Làng nghề làm tăm hương hơn trăm tuổi ở Hà Nội

HÀ TRANG

VHO - Quảng Phú Cầu (TP. Hà Nội) là một trong những làng nghề thủ công truyền thống nổi tiếng với nghề sản xuất tăm hương. Từ nhiều năm nay, nơi đây cung cấp nguyên liệu cho các cơ sở làm hương trong nước và xuất khẩu ra nhiều thị trường nước ngoài.

Đến thăm làng Quảng Phú Cầu vào những ngày này, tuy không phải là mùa bận rộn nhất trong năm nhưng người ta có thể dễ dàng bắt gặp những người thợ đang cặm cụi sản xuất tăm hương.

Dù có tuổi đời hàng trăm năm, làng nghề chỉ thực sự được nhiều người biết đến trong khoảng hơn một thập kỷ trở lại đây. Sự thay đổi trong phương thức sản xuất, từ làm thủ công sang ứng dụng máy móc, đã giúp người dân nâng cao năng suất, cải thiện chất lượng sản phẩm và đưa làng nghề phát triển mạnh hơn.

Làng nghề làm tăm hương hơn trăm tuổi ở Hà Nội - ảnh 1
Cơ sở sản xuất tăm nhang của anh Tuấn đã có tuổi đời hơn 20 năm
Làng nghề làm tăm hương hơn trăm tuổi ở Hà Nội - ảnh 2
Thanh vầu (nguyên liệu chính để làm tăm hương) - thường được nhập từ Thanh Hóa. Trước đây, những cây vầu già sau khi đưa về xưởng sẽ được người thợ chẻ hoàn toàn bằng tay. Tuy nhiên, cùng với sự thay đổi trong phương thức sản xuất, các cơ sở hiện nay chủ yếu thu mua vầu đã qua sơ chế để đưa vào xử lý bằng máy móc, tiếp tục trải qua nhiều công đoạn khác nhau trước khi trở thành những cây tăm hương hoàn chỉnh
Làng nghề làm tăm hương hơn trăm tuổi ở Hà Nội - ảnh 3
Máy tước vỏ hoạt động liên tục để xử lý những thanh vầu sau khi chẻ đôi. Phần vỏ ngoài được xếp gọn ở bên phải, trong khi thanh vầu mỏng tách ra sẽ rơi từ máy xuống
Làng nghề làm tăm hương hơn trăm tuổi ở Hà Nội - ảnh 4
Đây là công đoạn tăm hương bước đầu được định hình
Làng nghề làm tăm hương hơn trăm tuổi ở Hà Nội - ảnh 5
Sau đó tăm thô sẽ được đưa vào máy chuyên dụng để chà thành tăm hương tròn, đều và đẹp. Phần mùn và xơ hay những thanh tăm quá mỏng sẽ được loại bỏ ở giai đoạn này
Làng nghề làm tăm hương hơn trăm tuổi ở Hà Nội - ảnh 6
Người thợ thực hiện công đoạn lắc và chọn tăm hương để phân loại những que tăm đẹp nhất
Làng nghề làm tăm hương hơn trăm tuổi ở Hà Nội - ảnh 7
Để tạo ra một bó tăm nhang hoàn chỉnh, sản phẩm phải trải qua thêm hai công đoạn sàng lọc: Một lần chạy qua máy để phân loại và một lần cuối trên máy rung nhằm loại bỏ những que cong, gãy hoặc chưa đạt chất lượng. Người làm tăm hương nơi đây luôn tỉ mỉ trong từng công đoạn, bởi với họ, đây không chỉ là một nghề thủ công mà còn là công việc gắn với yếu tố tín ngưỡng và tâm linh
Làng nghề làm tăm hương hơn trăm tuổi ở Hà Nội - ảnh 8
Tăm tre được nhộm màu trước khi đem đi phơi
Làng nghề làm tăm hương hơn trăm tuổi ở Hà Nội - ảnh 9
Chân hương truyền thống thường được nhuộm đỏ hoặc hồng. Những năm gần đây, để phục vụ nhu cầu trang trí và chụp ảnh, nhiều cơ sở còn nhuộm thêm các màu như xanh, tím, vàng… tạo nên những bó hương rực rỡ và bắt mắt hơn
Làng nghề làm tăm hương hơn trăm tuổi ở Hà Nội - ảnh 10
Cách trung tâm Hà Nội khoảng 35 km, Quảng Phú Cầu gây ấn tượng với những bó hương rực rỡ sắc màu trải dài khắp sân phơi. Giữa mùi thơm thoang thoảng của trầm, hồi, quế lan trong gió, nơi đây mang đến cho du khách một trải nghiệm vừa đặc trưng của làng nghề truyền thống, vừa đậm chất thị giác và không khí vùng quê Bắc Bộ