(Emagazine) Đưa nghề dệt của người Dao Tiền ở Khâu Tràng thành sản phẩm du lịch độc đáo

Tại lễ bế mạc, ông Nguyễn Cảnh Phương, Phó Giám đốc Bảo tàng Văn hóa các dân tộc Việt Nam nhấn mạnh, chương trình nhằm quảng bá hình ảnh văn hóa dân tộc, gắn bảo tồn văn hóa với phát triển du lịch cộng đồng.

Đây cũng là dịp để các nghệ nhân trao truyền giá trị di sản, bí quyết, kỹ thuật và kinh nghiệm nghề thủ công truyền thống cho thế hệ trẻ và phổ biến rộng rãi trong cộng đồng.

Lớp trao truyền lần này có 5 nghệ nhân am hiểu về dệt, thêu, chấm sáp ong truyền thống trực tiếp giảng dạy cho 45 học viên là người Dao Tiền sinh sống tại Khâu Tràng. Học viên cao tuổi nhất trên 62 tuổi, nhỏ nhất 12 tuổi. Dù khác nhau về tuổi tác, cách tiếp cận, tất cả đều chung niềm đam mê với nghề dệt, thêu chấm sáp ong trên trang phục truyền thống.

Sau hơn 1 tuần tập huấn, với sự nhiệt tình, tâm huyết của các nghệ nhân, nhiều học viên không chỉ nắm bắt được kỹ thuật cơ bản về dệt, thêu, chấm sáp ong truyền thống mà còn hiểu sâu hơn về di sản của dân tộc mình.

Các học viên, nhất là các em học sinh đã được các bà, các chị dạy từng đường kim, mũi chỉ giúp tự tay thêu cho mình những tấm vải đẹp với niềm tự hào về di sản văn hóa độc đáo của dân tộc mình.

Ông Nguyễn Cảnh Phương khẳng định, chương trình đã góp phần phát huy hiệu quả từ nguồn lực đầu tư của Nhà nước, xã hội và cộng đồng trong bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của đồng bào dân tộc thiểu số nói chung, nghề dệt, thêu trang phục truyền thống của người Dao Tiền xã Hồng Thái nói riêng.

Kết quả còn góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng, đề cao vai trò chủ thể văn hóa của nghệ nhân, già làng, trưởng bản, người có uy tín trong công tác gìn giữ di sản văn hóa.

Ông Phương cũng mong muốn các nghệ nhân tiếp tục trao truyền, tiếp lửa cho thế hệ trẻ. Bên cạnh đó các học viên tiếp tục rèn luyện để góp phần bảo tồn di sản của cha ông, từng bước đưa giá trị văn hóa truyền thống đến với cuộc sống đương đại.

Cũng tại lễ bế mạc, Nghệ nhân Đàng Thị Lây chia sẻ, từ xa xưa đồng bào Dao Tiền đã biết trồng bông, kéo sợi, nhuộm chàm, tạo nên những bộ trang phục riêng biệt.

Trang phục Dao Tiền đặc sắc ở kỹ thuật nhuộm, in hoa văn bằng sáp ong và thêu tay với họa tiết tinh xảo. Mỗi mô-típ đều ẩn chứa câu chuyện về cội nguồn, ký ức văn hóa và nhân sinh quan của người Dao Tiền trong dòng chảy cuộc sống.

Tuy nhiên, hiện nay đa phần lớp trẻ không mặn mà với nghề thủ công truyền thống, hầu như không còn mặc trang phục dân tộc. Nhiều bạn trẻ biết rất ít, thậm chí không biết về nghề của cha ông.

Nguy cơ mai một nghề dệt, thêu, chấm sáp ong truyền thống của người Dao Tiền là rất lớn, cần được các cấp, ngành và cộng đồng chung tay bảo tồn, gìn giữ.

Được tham gia lớp tập huấn lần này, Nghệ nhân Đàng Thị Lây phấn khởi cho biết, chương trình do Bảo tàng Văn hóa các dân tộc Việt Nam phối hợp Sở VHTTDL Tuyên Quang, UBND xã Hồng Thái tổ chức giúp cho những nghệ nhân như chúng tôi có cơ hội trao truyền bí quyết, kinh nghiệm và kỹ thuật của nghề dệt dân tộc Dao đến với lớp trẻ để gìn giữ di sản của dân tộc.

Từ hiệu quả bước đầu, nghệ nhân Đàng Thị Lây đại diện cho các nghệ nhân và học viên mong muốn Đảng ủy, UBND xã Hồng Thái sớm đề xuất Sở VHTTDL Tuyên Quang cho phép thành lập CLB dệt, thêu, chấm sáp ong truyền thống tại thôn Khâu Tràng.

Việc thành lập CLB không chỉ là nơi để những người yêu thích văn hóa truyền thống dân tộc Dao trao truyền gìn giữ nghề truyền thống, mà còn hướng tới xây dựng thành sản phẩm du lịch văn hóa hấp dẫn du khách, góp phần để du lịch cộng đồng của thôn Khâu Tràng và xã Hồng Thái phát triển bền vững.