TP.HCM giao cấp xã lập, thẩm định và phê duyệt điều chỉnh quy hoạch cục bộ

VHO - Quy định mới của UBND TP.HCM về điều chỉnh cục bộ quy hoạch đô thị và nông thôn không chỉ rút ngắn quy trình thủ tục, mà còn thể hiện rõ xu hướng phân cấp, trao quyền chủ động cho chính quyền cấp xã trong quản lý và tổ chức phát triển không gian đô thị.

Ngày 12.1.2026, UBND TP.HCM ban hành Quyết định số 01/2026/QĐ-UBND, chính thức quy định trình tự, thủ tục tổ chức lập, thẩm định, phê duyệt và công bố điều chỉnh cục bộ quy hoạch đô thị và nông thôn thuộc thẩm quyền của UBND TP.

Phân cấp điều chỉnh quy hoạch: Đưa thẩm quyền về gần cơ sở

Quyết định số 01/2026/QĐ-UBND có hiệu lực từ 16.1.2026 và đánh dấu việc mở rộng thẩm quyền quản lý quy hoạch xuống cấp xã - một bước chuyển quan trọng nhằm tăng cường năng lực quản lý không gian đô thị, đơn giản hoá thủ tục hành chính và tạo thuận lợi cho phát triển địa phương.

Theo quy định mới, UBND cấp xã (phường, xã, đặc khu) có trách nhiệm lập hồ sơ điều chỉnh cục bộ quy hoạch đô thị và nông thôn hoặc giao cho cơ quan chuyên môn trực thuộc thực hiện. Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị (đối với phường) và Phòng Kinh tế (đối với xã, đặc khu) là cơ quan thẩm định có trách nhiệm tổng hợp ý kiến hội đồng thẩm định và ý kiến phản biện, gửi lại cơ quan tổ chức lập quy hoạch để nghiên cứu, tiếp thu, giải trình và hoàn thiện hồ sơ trước khi trình UBND cấp xã phê duyệt.

Sau khi phê duyệt, UBND cấp xã phải công bố công khai kết quả điều chỉnh cục bộ quy hoạch trong vòng 15 ngày, trừ những nội dung liên quan đến quốc phòng, an ninh hoặc bí mật Nhà nước theo quy định của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn.

Việc UBND cấp xã được giao quyền lập, thẩm định và phê duyệt điều chỉnh cục bộ được đánh giá là một bước đi phù hợp với thực tiễn sau sắp xếp hành chính, tinh gọn bộ máy chính quyền tại TP.HCM, đồng thời phù hợp với chủ trương phân cấp, phân quyền trong quản lý quy hoạch.

Khung pháp lý phân cấp từ Trung ương đến địa phương

Chủ trương phân cấp, phân quyền quản lý quy hoạch có căn cứ pháp lý rõ ràng:

Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn số 47/2024/QH15 được Quốc hội thông qua ngày 26.11.2024 quy định trình tự điều chỉnh cục bộ quy hoạch đô thị và nông thôn với các bước từ lập hồ sơ, lấy ý kiến, thẩm định, phê duyệt và công bố công khai.

Luật cũng phân định rõ thẩm quyền phê duyệt tùy theo cấp chính quyền, trong đó UBND cấp tỉnh và UBND cấp xã có thể được giao thẩm quyền theo quy định của pháp luật.

Nghị định số 145/2025/NĐ-CP của Chính phủ ban hành ngày 12.6.2025 quy định rõ việc phân định thẩm quyền giữa chính quyền địa phương hai cấp (cấp tỉnh và cấp xã) trong lĩnh vực quy hoạch đô thị và nông thôn, tạo cơ sở pháp lý cho việc giao quyền lập và phê duyệt điều chỉnh quy hoạch cho UBND cấp xã như TP.HCM đã thực hiện.

Các văn bản hướng dẫn thực thi Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn như Thông tư 16/2025/TT-BXD và Thông tư 17/2025/TT-BXD cũng nhấn mạnh việc phân định rõ thẩm quyền và phân cấp, phân quyền thẩm định, phê duyệt quy hoạch giữa Bộ Xây dựng, UBND cấp tỉnh và UBND cấp xã.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh nhấn mạnh rằng, Trung ương giữ vai trò xây dựng thể chế, chiến lược quy hoạch vĩ mô, trong khi cấp tỉnh và cấp xã có quyền tự chủ, trách nhiệm thực thi pháp luật và quản lý địa phương, góp phần nâng cao tính chủ động, sáng tạo và giảm tải thủ tục hành chính.

Việc UBND TP.HCM giao quyền cho UBND cấp xã lập, thẩm định và phê duyệt điều chỉnh cục bộ quy hoạch đô thị và nông thôn là minh chứng cho chủ trương phân cấp, phân quyền trong quản lý quy hoạch theo pháp luật hiện hành. Qua đó giúp quy trình lập và điều chỉnh quy hoạch trở nên nhanh nhạy, phù hợp hơn với nhu cầu phát triển địa phương.