Trí tuệ nhân tạo và những bước tiến trong y tế toàn cầu

VHO - Trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo ra những bước tiến đột phá trong lĩnh vực y tế, mở ra cơ hội nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe trên phạm vi toàn cầu. Nhờ khả năng phân tích khối lượng dữ liệu lớn với tốc độ và độ chính xác cao, AI đã hỗ trợ các chuyên gia y tế trong chẩn đoán bệnh, xây dựng phác đồ điều trị phù hợp và theo dõi sức khỏe người bệnh một cách hiệu quả.

 Tại nhiều quốc gia trên thế giới, từ Mỹ, Anh đến Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc và Singapore, AI y tế đang được ứng dụng mạnh mẽ, góp phần nâng cao chất lượng công tác khám, chữa bệnh và thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trong lĩnh vực y tế.

Tại Mỹ, OpenEvidence được biết đến là công cụ tra cứu y khoa ứng dụng AI và trở thành trợ thủ đắc lực của các bác sĩ tại Mỹ, hiện được gần 2/3 số lượng bác sĩ sử dụng. Khác với các chatbot tổng quát, OpenEvidence chỉ cấp quyền truy cập cho bác sĩ, y tá và nhà nghiên cứu, đồng thời được kỳ vọng phát triển phiên bản cao cấp dành cho bệnh viện và trường y.

Với Trung Quốc, AI đang được ứng dụng ngày càng sâu rộng trong hệ thống y tế, đồng thời phản ánh xu hướng chuyển đổi từ nghiên cứu, thử nghiệm sang triển khai thực tế trên quy mô lớn. Từ đầu năm 2026 đến nay, cơ quan quản lý nước này đã cấp phép lưu hành cho nhiều thiết bị y tế tích hợp AI trong các lĩnh vực như giải phẫu bệnh, nội soi tiêu hóa, y học hạt nhân, robot phẫu thuật và hỗ trợ điều trị.

Các nền tảng tích hợp giữa phần cứng và phần mềm, kết nối dữ liệu hình ảnh y khoa, hồ sơ bệnh án điện tử, dữ liệu gene và các nguồn dữ liệu y tế khác cũng được hỗ trợ chẩn đoán và điều trị toàn diện. Trung Quốc đã đưa vào vận hành bệnh viện AI đầu tiên, đánh dấu bước tiến quan trọng trong quá trình xây dựng mô hình bệnh viện thông minh.

Trong khi đó, Hàn Quốc đã xây dựng Bệnh viện Đại học Hàn Quốc Anam trở thành một trong những đơn vị y tế tiên phong tại châu Á, nhằm triển khai và tích hợp AI vào hệ thống thông tin bệnh viện, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, hỗ trợ ra quyết định lâm sàng và tối ưu hóa quy trình khám, chữa bệnh.

Cả Hàn Quốc và Nhật Bản đều chú trọng nâng cao chất lượng cuộc sống cho người cao tuổi trong bối cảnh già hóa dân số tăng nhanh. Thông qua việc triển khai các giải pháp AI để chăm sóc sức khỏe, theo dõi từ xa, hỗ trợ sinh hoạt và phát hiện sớm các nguy cơ về sức khỏe đã cải thiện hiệu quả chăm sóc người cao tuổi, giảm áp lực lên hệ thống y tế và an sinh xã hội.

Vào tháng 4 năm nay, Văn phòng của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) ở khu vực châu Âu ghi nhận AI đang được ứng dụng rộng rãi trong khám và điều trị lâm sàng. Báo cáo nêu rõ 74% các quốc gia EU đang sử dụng hệ thống chẩn đoán bệnh có sự hỗ trợ của AI, bao gồm công cụ chụp ảnh y tế, phát hiện bệnh và ra quyết định lâm sàng. Trong khi đó, khoảng 63% quốc gia EU sử dụng trợ lý ảo chatbot AI để hỗ trợ việc tương tác với các bệnh nhân, hỗ trợ rất nhiều cho công việc của điều dưỡng hay y tá.

Trong bối cảnh đó, AI đang đánh dấu những bước tiến đáng kể trong hệ thống y tế toàn cầu, từ hỗ trợ chẩn đoán và điều trị bệnh, đến chăm sóc bệnh nhân và người cao tuổi. Việc các nước đang triển khai mô hình bệnh viện thông minh AI cũng thúc đẩy tối ưu hóa quy trình khám, chữa bệnh. Với sự kết hợp của dữ liệu lớn (Big Data) sẽ giúp bệnh nhân phát hiện sớm bệnh tật, dự báo nguy cơ sức khỏe và hỗ trợ ra quyết định lâm sàng.

Dù vậy, theo các chuyên gia, quá trình phát triển cũng đặt ra yêu cầu tiếp tục hoàn thiện các quy định về an toàn dữ liệu, đạo đức, trách nhiệm pháp lý và cơ chế giám sát bảo đảm việc ứng dụng AI trong y tế diễn ra an toàn, hiệu quả và bền vững.

Đồng thời, cần xây dựng các tiêu chuẩn kỹ thuật và quy trình đánh giá, kiểm định đối với các hệ thống AI y tế trước khi đưa vào sử dụng trong thực tiễn để bảo đảm tính chính xác, minh bạch và độ tin cậy. Việc tăng cường đào tạo nguồn nhân lực, thúc đẩy hợp tác giữa cơ quan quản lý, cơ sở y tế, doanh nghiệp và các tổ chức nghiên cứu sẽ tạo nền tảng cho việc khai thác hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh và phát triển hệ thống y tế thông minh trong tương lai.

Giờ đây, AI y tế đang được kỳ vọng sẽ trở thành động lực mới thúc đẩy quá trình chuyển đổi số ngành y tế toàn cầu, góp phần nâng cao chất lượng và hiệu quả công tác khám, chữa bệnh. Việc ứng dụng AI không chỉ hỗ trợ bác sĩ trong chẩn đoán, điều trị và theo dõi người bệnh mà còn tối ưu hóa quy trình quản lý bệnh viện, giảm tải áp lực cho đội ngũ y tế, nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe và hướng tới xây dựng hệ thống y tế thông minh, mang lại cơ hội phát triển cho ngành y tế toàn cầu.