Từ “Đại hội không hoa” đến sinh kế mới cho đồng bào Xơ Đăng

VHO - Một quyết định tưởng như rất nhỏ tại Đại hội đại biểu Đảng bộ xã Tu Mơ Rông lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030 đã tạo nên hiệu ứng lan tỏa lớn. Những lẵng hoa chúc mừng được thay bằng nguồn lực hỗ trợ bà con phát triển sản xuất. Từ gần 800 triệu đồng huy động được, địa phương đã ươm hơn 1 triệu cây giống cà phê trao tận tay đồng bào Xơ Đăng, mở ra hành trình kiến tạo sinh kế bền vững dưới chân núi Ngọc Linh.

 

 Chung tay có thêm nguồn lực giúp người dân phát triển kinh tế

Tháng 7.2025, sau khi chính thức đi vào hoạt động trên cơ sở sắp xếp đơn vị hành chính, xã Tu Mơ Rông, tỉnh Quảng Ngãi tổ chức Đại hội đại biểu Đảng bộ xã lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030. Đại hội mở đầu cho một giai đoạn phát triển mới, đồng thời để lại dấu ấn bằng chủ trương không nhận hoa chúc mừng. Thay vào đó, Đảng ủy xã gửi thư ngỏ tới các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, tổ chức và đại biểu, kêu gọi chung tay đóng góp cho chương trình “Ươm mầm tương lai - Phát triển cây trồng bền vững Tu Mơ Rông”.

Chủ trương nhanh chóng nhận được sự hưởng ứng rộng rãi, nhiều đơn vị lựa chọn gửi những khoản hỗ trợ thiết thực để giúp người dân vùng cao có thêm điều kiện phát triển sản xuất. Chỉ trong thời gian ngắn, chương trình tiếp nhận gần 800 triệu đồng.

Ông Võ Trung Mạnh, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Tu Mơ Rông cho biết, trong nhiệm kỳ 2025-2030, địa phương xác định mục tiêu trọng tâm là nâng cao thu nhập, cải thiện chất lượng sống cho người dân. Muốn vậy, xã phải phát triển những mô hình kinh tế phù hợp với điều kiện tự nhiên, trong đó cây dược liệu, cà phê, cây ăn quả và cây lâm nghiệp là các hướng đi chủ lực. “Dịp Đại hội thường có nhiều đơn vị, doanh nghiệp, cá nhân gửi hoa chúc mừng, nhưng hơn ai hết, chúng tôi mong muốn thay vì hoa, hãy cùng chung tay để xã có thêm nguồn lực giúp người dân phát triển kinh tế, ổn định cuộc sống”, ông Mạnh bày tỏ.

Điều đáng chú ý là toàn bộ kinh phí huy động không được trao trực tiếp, mà chuyển thành một chương trình sinh kế bài bản. Xã thành lập 17 vườn ươm tại các thôn, huy động đoàn viên, thanh niên, cán bộ và người dân cùng tham gia gieo ươm, chăm sóc cây giống. Những hạt cà phê được tuyển chọn từ giống chất lượng cao, phù hợp với khí hậu, thổ nhưỡng vùng núi Ngọc Linh. Qua nhiều tháng chăm sóc, từng cây giống đã đủ tiêu chuẩn xuất vườn, kết tinh công sức của cả hệ thống chính trị và sự đồng lòng của người dân địa phương.

Gần một năm sau Đại hội, chủ trương “không nhận hoa” đã mang lại kết quả vượt mong đợi. Từ nguồn lực xã hội hóa, Tu Mơ Rông ươm thành công hơn 1 triệu cây giống cà phê, phục vụ chương trình mở rộng diện tích cà phê trên địa bàn và cấp miễn phí cho người dân, nhất là đồng bào Xơ Đăng.

Những mầm xanh mở hướng thoát nghèo

Những ngày cuối tháng 6.2026, trên các sườn đồi của xã Tu Mơ Rông, hàng trăm hộ dân đồng loạt xuống giống. Cùng với việc cấp cây, chính quyền địa phương huy động cán bộ, đoàn viên, thanh niên hỗ trợ bà con đào hố, trồng cây, hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc, bón phân và phòng trừ sâu bệnh. Theo kế hoạch, trong năm đầu triển khai, địa phương hỗ trợ trồng mới khoảng 200ha cà phê, ưu tiên hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ có hoàn cảnh khó khăn và gia đình chính sách; riêng 52 hộ yếu thế được hỗ trợ trước để có điều kiện phát triển sản xuất.

Với nhiều hộ đồng bào Xơ Đăng, những cây cà phê được trao không chỉ là sự hỗ trợ về vật chất, mà còn mở ra cơ hội thay đổi sinh kế. Nhiều diện tích trước đây chủ yếu trồng mì hoặc lúa rẫy, hiệu quả kinh tế thấp, nay được chuyển sang cây trồng có giá trị cao hơn.

Đứng giữa khu vườn vừa phủ kín những hàng cà phê non, ông A Đúy ở thôn Ngọc Leng không giấu được niềm vui. Gần 9 sào đất của gia đình nhiều năm qua chủ yếu trồng mì, thu nhập bấp bênh. “Gia đình tôi luôn muốn chuyển sang trồng cà phê vì biết đây là cây có giá trị kinh tế cao hơn, nhưng thiếu vốn nên chưa làm được. Nay được Nhà nước hỗ trợ toàn bộ cây giống, lại có cán bộ, đoàn viên và bà con đến giúp trồng, gia đình rất phấn khởi. Tôi sẽ cố gắng chăm sóc thật tốt để vài năm nữa cà phê cho thu hoạch, có thêm thu nhập, ổn định cuộc sống”, ông A Đúy nói.

Theo ông Trần Quốc Huy, Chủ tịch UBND xã Tu Mơ Rông, ý nghĩa lớn nhất của chương trình không nằm ở con số hơn 1 triệu cây giống, mà ở sự đồng thuận của cộng đồng trong việc cùng chăm lo đời sống cho người dân. “Nếu chỉ dừng lại ở việc trao cây giống thì ý nghĩa của chương trình chưa trọn vẹn. Điều chúng tôi hướng tới là giúp bà con có sinh kế lâu dài, hình thành vùng nguyên liệu tập trung, để sau này ai cũng sống được bằng cây cà phê của mình”, ông Huy nhấn mạnh.

Trong nhiệm kỳ 2025-2030, xã Tu Mơ Rông đặt mục tiêu trồng mới khoảng 1.000ha cà phê, nâng tổng diện tích toàn xã lên 1.588ha, hướng tới mỗi hộ dân có ít nhất 1ha cà phê. Cùng với mở rộng diện tích, địa phương sẽ xây dựng vùng nguyên liệu đạt tiêu chuẩn VietGAP, tăng cường liên kết với doanh nghiệp trong chế biến, tiêu thụ, từng bước hình thành thương hiệu cà phê đặc sản Tu Mơ Rông.

Một năm trước, những lẵng hoa chúc mừng đã được thay bằng nguồn lực thiết thực hướng về người dân. Hôm nay, từ 17 vườn ươm, hơn 1 triệu cây cà phê đang bén rễ trên các sườn đồi Tu Mơ Rông. Có thể phải thêm vài năm nữa, những cây cà phê ấy mới cho mùa quả đầu tiên, nhưng “trái ngọt” lớn nhất đã hiện hữu: Niềm tin của đồng bào vào hướng đi mới. Từ một quyết định giản dị trong ngày Đại hội, Tu Mơ Rông cho thấy khi mọi chủ trương bắt đầu từ đời sống thực tiễn, những điều tưởng nhỏ bé cũng có thể tạo nên đổi thay bền vững cho vùng đất dưới chân núi Ngọc Linh.