Thắm tình hữu nghị Việt - Lào qua mô hình “kết chạ”

VHO - Trên dải đất miền Tây Nghệ An, những “cặp bản anh em” đang ngày ngày dệt nên sợi dây gắn kết bền chặt nơi biên giới. Không chỉ là sự tương trợ trong đời sống, mô hình kết nghĩa bản - bản còn trở thành điểm tựa để giữ gìn an ninh biên giới, vun đắp tình hữu nghị Việt - Lào.

Bản Mường Phú (xã Thông Thụ, Nghệ An) và bản Nậm Táy, cụm bản Viêng Phăn (huyện Sầm Tớ, tỉnh Hủa Phăn, Lào) chính thức kết nghĩa vào cuối năm 2013. Dấu mốc ấy không chỉ mở ra một mô hình hợp tác mới, mà còn khởi đầu cho mối thâm tình “bản-bản” bền bỉ theo năm tháng.

Vun đắp tình đoàn kết

Ông Lương Văn Nguyên, Trưởng bản Mường Phú vẫn nhớ như in: “Đó là mối tình bản - bản vượt núi, vượt sông và vượt ra mọi khoảng cách. Điều đáng quý là mối quan hệ này luôn nhận được sự đồng thuận, tạo điều kiện của chính quyền hai bên và lực lượng bộ đội biên phòng. Nhờ vậy, tình cảm ngày càng bền chặt, nghĩa tình luôn sắt son”.

Từ những cái bắt tay ban đầu, người dân hai bên nhanh chóng xích lại gần nhau bằng những việc làm cụ thể. Vào dịp lễ, Tết của mỗi nước, bà con qua lại thăm hỏi, tổ chức giao lưu văn hóa, văn nghệ, chia sẻ phong tục, tập quán. Không khí ấm áp khiến đường biên không còn là khoảng cách, mà trở thành điểm nối của tình thân.

Những năm qua, nhiều câu chuyện nghĩa tình đã được viết nên từ chính sự gắn bó ấy. Năm 2018, khi bản Mường Phú oằn mình trong lũ dữ, người dân bản Nậm Táy và bản Pạ Pục (Lào) đã vượt rừng, băng suối mang theo 600kg gạo, ngô, rau củ cùng nhiều nhu yếu phẩm sang hỗ trợ. Những bao gạo, bó rau giản dị, nhưng chứa đựng nghĩa tình sâu nặng, giúp bà con vượt qua giai đoạn khó khăn nhất.

Cùng với sự chủ động của người dân, lực lượng Đồn Biên phòng Thông Thụ cũng đóng vai trò cầu nối quan trọng. Đồn Biên phòng Thông Thụ đã có nhiều hoạt động thiết thực hỗ trợ các bản kết nghĩa ở nước bạn. Từ việc chia sẻ kinh nghiệm quản lý trong Ban Quản lý bản và Chi bộ mà còn tổ chức các lớp học tiếng Việt và cung cấp cây trồng, vật nuôi để hướng tới mục tiêu ổn định đời sống cho người dân hai bên, hạn chế các hành vi vi phạm pháp luật khu vực biên giới.

Từ mô hình điểm tại Thông Thụ, đến nay Nghệ An đã nhân rộng 21 cặp bản - bản kết nghĩa, hình thành mạng lưới liên kết rộng khắp. Cùng với đó là sự phối hợp giữa chín đồn Biên phòng Nghệ An và các đơn vị bảo vệ biên giới của ba tỉnh nước bạn Lào, tạo nền tảng vững chắc cho hợp tác lâu dài.

Tinh thần “hạt muối cắn đôi, cọng rau bẻ nửa” càng được thể hiện rõ nét trong những thời khắc thiên tai, hoạn nạn. Đợt mưa lũ do bão số 3 vừa qua đã để lại hậu quả nặng nề tại xã Mường Típ, vùng biên giới xa xôi của Nghệ An. Hơn 100 ngôi nhà bị ảnh hưởng, hàng chục hộ dân phải di dời, trường lớp hư hại, hoa màu và vật nuôi bị cuốn trôi.

Giữa lúc địa phương còn đang căng mình khắc phục hậu quả, một nghĩa cử ấm áp đã được thực hiện. Chính quyền và người dân Mường Típ đã tổ chức đoàn cứu trợ khẩn cấp, vượt suối mang lương thực, nước uống, quần áo ấm đến hỗ trợ 42 hộ dân bản Na Mương (huyện Noọng Héc, tỉnh Xiêng Khoảng, Lào) nơi cũng bị cô lập do mưa lũ. Bí thư Đảng ủy xã Mường Típ bà Vi Thị Quyên chia sẻ:

“Bà con hai bên biên giới từ lâu đã xem nhau như ruột thịt. Trong lúc thiên tai, chúng tôi càng phải thể hiện tinh thần đoàn kết, san sẻ khó khăn để cùng nhau vượt qua. Những chuyến hỗ trợ tuy không lớn về vật chất nhưng chan chứa tình cảm, trở thành minh chứng sinh động cho tình hữu nghị đặc biệt Việt - Lào”.

Đón nhận những phần quà nghĩa tình, ông Thoong Xay, đại diện bản Na Mương chia sẻ: “Trong lúc khó khăn nhất, sự giúp đỡ của bản kết nghĩa khiến chúng tôi cảm thấy ấm lòng hơn bao giờ hết. Những chuyến hàng vượt lũ không chỉ mang theo nhu yếu phẩm, mà còn chuyên chở cả tình cảm, trách nhiệm và niềm tin giữa hai cộng đồng cùng chung đường biên”.

Ngoài ra, trong tinh thần đoàn kết láng giềng, người dân bản Na Mương (Lào) cũng đã sang hỗ trợ bản Ta Đo (xã Mường Típ, Nghệ An) khắc phục hậu quả mưa lũ, cùng dọn bùn đất, sửa nhà cho các hộ bị thiệt hại.

Chung sức dựng xây vùng biên

Không chỉ dừng lại ở sẻ chia, các cặp bản kết nghĩa còn là nền tảng để thúc đẩy phát triển kinh tế, xã hội khu vực biên giới. Trung tá Nguyễn Thế Anh, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Nhôn Mai cho biết: “Trên địa bàn đơn vị quản lý hiện có hai cụm bản kết nghĩa là bản Huồi Cọ với bản Tặng Sầu và bản Piêng Cọc với bản Phá Đánh (thuộc cụm Bolykhamxay).

Bà con hai bên thường xuyên qua lại, hỗ trợ nhau trong sản xuất, đời sống. Vào các dịp lễ, Tết, không khí càng thêm gắn bó, thân tình”. Nhiều chương trình hỗ trợ sinh kế đã được triển khai, góp phần cải thiện đời sống cho người dân nước bạn. Điển hình như việc xây dựng vùng nguyên liệu sắn tại bản Xốp Tờng (tỉnh Bolykhamxay), tạo việc làm ổn định cho người dân.

Công tác chăm sóc sức khỏe cũng được chú trọng. Các trạm quân, dân y kết hợp đã khám, chữa bệnh miễn phí cho hàng ng hìn lượt người dân Lào. Trạm xá Hữu nghị quân, dân y Nậm On ở huyện Xay Chăm Pon, tỉnh Bolikhamxay được xây dựng khang trang, trở thành điểm tựa y tế quan trọng nơi vùng sâu, vùng xa.

Ngoài ra, chương trình “nâng bước em tới trường” đã hỗ trợ 16 học sinh có hoàn cảnh khó khăn ở ba tỉnh nước bạn có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, giúp các em có thêm điều kiện tiếp tục học tập. Nhiều trang thiết bị thiết yếu cũng được trao tặng cho lực lượng bảo vệ biên giới nước bạn, góp phần nâng cao hiệu quả phối hợp.

Bên cạnh những giá trị về kinh tế và xã hội, mô hình kết nghĩa bản - bản còn đóng vai trò quan trọng trong việc củng cố thế trận an ninh nhân dân.

Những năm qua, lực lượng chức năng và người dân hai bên đã phối hợp tổ chức nhiều đợt tuần tra song phương, bảo vệ đường biên, cột mốc. Người dân các bản kết nghĩa trở thành “cánh tay nối dài”, cung cấp nhiều nguồn tin quan trọng liên quan đến an ninh trật tự. Từ những thông tin này, lực lượng chức năng đã kịp thời phát hiện, ngăn chặn nhiều vụ việc như vượt biên trái phép, khai thác lâm sản, săn bắt động vật hoang dã… góp phần giữ vững ổn định khu vực biên giới.

Công tác tuyên truyền pháp luật cũng được đẩy mạnh với hàng nghìn buổi phổ biến, thu hút đông đảo người dân tham gia. Nhận thức về chủ quyền lãnh thổ, về pháp luật của người dân hai bên ngày càng được nâng cao. Sau hơn một thập kỷ triển khai, mô hình kết nghĩa bản-bản đã chứng minh hiệu quả rõ nét.

Từ những bản làng xa xôi, tình hữu nghị Việt - Lào thắm đượm bằng chính sự chân thành, sẻ chia và trách nhiệm của người dân hai bên.