịch vẫn nằm ở cảm xúc, sự khám phá và những trải nghiệm không thể đo đếm. Trong tương lai, hành trình lý tưởng có lẽ không phải là “do AI quyết định”, mà là sự kết hợp hài hoà giữa công nghệ và những điều bất ngờ rất con người.