Ngày này năm xưa:

Bác Hồ căn dặn “Vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người”

TUẤN ĐÔNG

VHO - Ngày 13.9.1958, trong chuyến thăm lớp học chính trị dành cho giáo viên cấp II, cấp III toàn miền Bắc, Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn: “Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây, vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người”. Lời dạy về sự nghiệp giáo dục, đào tạo con người đến nay vẫn mang giá trị sâu sắc. Cùng ngày này, lịch sử Việt Nam và thế giới còn ghi dấu nhiều sự kiện đáng chú ý.

“Vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người”

Bác Hồ căn dặn “Vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người” - ảnh 1
Chủ tịch Hồ Chí Minh thăm lớp học chính trị của giáo viên cấp II, cấp III toàn miền Bắc, ngày 13.9.1958. Ảnh tư liệu TTXVN

Ngày 13.9.1958, Chủ tịch Hồ Chí Minh đến thăm lớp học chính trị của giáo viên cấp II, cấp III toàn miền Bắc tổ chức tại Hà Nội. Tại đây, Người nói chuyện về nhiệm vụ giáo dục, đào tạo thế hệ trẻ và vai trò của đội ngũ giáo viên trong sự nghiệp xây dựng đất nước.

Người căn dặn: “Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây, vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người”. Người nhấn mạnh giáo dục phải góp phần đào tạo những công dân tốt, cán bộ tốt cho nước nhà; đồng thời yêu cầu người làm công tác giáo dục phải không ngừng học tập, rèn luyện để hoàn thành nhiệm vụ.

Lời căn dặn thể hiện tầm nhìn sâu sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh về vai trò lâu dài của giáo dục đối với tương lai dân tộc. Sự kiện được Bảo tàng Hồ Chí Minh ghi nhận trong biên niên sự kiện, dẫn nguồn Hồ Chí Minh Toàn tập, tập 11 và Báo Nhân Dân số 1645, ngày 14.9.1958.

Ngày truyền thống của ngành Tòa án nhân dân

Theo Báo điện tử Chính phủ, ngày 13.9.1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 33C thành lập các Tòa án quân sự. Đây là dấu mốc quan trọng đánh dấu sự ra đời của hệ thống Tòa án trong Nhà nước Việt Nam mới.

Từ dấu mốc này, ngày 13.9 hằng năm trở thành Ngày truyền thống Tòa án nhân dân. Qua 80 năm xây dựng và trưởng thành, ngành Tòa án thực hiện chức năng xét xử, bảo vệ công lý, quyền con người, quyền công dân và lợi ích hợp pháp của Nhà nước, tổ chức, cá nhân.

Ngày 13.9.2025, tại lễ kỷ niệm 80 năm, Tổng Bí thư Tô Lâm (nay là Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm) dự và trao Danh hiệu Anh hùng Lao động tặng Tòa án nhân dân tối cao, ghi nhận những đóng góp của ngành trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc.

Ngày sinh Giáo sư Trần Đại Nghĩa

Ngày 13.9.1913, Phạm Quang Lễ, sau này là Giáo sư, Viện sĩ Trần Đại Nghĩa, sinh tại Vĩnh Long. Ông là một trong những nhà khoa học lớn của cách mạng Việt Nam, có nhiều đóng góp cho khoa học kỹ thuật và công nghiệp quốc phòng.

Năm 1946, ông từ Pháp trở về nước theo Chủ tịch Hồ Chí Minh. Người đặt tên Trần Đại Nghĩa và giao ông phụ trách công tác nghiên cứu, chế tạo vũ khí. Trong kháng chiến, ông cùng đồng đội nghiên cứu, chế tạo nhiều loại vũ khí, trong đó có súng, đạn Bazooka và súng không giật SKZ…

Ông được phong Anh hùng Lao động năm 1952, Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học Liên Xô năm 1966 và được trao Giải thưởng Hồ Chí Minh về khoa học, công nghệ đợt I năm 1996.

Khánh thành Đàn tế trời đất gắn với huyền thoại Tây Sơn

Ngày 13.9.2012, tỉnh Bình Định (nay thuộc Gia Lai) tổ chức lễ dâng hương và chính thức đưa giai đoạn 1 dự án Đàn tế trời đất tại núi Ấn vào hoạt động. Công trình nằm trên khu đất rộng khoảng 46ha, gồm khu đàn tế, khu đền ấn, tháp báo thiên, sân luyện võ, hồ bán nguyệt và các hạng mục phụ trợ.

Đàn tế được xây dựng gắn với truyền thuyết về ba anh em Tây Sơn lên núi Ấn tế trời đất trước khi dấy binh khởi nghĩa. Theo truyền thuyết, Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ được trao ấn và kiếm lệnh để dựng nghiệp.

Công trình nhằm tưởng niệm nghĩa quân Tây Sơn và tạo một không gian văn hóa, lịch sử gắn với phong trào Tây Sơn. Sau sắp xếp đơn vị hành chính, khu vực này thuộc tỉnh Gia Lai.

NSND Đặng Thái Sơn nhận Huy chương Vàng Gloria Artis

Ngày 13.9.2018, tại Warsaw, Bộ Văn hóa và Di sản quốc gia Ba Lan trao Huy chương Vàng Gloria Artis cho Nghệ sĩ nhân dân Đặng Thái Sơn vì những đóng góp nổi bật trong lĩnh vực văn hóa.

Đây là phần thưởng cao quý của Nhà nước Ba Lan dành cho những cá nhân có đóng góp đặc biệt đối với văn hóa và di sản quốc gia. Đặng Thái Sơn được vinh danh không chỉ bởi tài năng biểu diễn mà còn bởi những đóng góp lâu dài cho âm nhạc Ba Lan, đặc biệt là việc đưa âm nhạc Chopin đến với công chúng quốc tế.

Năm 1980, ông trở thành người châu Á đầu tiên giành giải Nhất Cuộc thi Piano quốc tế Chopin tại Warsaw. Thành công này đưa tên tuổi nghệ sĩ Việt Nam đến với sân khấu piano quốc tế.

Cuộc oanh kích Fort McHenry truyền cảm hứng cho quốc ca Mỹ

Ngày 13.9.1814, trong Chiến tranh năm 1812, hải quân Anh bắt đầu oanh kích pháo đài Fort McHenry, nơi bảo vệ cửa ngõ Baltimore. Cuộc tấn công kéo dài suốt đêm và sang ngày hôm sau nhưng không khuất phục được lực lượng phòng thủ Mỹ.

Francis Scott Key, khi đó đang bị giữ trên một tàu Anh ngoài khơi, theo dõi trận oanh kích. Khi trời sáng, ông nhìn thấy lá cờ Mỹ vẫn tung bay trên pháo đài và lấy cảm hứng viết bài thơ “Defence of Fort M'Henry”.

Bài thơ sau đó được phổ nhạc và trở thành “The Star-Spangled Banner”. Năm 1931, Quốc hội Mỹ chính thức công nhận tác phẩm này là quốc ca Hoa Kỳ, biến một khoảnh khắc của chiến tranh thành biểu tượng quốc gia.

Hiệp định Oslo mở ra kỳ vọng hòa bình Trung Đông

Ngày 13.9.1993, tại Nhà Trắng ở Washington, Thủ tướng Israel Yitzhak Rabin và nhà đàm phán của Tổ chức Giải phóng Palestine Mahmoud Abbas ký Tuyên bố về các nguyên tắc cho cơ chế tự quản lâm thời, thường được gọi là Hiệp định Oslo.

Theo thỏa thuận, Israel công nhận Tổ chức Giải phóng Palestine là đại diện của người Palestine, trong khi phía Palestine công nhận quyền tồn tại của Israel trong hòa bình và từ bỏ khủng bố. Hai bên nhất trí thành lập chính quyền Palestine và tiến tới đàm phán về quy chế cuối cùng.

Tổng thống Mỹ Bill Clinton chứng kiến buổi lễ tại Nhà Trắng, cùng sự hiện diện của Chủ tịch PLO Yasser Arafat và các quan chức hai phía. Sự kiện thu hút sự quan tâm lớn của cộng đồng quốc tế, được kỳ vọng tạo nền tảng cho tiến trình đàm phán về hòa bình và quy chế cuối cùng giữa Israel và Palestine.