Nghẹt thở ca sinh 3 cách nhau một ngày rưỡi

QUỲNH HOA

VHO - Có những bà mẹ sinh con một cách dễ dàng nhưng cũng có những bà mẹ để được ôm ấp một đứa con phải trải qua muôn vàn khó khăn và chị Phạm Hồng Nhung ( sinh năm 1997) là sản phụ như thế. Chị Nhung mang tam thai, nhưng 1 trẻ ra đời trước, các y bác sĩ trì hoãn sinh để giữ 2 trẻ trong bụng mẹ, chào đời sau 36 giờ.

Sản phụ mang 3 thai, 3 buồng ối, 2 bánh rau

Ở tuổi 30 chị Phạm Hồng Nhung chưa từng có con và được thực hiện thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) do buồng trứng đa nang. Hai phôi được chuyển thành công vào bụng mẹ, nhưng kỳ diệu thay, thai kỳ phát triển thành 3 thai, 3 buồng ối, 2 bánh rau. Ngay từ những tuần đầu sản phụ được xác định là một thai kỳ nhiều nguy cơ.

Nghẹt thở ca sinh 3 cách nhau một ngày rưỡi - ảnh 1
Chị Phạm Hồng Nhung bày tỏ lời tri ân với các y bác sĩ

Đến tuần thứ 12, hai thai chung bánh rau cùng tăng khoảng sáng sau gáy, có thể dẫn đến hội chứng Down và dị tật. Gia đình sản phụ đứng trước một lựa chọn rất khó khi được tư vấn về khả năng đình chỉ hai thai này.

Khi tìm đến TS.BS Nguyễn Thị Sim và Bệnh viện PhenikaaMec, điều gia đình mang theo không chỉ là một hồ sơ bệnh án mà còn là khát vọng của một người mẹ đã đi qua hành trình vô sinh và IVF. “Nếu y khoa còn cho phép, sản phụ muốn có cơ hội giữ lại cả ba con”, bác sĩ Sim chia sẻ.

Thấu hiểu mong mỏi của người mẹ,  ở giai đoạn 16 tuần 4 ngày, TS.BS Nguyễn Thị Sim trực tiếp thực hiện thủ thuật chọc ối. Kết quả cho thấy, công thức nhiễm sắc thể, CNV và giải trình tự gen của các thai chưa phát hiện bất thường.

Nhưng khó khăn mới lại ập đến, người mẹ mang tình trạng tăng đông, phải dùng thuốc chống đông theo diễn biến xét nghiệm. Đến tuần 23 xuất hiện dư ối và đái tháo đường thai kỳ; chế độ ăn được thiết kế riêng và đường huyết được theo dõi theo từng bữa. Đến tuần 27, sản phụ phải nhập viện điều trị vì có dấu hiệu dọa sinh non.

“Từ khi đến Bệnh viện, sản phụ được điều trị theo phác đồ thay đổi liên tục. Các kịch bản xử trí cho cả tình huống thuận lợi và bất lợi đều được chuẩn bị từ trước. Siêu âm, xét nghiệm di truyền, xét nghiệm đông máu cùng các xét nghiệm khác, diễn biến cổ tử cung và dấu hiệu chuyển dạ và kết quả monitor đều trở thành những mảnh ghép để quyết định bước tiếp theo”, bác sĩ Sim chia sẻ.

Quyết định táo bạo

Sau 3 ngày nhập viện, ngày 11.6, ở tuổi thai 27 tuần 6 ngày, túi ối của 1 em bé vỡ, cuộc hội chẩn liên chuyên khoa “cân não” đã quyết định không phẫu thuật vì như vậy cả 3 em bé sẽ chào đời. Các bác sĩ đỡ đẻ cho em bé đầu tiên ra đời và giữ lại 2 bọc ối chưa vỡ, trì hoãn sinh.

Nghẹt thở ca sinh 3 cách nhau một ngày rưỡi - ảnh 2
TS.BS Nguyễn Thị Sim chia sẻ về những giây phút "cân não" mang lại an toàn cho mẹ và 3 trẻ

Sản phụ được đồng hành từng nhịp rặn bởi nếu mạnh quá, 2 em bé còn lại sẽ lọt ra ngoài. Và vào lúc 9h50, bé trai Nguyễn Minh Đức chào đời bằng sinh thường, cân nặng chỉ 900g, bé được cắt rốn chậm, được êkíp sơ sinh đón và chuyển về khoa hồi sức.

Êkíp tiếp tục giảm co và theo dõi sát diễn biến của sản phụ và thai nhi để cố gắng giữ 2 người em trong bụng mẹ. “Một em bé đã nằm trong lồng ấp của Khoa Sơ sinh. 2 em bé khác vẫn còn nghe nhịp tim mẹ. Từ khoảnh khắc đó, 2 cuộc chiến diễn ra song song trong cùng một bệnh viện”, bác sĩ Sim cho hay.

Khó khăn không chỉ ở việc chăm sóc trẻ sinh cực non tháng, mà còn ở việc bảo vệ an toàn cho người mẹ và duy trì môi trường phát triển cho các thai nhi còn lại trước nguy cơ nhiễm trùng, suy thai hay chuyển dạ tiến triển luôn rình rập từng giờ. Mọi quyết định điều trị đều phải được cân nhắc kỹ lưỡng và cập nhật liên tục theo diễn biến thực tế.

Với trẻ cực non, thêm thời gian trong tử cung là điều vô cùng có giá trị, thêm thời gian để các cơ quan quan trọng tiếp tục hoàn thiện, để các liệu pháp can thiệp bảo vệ phổi và hệ thần kinh phát huy tác dụng, giúp các em bé có một khởi đầu thuận lợi hơn trước khi bước ra thế giới bên ngoài... Nhưng việc cố gắng kéo dài thai kỳ đồng nghĩa với đối diện nhiều nguy cơ cho cả người mẹ và hai thai còn lại.

Đến 23h40 ngày 12.6, tình hình thay đổi, sản phụ xuất hiện cơn co tử cung mạnh, vỡ ối và ngôi thai ngang. TS.BS Nguyễn Thị Sim chỉ định mổ lấy thai cấp cứu, ngay trong đêm 4 êkip tác chiến. Mỗi êkíp có một nhiệm vụ riêng nhưng cùng phục vụ một mục tiêu: Gây mê hồi sức bảo đảm an toàn cho người mẹ; sản khoa thực hiện cuộc mổ; hai êkíp sơ sinh sẵn sàng đón và hồi sức đồng thời hai trẻ cực non.

Chưa bao giờ phòng đẻ mà số lượng y bác sĩ lại đông như vậy, một hệ thống được huy động và phối hợp nhịp nhàng để không một em bé nào phải chờ đợi, không một quy trình nào chậm trễ.

Và 36 giờ sau khi em bé đầu tiên, lần lượt 2 bé tiếp theo cũng chào đời là bé Nguyễn Minh Vũ lúc 23h48, nặng 950g; bé Nguyễn Minh Khôi  lúc 23h50, nặng 1.000g.

Nghẹt thở ca sinh 3 cách nhau một ngày rưỡi - ảnh 3
Các y bác sĩ và gia đình trong ngày vui tại Bệnh viện

“Chiến đấu” giành sự sống

“36 giờ ấy không phải là một con số để kể cho đẹp. Đó là 36 giờ mà nhiều chuyên khoa cùng bảo vệ một ranh giới rất mong manh: cố gắng thêm cho hai em bé trong bụng mẹ, phải theo dõi, đánh giá từng phút, từng giờ và sẵn sàng thay đổi quyết định và hành động cho thai ra ngay khi không còn đảm bảo an toàn, nhưng chưa biết chính xác khi nào phải dừng lại để bảo vệ cả mẹ và con”, bác sĩ Sim nói.

Sau khi chào đời, cả 3 bé tiếp tục “chiến đấu” để giành sự sống, các bé được nuôi dưỡng bằng những kỹ thuật tiên tiến nhất, môi trường được kiểm soát nghiêm, lồng ấp đảm bảo điều kiện vô trùng, nhiệt độ, dinh dưỡng như trong bụng mẹ; kỹ thuật da kề da để bé cảm nhận được nhịp tim, hơi thở của mẹ và người thân.

Sau khoảng 2 tháng, cả 3 bé đã cai máy và tự thở hoàn toàn. Đến ngày 14.9, khi được ra viện, Minh Khôi đạt 3,58 kg, Minh Vũ 3,57 kg và Minh Đức 3,70 kg. Cả 3 bé bú tốt, không còn suy hô hấp, phản xạ sơ sinh tốt và vận động bình thường.

Ngày 2.10, 3 bé cùng mẹ và gia đình đã có mặt tại Bệnh viện PhenikaaMec để tri ân các TS.BS Nguyễn Thị Sim và đội ngũ các y bác sĩ. Chị Phạm Hồng Nhung bày tỏ lời cảm ơn vì chị được động viên, đồng hành trong những giờ phút gay go nhất, để giữ 3 bé cho gia đình. Đến nay, các bé đã phát triển bình thường và cân nặng 4,5kg.

Niềm vui của gia đình sản phụ cũng chính là niềm vui của các y bác sĩ. Thành công của ca bệnh cũng chính là thành công trước một quyết định táo bạo và cân não bậc nhất trong sản khoa hiện đại: Thực hiện kỹ thuật sinh trì hoãn (Delayed Interval Delivery - tiếp tục giữ hai thai nhi còn lại trong tử cung người mẹ)  của các bác sĩ PhenikaaMec.  

Trong y văn thế giới, Delayed Interval Delivery là một chiến lược điều trị rất đặc biệt, chỉ được cân nhắc trong những điều kiện nghiêm ngặt và là thách thức lớn của sản khoa hiện đại.