Ngày này năm xưa:

Chủ tịch Hồ Chí Minh kêu gọi “sẻ cơm nhường áo” cứu đồng bào đói (1945)

TUẤN ĐÔNG

VHO - Ngày 28.9.1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi thư kêu gọi đồng bào cả nước “sẻ cơm nhường áo”, chung sức cứu đồng bào đang chịu nạn đói. Cũng trong ngày này, nhiều dấu mốc lịch sử, giáo dục, văn hóa, khoa học và đời sống quốc tế đáng chú ý đã diễn ra.

Chủ tịch Hồ Chí Minh kêu gọi “sẻ cơm nhường áo” cứu đồng bào đói

Chủ tịch Hồ Chí Minh kêu gọi “sẻ cơm nhường áo” cứu đồng bào đói (1945) - ảnh 1
Nhân dân Hà Nội mít tinh tại Nhà hát Lớn trong tuần lễ cứu đói, tháng 11.1945. Ảnh: Bảo tàng Lịch sử quốc gia

Theo Hồ Chí Minh: Biên niên tiểu sử (tập 3), ngày 28.9.1945, tại cuộc họp Hội đồng Chính phủ, Chủ tịch Hồ Chí Minh nhắc nhở Bộ Cứu tế, Bộ Tuyên truyền vận động nhân dân thực hiện việc 10 ngày nhịn ăn một bữa để góp phần cứu đói. Cùng ngày, Người gửi thư kêu gọi đồng bào cả nước “sẻ cơm nhường áo”, ra sức cứu giúp người nghèo.

Trong thư, Người viết: “Lúc chúng ta nâng bát cơm mà ăn, nghĩ đến kẻ đói khổ, chúng ta không khỏi động lòng”. Người đề nghị mỗi người cứ 10 ngày nhịn ăn một bữa, mỗi tháng nhịn ăn ba bữa, đem số gạo tiết kiệm được để cứu dân nghèo.

Lời kêu gọi được đưa ra khi chính quyền cách mạng vừa thành lập, đất nước phải đối mặt với nạn đói và nhiều khó khăn. Bức thư trở thành một dấu ấn về tinh thần tương thân tương ái, huy động sức dân cùng Nhà nước giải quyết một trong những nhiệm vụ cấp bách của những ngày đầu độc lập.

Đại tá Vương Thừa Vũ được thăng quân hàm Thiếu tướng

Theo Báo Quân đội nhân dân, ngày 28.9.1954, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 217-SL, thăng cấp Thiếu tướng cho Đại tá Vương Thừa Vũ, Đại đoàn trưởng Đại đoàn 308. Sự kiện diễn ra không lâu trước khi quân đội tiến vào tiếp quản Thủ đô Hà Nội.

Sau thắng lợi Điện Biên Phủ, Đại đoàn 308 được giao nhiệm vụ về tiếp quản Hà Nội. Vương Thừa Vũ được cử làm Chủ tịch Ủy ban Quân chính Hà Nội, cùng lực lượng quân đội tổ chức việc tiếp quản Thủ đô vào tháng 10.1954.

Trong những năm sau đó, ông đảm nhiệm nhiều cương vị quan trọng trong Quân đội nhân dân Việt Nam, trong đó có Tư lệnh Quân khu Hữu Ngạn và Phó Tổng Tham mưu trưởng.

Năm 1974, ông được phong quân hàm Trung tướng. Sự nghiệp của Vương Thừa Vũ gắn với nhiều dấu mốc quan trọng của quân đội trong kháng chiến và xây dựng lực lượng sau hòa bình.

Hội đồng Bộ trưởng quyết định lấy ngày 20.11 là “Ngày Nhà giáo Việt Nam”

Theo Cổng TTĐT Chính phủ, ngày 28.9.1982, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định số 167-HĐBT, lấy ngày 20.11 hằng năm là “Ngày Nhà giáo Việt Nam”. Quyết định nhằm thể hiện sự quan tâm của Đảng, Nhà nước đối với đội ngũ giáo viên và khẳng định vị trí, vai trò của nhà giáo.

Theo quyết định, việc tổ chức ngày 20.11 nhằm động viên đội ngũ giáo viên, phát huy truyền thống tôn trọng, quý mến thầy giáo, cô giáo. Các cấp chính quyền, đoàn thể được yêu cầu quan tâm đến tình hình công tác, đời sống và việc phát huy phẩm chất, năng lực của đội ngũ nhà giáo.

Từ đó, 20.11 trở thành ngày hội của ngành Giáo dục và toàn xã hội. Đây không chỉ là dịp tri ân người dạy học mà còn là dịp nhắc nhớ trách nhiệm của các cấp, ngành và cộng đồng đối với sự nghiệp giáo dục, đào tạo thế hệ tương lai.

Khánh thành Khu lưu niệm Trưởng Ban Thường trực Quốc hội Bùi Bằng Đoàn

Sáng 28.9.2025, tại xã Ứng Thiên, TP. Hà Nội, Khu lưu niệm Trưởng Ban Thường trực Quốc hội Bùi Bằng Đoàn được khánh thành, hướng tới kỷ niệm 80 năm Quốc hội Việt Nam.

Cụ Bùi Bằng Đoàn (1889-1955) là Trưởng Ban Thường trực Quốc hội khóa I, có nhiều đóng góp trong những năm đầu xây dựng Nhà nước Việt Nam mới. Khu lưu niệm được xây dựng tại thôn Bặt Chùa, quê hương của cụ, nay thuộc xã Ứng Thiên.

Công trình góp phần lưu giữ tư liệu, ký ức về một nhân vật lịch sử gắn với những năm đầu của Quốc hội Việt Nam. Đây cũng là địa chỉ phục vụ giáo dục truyền thống, nghiên cứu lịch sử Quốc hội và kết nối việc bảo tồn ký ức lịch sử với đời sống văn hóa địa phương.

Thành lập Hội Liên hiệp Lao động quốc tế - Quốc tế thứ nhất

Ngày 28.9.1864, tại St. Martin's Hall ở London, một cuộc họp công nhân quốc tế đã dẫn tới việc thành lập Hội Liên hiệp Lao động quốc tế, thường được gọi là Quốc tế thứ nhất. Tư liệu lịch sử của tổ chức cho biết các đại biểu công nhân nhiều nước đã tập hợp để thúc đẩy sự liên kết của phong trào lao động quốc tế.

Karl Marx tham gia vào cơ quan lãnh đạo của tổ chức và sau đó đóng vai trò quan trọng trong việc soạn thảo các văn kiện chương trình. Quốc tế thứ nhất trở thành diễn đàn để các phong trào công nhân ở nhiều nước trao đổi về tổ chức, quyền lợi lao động và những vấn đề chính trị - xã hội đương thời.

Tổ chức trải qua nhiều tranh luận giữa các khuynh hướng khác nhau và hoạt động trong hơn một thập niên. Năm 1876, Quốc tế thứ nhất giải thể.

Nhà khoa học Louis Pasteur qua đời

Ngày 28.9.1895, nhà hóa học và vi sinh vật học người Pháp Louis Pasteur qua đời, thọ 72 tuổi. Ông sinh ngày 27.12.1822 tại Dole và được biết đến với những đóng góp quan trọng trong hóa học, vi sinh vật học và miễn dịch học.

Pasteur có nhiều công trình về quá trình lên men, vi sinh vật và bệnh truyền nhiễm. Các nghiên cứu của ông góp phần đặt nền tảng cho những tiến bộ về vi sinh vật học, vaccine và phòng chống bệnh truyền nhiễm, trong đó có bệnh dại.

Năm 1888, Viện Pasteur được thành lập tại Paris, trở thành một trung tâm nghiên cứu khoa học mang tên ông. Pasteur qua đời ngày 28.9.1895 tại Villeneuve-l'Étang, gần Paris. Ngày mất của ông sau này được chọn làm mốc tổ chức Ngày Thế giới Phòng chống bệnh dại.

Ngày Thế giới Phòng chống bệnh dại

Ngày 28.9 hằng năm là Ngày Thế giới Phòng chống bệnh dại, nhằm nâng cao nhận thức và thúc đẩy các hành động hướng tới loại trừ bệnh dại. Ngày này được tổ chức vào ngày mất của Louis Pasteur, người có đóng góp quan trọng trong nghiên cứu vaccine phòng bệnh dại.

Theo WHO, bệnh dại là bệnh do virus gây ra, thường lây truyền qua nước bọt của động vật mắc bệnh, chủ yếu qua vết cắn. Khi các triệu chứng lâm sàng xuất hiện, bệnh gần như luôn gây tử vong. Tuy nhiên, bệnh có thể phòng ngừa hiệu quả bằng tiêm vaccine và điều trị dự phòng kịp thời sau phơi nhiễm.

Năm 2026, chủ đề của Ngày Thế giới Phòng chống bệnh dại là “Stronger Together” - “Cùng nhau mạnh mẽ hơn”. WHO nhấn mạnh cách tiếp cận phối hợp giữa cộng đồng, thú y, y tế, chính quyền và các đối tác, trong đó tiêm phòng cho chó là một giải pháp then chốt để kiểm soát nguồn lây.

Ngày Quốc tế Tiếp cận Thông tin

Ngày 28.9 hằng năm là Ngày Quốc tế Tiếp cận Thông tin. UNESCO tuyên bố ngày này vào năm 2015; đến tháng 10.2019, Đại hội đồng Liên Hợp Quốc chính thức công nhận 28.9 là ngày quốc tế về tiếp cận thông tin.

Ngày này nhấn mạnh ý nghĩa của việc mọi người được tiếp cận thông tin, đặc biệt là thông tin đáng tin cậy, kịp thời. UNESCO cho rằng tiếp cận thông tin góp phần hỗ trợ việc ra quyết định có hiểu biết, thúc đẩy hòa nhập và xây dựng xã hội tri thức.

Năm 2026, chủ đề là “Bảo đảm tính toàn vẹn thông tin trong kỷ nguyên số: Vai trò của tiếp cận thông tin trong ứng phó với tình trạng nhiễu loạn thông tin”. Nội dung tập trung vào thông tin chính xác, dữ liệu đáng tin cậy, công nghệ số và năng lực truyền thông nhằm xây dựng môi trường thông tin lành mạnh hơn.