Gắn kết tình cảm gia đình và cộng đồng

VHO - Tết Trung thu từ lâu đã là nét đẹp văn hóa trong đời sống tinh thần của người Việt. Không chỉ là ngày hội của thiếu nhi với rước đèn, phá cỗ, mà còn là dịp để gia đình đoàn tụ, gắn kết yêu thương. Trải qua bao thế hệ, sự sum vầy ấm áp ấy đã trở thành biểu tượng của văn hóa Việt, làm nên không khí riêng của ngày rằm tháng Tám.

Trong nhịp sống hiện đại, dù nhiều hình thức vui chơi mới ra đời, giá trị truyền thống của Tết Trung thu vẫn cần được gìn giữ và lan tỏa. Việc duy trì phong tục làm lồng đèn, bày mâm cỗ trông trăng, múa lân, thưởng bánh Trung thu... không chỉ tạo niềm vui cho trẻ nhỏ mà còn gợi nhớ nếp sống gia đình Việt – nơi mỗi người quây quần bên ánh trăng, chia sẻ câu chuyện và tình thân.

Ở bất cứ miền quê nào, từ đồng bằng đến miền núi, Trung thu vẫn không thể thiếu hai hoạt động đặc trưng: rước đèn ông sao và phá cỗ trông trăng. Dưới ánh trăng rằm sáng vằng vặc, tiếng trống lân rộn rã, tiếng cười của trẻ thơ vang khắp ngõ xóm – những ký ức trong trẻo ấy trở thành kỷ niệm đẹp trong tâm hồn mỗi người khi trưởng thành.

Những năm gần đây, nhiều địa phương đã tổ chức “Đêm hội trăng rằm” cho thiếu nhi, góp phần khơi dậy nét đẹp văn hóa truyền thống. Từ Hà Nội đến các tỉnh, thành, các khu phố, trường học, đoàn thể đều chủ động tổ chức “Đêm hội trăng rằm” cho thiếu nhi.

Ở đó, tiếng trống lân rộn rã, ánh sáng lung linh của hàng trăm chiếc đèn ông sao, đèn kéo quân đã tạo nên không khí sum vầy, gắn kết. Nhiều chương trình được thiết kế với phần tái hiện trò chơi dân gian hay kể chuyện chú Cuội, chị Hằng.

Những hoạt động này giúp trẻ em không chỉ có sân chơi vui vẻ mà còn thêm hiểu biết về ý nghĩa văn hóa, phong tục của dân tộc. Đặc biệt, năm nay có nhiều hoạt động thiện nguyện cũng được lồng ghép, mang quà đến cho trẻ em có hoàn cảnh khó khăn, vùng bão, lũ lụt, vùng sâu vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, trẻ em đang điều trị tại các cơ sở y tế để các em được đón một mùa trăng trọn vẹn hơn.

Tại Trường Tiểu học Nguyễn Tạo (phường An Xuyên, tỉnh Cà Mau) đã tổ chức hội thi làm lồng đèn đẹp thu hút đông đảo học sinh và phụ huynh tham gia. Nhiều cha mẹ nhiệt tình hỗ trợ các con em mình và các thiếu nhi ở trường làm lồng đèn, đặc biệt là những chiếc đèn ông sao truyền thống. Từ những nguyên liệu tự nhiên, thân thiện với môi trường như thanh tre vót nhỏ, cùng những bìa kính được dán lấp lánh, đã giúp các em được đón Tết Trung thu thật vui tươi, ý nghĩa.

Hồi sinh trò chơi dân gian - thắp sáng hồn Việt trong Tết Trung thu 2025

VHO - “Đêm Trung thu xưa là vui nhất, tất cả trẻ con trong khu phố đều tập trung lại thành đoàn, các anh chị thanh niên hướng dẫn múa lân sư tử, rước đèn Trung thu trong tiếng trống ếch, trống bỏi rộn ràng, trong ánh sáng lung linh của các loại đèn lấp lánh. Trung thu nay không còn thấy cảnh rộn ràng như vậy nữa”, nhà văn Nguyễn Ngọc Tiến chia sẻ đầy hoài niệm.

Bên cạnh đó, nhà trường phối hợp với địa phương thăm, tặng quà trẻ em tại các cơ sở trợ giúp xã hội, trẻ em đang điều trị bệnh tại bệnh viện, trẻ em mắc bệnh hiểm nghèo, trẻ em mồ côi, trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn trên địa bàn, giúp các em đón một mùa trăng trọn vẹn hơn.

Các nhà nghiên cứu văn hóa cho rằng, để Tết Trung thu giữ được giá trị bền vững, điều quan trọng là phải cân bằng giữa yếu tố hiện đại và truyền thống. Những chương trình tổ chức cần ưu tiên các hoạt động gắn với phong tục dân gian, tạo môi trường để trẻ em tham gia, trải nghiệm. Đó không chỉ là cách giúp thế hệ trẻ thêm gắn bó với cội nguồn, mà còn khơi dậy tình yêu quê hương, niềm tự hào dân tộc.

Theo nhà nghiên cứu văn hóa Minh Đạo - Chi hội Di sản Văn hóa Hồng Châu (thuộc Hội Di sản Văn hóa Việt Nam), trẻ em bây giờ có nhiều lựa chọn vui chơi hiện đại, nhưng mỗi mùa Trung thu, chúng vẫn háo hức nhất khi được rước đèn, phá cỗ, xem múa lân. Hy vọng, Trung thu sẽ luôn giữ được nét giản dị, đầm ấm ấy.

Khi những món quà Trung thu được trao đến tay các em nhỏ vùng khó khăn, vùng bão, lũ, lụt, tại các cơ sở y tế, mái ấm hay trung tâm bảo trợ xã hội, ý nghĩa nhân văn của ngày Tết càng được nhân lên. Trung thu vì thế không chỉ là niềm vui của trẻ nhỏ, mà còn là biểu tượng của tình người, của sự sẻ chia trong cộng đồng.

Dù xã hội đổi thay, Tết Trung thu vẫn luôn là dịp để mọi trẻ em và mỗi người hướng về gia đình, sum họp và nâng niu những giá trị yêu thương – những giá trị làm nên bản sắc văn hóa Việt Nam cần được duy trì.