Gắn bảo tồn các giá trị văn hóa làng nghề với phát triển du lịch

VHO - HĐND tỉnh Điện Biên vừa tổ chức buổi làm việc với Đoàn giám sát chuyên đề “Việc triển khai thực hiện chính sách, pháp luật về bảo tồn và phát triển nghề truyền thống, làng nghề, làng nghề truyền thống giai đoạn 2021 - 2025”.

Theo đó, Đoàn giám sát đã làm việc trực tiếp tại 5 địa phương gồm xã Na Sang, xã Tủa Chùa, xã Sính Phình, xã Thanh Yên và phường Mường Lay, đồng thời làm việc với 6 sở, ngành và UBND tỉnh; giám sát qua báo cáo đối với các xã, phường còn lại.

Tỉnh Điện Biên hiện có khoảng 44 nghề và làng nghề hoạt động, đa dạng các lĩnh vực như dệt thổ cẩm, mây tre đan, nhạc cụ truyền thống, chế biến thực phẩm… phân bố rộng khắp, mang đậm bản sắc văn hóa các dân tộc.

Giai đoạn 2021 - 2025, tỉnh Điện Biên đã ban hành 8 quyết định và 2 kế hoạch để chỉ đạo triển khai công tác bảo tồn, phát triển nghề truyền thống.

Đến nay, Điện Biên đã công nhận 14 nghề truyền thống, làng nghề, làng nghề truyền thống, gồm 12 nghề truyền thống, 1 làng nghề và 1 làng nghề truyền thống.

Giai đoạn 2022 - 2024, UBND tỉnh Điện Biên công nhận mới 12 nghề truyền thống, 1 làng nghề và 1 làng nghề truyền thống, cơ bản đạt mục tiêu đề án đến năm 2025. Tuy nhiên, chỉ tiêu về làng nghề và làng nghề truyền thống mới đạt khoảng 50% kế hoạch.

Trong đó, nhiều mô hình bước đầu phát huy hiệu quả kinh tế, tiêu biểu như làng nghề bánh Khẩu Xén, bánh Chí Chọp (Bản Bắc II, phường Mường Lay) với 71 hộ, 166 lao động, thu nhập bình quân 5,5-6 triệu đồng/người/tháng, được công nhận OCOP 3 sao năm 2024. Làng nghề dệt thổ cẩm Pa Xa Lào (xã Thanh Yên) có 33 hộ, 36 lao động, tạo thu nhập thêm khoảng 2 triệu đồng/người/tháng, đạt OCOP 3 sao năm 2023. Nghề làm giày thêu của người Hoa tại xã Na Sang thu hút 73 hộ với 120 lao động.

Hiện, 13 nghề và làng nghề đang hoạt động đã tạo việc làm thêm cho khoảng 483 lao động, với thu nhập từ 2 - 6 triệu đồng/người/tháng, góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa và ổn định sinh kế.

Tuy nhiên, đa số các nghề còn sản xuất thủ công, quy mô nhỏ lẻ; ứng dụng khoa học công nghệ, xây dựng thương hiệu và liên kết tiêu thụ còn hạn chế. Việc gắn nghề truyền thống với du lịch mới dừng ở 5 mô hình, hiệu quả chưa như kì vọng.

Về nguồn lực, tổng kinh phí thực hiện giai đoạn 2021 - 2025 đạt hơn 1,136 tỉ đồng, trong đó 456,97 triệu đồng cho công tác công nhận nghề, 480 triệu đồng xây dựng đề án bảo tồn gắn OCOP và du lịch, 200 triệu đồng cho đề tài thí điểm nông nghiệp xanh gắn du lịch. Do khó khăn ngân sách, nhiều nghề chưa được thụ hưởng đầy đủ chính sách hỗ trợ theo quy định.

Tại buổi làm việc, ông Lê Thành Đô, Chủ tịch HĐND tỉnh Điện Biên đánh giá cao nỗ lực của các cấp, các ngành trong công tác bảo tồn nghề truyền thống; đồng thời đề nghị UBND tỉnh Điện Biên và các sở, ngành tiếp tục rà soát, bổ sung các nội dung đánh giá, tồn tại, hạn chế; hoàn thiện cơ chế chính sách phù hợp thực tiễn, tăng cường bố trí nguồn lực, đẩy mạnh ứng dụng khoa học - công nghệ, chuyển đổi số và gắn bảo tồn nghề với phát triển du lịch, OCOP nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế, bảo tồn bền vững các giá trị văn hóa truyền thống trên địa bàn tỉnh Điện Biên.