Cú đánh giữa bục giảng và giới hạn cuối cùng của ứng xử học đường

VHO - Đoạn video ghi lại cảnh một nam sinh lao lên đánh giáo viên ngay trong giờ học đang gây bức xúc. Trong khi cơ quan chức năng xác minh nguyên nhân và diễn biến đầy đủ, có một sự thật đã hiện rõ: bạo lực xuất hiện giữa lớp học là giới hạn không thể xem nhẹ hay hóa giải bằng vài lời xin lỗi qua loa.

Một đoạn video ngắn lan truyền trên mạng xã hội sáng 21.10 ghi lại cảnh cô giáo đang đứng trên bục giảng thì một nam sinh từ phía sau lao tới đánh vào đầu. Khi các học sinh khác can ngăn, nam sinh dừng lại, nhưng sau đó tiếp tục đuổi theo cô giáo về phía bàn giáo viên.

Sự việc được xác định xảy ra trong giờ toán tại Trường THPT Mạc Đĩnh Chi, xã Sóc Sơn, Hà Nội. Đại diện nhà trường cho biết đã phối hợp với cơ quan công an, báo cáo Sở GD&ĐT Hà Nội; sức khỏe và tinh thần của cô giáo hiện ổn định, đang nghỉ ngơi tại nhà. Nguyên nhân, hoàn cảnh và các tình tiết liên quan vẫn chờ kết luận chính thức.

Không thể để bạo lực trở thành một phản xạ

Đoạn video chỉ kéo dài trong thời gian ngắn nên chưa thể trả lời nguyên nhân nào dẫn đến hành vi của học sinh. Dư luận cần chờ kết quả xác minh, tránh suy đoán về đời tư, tâm lý hoặc hoàn cảnh gia đình của người chưa thành niên.

Nhưng việc chưa biết đầy đủ nguyên nhân không làm thay đổi bản chất của hành vi đã thể hiện trong hình ảnh: học sinh dùng bạo lực với giáo viên ngay trong lớp học. Đây không còn là một phút nóng giận bình thường, càng không thể coi là “chuyện trẻ con” rồi nhanh chóng cho qua.

Nếu bạo lực trở thành phản xạ mỗi khi học sinh bất mãn, nền nếp học đường sẽ bị xuyên thủng từ bên trong. Giáo viên có thể bị tổn thương về thể chất, ám ảnh khi trở lại lớp; những học sinh chứng kiến cũng nhận về một bài học lệch lạc rằng xung đột có thể được giải quyết bằng nắm đấm.

Điều đáng lo còn nằm ở phản ứng của cả lớp. Trong video, nhiều học sinh đã lao vào can ngăn. Tuy nhiên, sự việc cũng cho thấy nhà trường cần chuẩn bị cho giáo viên và học sinh kỹ năng xử lý những tình huống bột phát: ai báo người có trách nhiệm, ai đưa người bị tấn công ra khỏi nơi nguy hiểm và cách ngăn chặn mà không làm sự việc nghiêm trọng thêm.

Kỷ luật phải đi cùng việc tìm nguyên nhân

Xử lý nghiêm là cần thiết để xác lập giới hạn ứng xử. Song, nếu chỉ dừng ở một quyết định kỷ luật, nhà trường có thể bỏ qua câu hỏi quan trọng: dấu hiệu bất thường đã xuất hiện từ trước hay chưa?

Một học sinh bỗng nhiên có hành vi hung hãn có thể liên quan đến nhiều nguyên nhân khác nhau: mâu thuẫn tích tụ, khó khăn tâm lý, áp lực học tập, quan hệ gia đình hoặc cách giải quyết xung đột còn thiếu hụt. Đây là những khả năng cần được người có chuyên môn đánh giá, không phải những nhãn mác để cộng đồng mạng tùy tiện gán cho em.

Trách nhiệm của nhà trường vì thế gồm hai phần rõ ràng: bảo vệ giáo viên và tập thể lớp trước bạo lực, đồng thời xác định nguyên nhân để học sinh được can thiệp phù hợp. Kỷ luật thiếu giáo dục dễ đẩy một đứa trẻ ra xa hơn. Giáo dục mà né tránh kỷ luật lại có thể khiến giới hạn đúng – sai trở nên mờ nhạt.

Cách thông tin về vụ việc cũng cần thận trọng. Việc chia sẻ dày đặc khuôn mặt, tên tuổi, lớp học và những lời miệt thị có thể biến quá trình xác minh thành một phiên xử trên mạng. Người học sinh phải chịu trách nhiệm về hành vi của mình, nhưng không vì thế mà cộng đồng được quyền tước bỏ cơ hội sửa chữa của một người chưa thành niên.

Sau một cú đánh trên bục giảng, điều cần phục hồi không chỉ riêng sức khỏe của cô giáo. Nhà trường phải khôi phục cảm giác an toàn trong lớp, niềm tin của giáo viên và chuẩn mực ứng xử của học sinh. Nếu những việc ấy không được làm đến nơi đến chốn, đoạn video có thể khép lại trên mạng, nhưng vết rạn trong môi trường giáo dục sẽ còn ở lại.