Đề án phát triển Điền kinh Việt Nam:
Tập trung vào 11 nội dung chính, tuyển chọn theo 2 cấp độ
VHO - Thứ trưởng Bộ VHTTDL Hoàng Đạo Cương đã ký Quyết định số 3106/QĐ-BVHTTDL phê duyệt “Đề án phát triển Điền kinh Việt Nam đến năm 2030 và định hướng đến năm 2045”.

Đề án được phê duyệt, xác định Điền kinh là môn thể thao cơ bản, giữ vai trò nền tảng trong hệ thống thể thao quốc gia, do đó, phát triển Điền kinh là nhiệm vụ chiến lược lâu dài của ngành thể thao theo hướng bền vững, toàn diện, có trọng tâm, trọng điểm; gắn kết chặt chẽ giữa phát triển thể thao thành tích cao với nhiệm vụ nâng cao thể chất, tầm vóc con người Việt Nam.
Công tác phát triển Điền kinh nằm trong tổng thể Chiến lược chung của toàn ngành thể thao, phù hợp với Chiến lược phát triển thể dục thể thao Việt Nam nhằm nâng cao sức khỏe, thể lực, góp phần xây dựng nguồn nhân lực chất lượng cao cho đất nước.
Việc phát triển đồng bộ giữa Điền kinh phong trào và Điền kinh thành tích cao, chú trọng đầu tư vào các nội dung mũi nhọn có tiềm năng cạnh tranh khu vực và quốc tế. Bảo đảm sự cân đối giữa phát triển chiều rộng và chiều sâu, giữa vùng miền, các địa phương.
Phát triển Điền kinh trên cơ sở yếu tố con người là trung tâm, đặc biệt là vận động viên, huấn luyện viên, cán bộ quản lý; đồng thời, xác định ứng dụng khoa học công nghệ hiện đại là điều kiện then chốt để nâng cao hiệu quả huấn luyện và thi đấu.
Tăng cường ứng dụng các tiến bộ của khoa học thể thao, công nghệ số, thiết bị huấn luyện chuyên sâu; kết hợp đồng bộ với y học thể thao, tâm lý thể thao, chế độ dinh dưỡng, phục hồi thể lực và các chính sách đãi ngộ đặc thù nhằm nâng cao chất lượng, thể lực và thành tích thi đấu cho vận động viên.
Mở rộng hợp tác quốc tế để tiếp cận trình độ huấn luyện và thi đấu tiên tiến, từng bước hội nhập sâu rộng với thể thao khu vực và thế giới.
Đề án cũng xác định đầu tư có trọng tâm, trọng điểm vào các nội dung thi đấu có khả năng tranh chấp huy chương tại Olympic và ASIAD.
Việc lựa chọn các môn thể thao trọng điểm phải dựa trên tiêu chí khách quan, có cơ sở khoa học, phù hợp với thể trạng, truyền thống và thế mạnh của thể thao Việt Nam; tập trung ưu tiên đầu tư vào những nội dung thi đấu có tiềm năng thành tích cao, có khả năng mang lại đột phá về huy chương tại Olympic và ASIAD, đảm bảo hiệu quả sử dụng nguồn lực đầu tư.
Trong đó kết hợp giữa sử dụng các nguồn lực của Nhà nước với các nguồn vận động từ xã hội; phát huy tối đa các nguồn lực từ xã hội, doanh nghiệp, tổ chức nghề nghiệp và cộng đồng, mở rộng phương thức thu hút nguồn lực đầu tư và tham gia của toàn xã hội trong quá trình phát triển Điền kinh.
Mục tiêu chung của Đề án nhằm tiếp tục phát triển Điền kinh với tư cách là môn thể thao mũi nhọn, giữ vai trò chủ lực trong hệ thống thể thao thành tích cao quốc gia; đồng thời lan tỏa rộng rãi trong phong trào thể dục thể thao quần chúng, trường học và cộng đồng.
Từng bước nâng cao trình độ chuyên môn, chất lượng huấn luyện, cơ sở vật chất và hệ thống tổ chức thi đấu theo hướng hiện đại, chuyên nghiệp; qua đó, xây dựng nền Điền kinh Việt Nam phát triển bền vững, giữ thứ hạng là một trong hai quốc gia đứng đầu khu vực Đông Nam Á, có khả năng giành huy chương tại các kỳ ASIAD và hướng đến đấu trường Olympic.
Đề án đặt mục tiêu đến năm 2035, Điền kinh Việt Nam duy trì ổn định nằm trong nhóm 2 nước dẫn đầu khu vực Đông Nam Á, nằm trong nhóm 10 nước dẫn đầu châu Á; Đến năm 2045, nằm trong nhóm 5 nước dẫn đầu châu Á, từng bước khẳng định vị thế trên bản đồ Điền kinh quốc tế.
Về Điền kinh phong trào, Đề án tiến tới tiếp tục đổi mới nội dung, hình thức, nâng cao chất lượng và số lượng người tham gia tập luyện phong trào Điền kinh, góp phần đáng kể vào chỉ tiêu 45% dân số tập luyện thường xuyên. Phát triển mạnh mẽ phong trào Điền kinh học đường, phấn đấu 100% các trường trung học cơ sở, trung học phổ thông tham tập luyện và thi đấu Điền kinh cơ bản.
Về Điền kinh thành tích cao, giai đoạn 2026 - 2035 phấn đấu trong tốp 10 tại các kỳ ASIAD, trong Top 2 quốc gia dẫn đầu tại các kỳ SEA Games. Cụ thể, tại ASIAD 2026 phấn đấu giành 1 HCV - 1 HCB - 2 HCĐ; Tại ASIAD 2030 phấn đấu giành 2 HCV- 2 HCB - 3 HCĐ; Tại ASIAD 2034 phấn đấu giành 2 HCV - 3 HCB - 4 HCĐ
Tại Olympic 2028, phấn đấu giành 1 chuẩn tham dự Olympic; Tại Olympic 2032, phấn đấu giành 2 chuẩn tham dự Olympic.
Tiếp tục ổn định nhóm các nội dung có thế mạnh, rà soát, đánh giá và bổ sung kịp thời vận động viên, nội dung thi đấu có tiềm năng, nhằm phát hiện và phát triển các nhân tố có khả năng cạnh tranh huy chương tại Olympic và ASIAD.
Giai đoạn 2036 - 2045, phấn đấu trong tốp 7 tại các kỳ ASIAD, trong Top 2 quốc gia dẫn đầu tại các kỳ SEA Games. Cụ thể, tiếp tục ổn định nhóm các nội dung trọng điểm đã có sự đầu tư đào tạo ở giai đoạn 2026-2035 và rà soát, đánh giá và bổ sung kịp thời vận động viên, nội dung thi đấu có tiềm năng nhằm phát hiện và phát triển các nhân tố có khả năng cạnh tranh huy chương tại Olympic và ASIAD.
Hình thành hệ thống đào tạo vận động viên Điền kinh theo các tuyến từ phong trào, học đường đến đội tuyển quốc gia. Ứng dụng khoa học công nghệ tạo bước đột phá trong tuyển chọn, đào tạo vận động viên.
Nâng cao chất lượng đội ngũ huấn luyện viên, cán bộ chuyên môn thông qua các khóa đào tạo, bồi dưỡng trong và ngoài nước.
Về nhiệm vụ và giải pháp, Đề án tập trung vào 11 nội dung chính gồm: Phát triển phong trào; Tuyển chọn, đào tạo vận động viên các tỉnh, thành, ngành; Hệ thống thi đấu và tổ chức thi đấu; Tham gia thi đấu quốc tế; Đăng cai tổ chức các giải châu Á, Đông Nam Á; Phát triển thành tích các đội tuyển quốc gia; Phát triển nguồn nhân lực, đào tạo cán bộ, huấn luyện viên, trọng tài; Đầu tư cơ sở vật chất; Ứng dụng khoa học kỹ thuật, y học; Chế độ chính sách đãi ngộ; Xã hội hóa.
Đáng chú ý, Đội tuyển quốc gia sẽ được xây dựng bộ tiêu chí tuyển chọn vận động viên có tố chất phù hợp cho từng nội dung, bao gồm: thể chất, kỹ thuật, tâm lý thi đấu và tiềm năng phát triển thành tích quốc tế.
Xây dựng quy trình tuyển chọn theo 2 cấp độ: cấp địa phương và cấp quốc gia, đảm bảo tính khách quan, minh bạch; đồng thời xác định rõ nhóm nội dung trọng điểm (có khả năng đạt thành tích tại Olympic, ASIAD) để ưu tiên đầu tư trọng điểm từ khâu tuyển chọn đến huấn luyện.
Hàng năm tập trung từ 90 đến 100 vận động viên tập huấn thường xuyên tại các trung tâm huấn luyện thể thao quốc gia, đảm bảo mỗi nội dung có ít nhất 2 vận động viên, nội dung tiếp sức có từ 5 đến 6 vận động viên.
Tập trung huấn luyện dài hạn phát triển những nội dung mới hoặc nội dung Việt Nam còn chưa mạnh như: nhảy sào, ném đĩa, ném lao, đẩy tạ, ném búa.
Bên cạnh đó, tập trung cao cho các nội dung và vận động viên mà Việt Nam đang có thế mạnh giành huy chương vàng, huy chương bạc; củng cố, đầu tư mạnh các nội dung có khả năng cạnh tranh huy chương vàng: cự ly 100m, 200m, 400m, 400m rào, 800m, 10000m, tiếp sức 4x100m, tiếp sức 4x400m, nhảy xa, nhảy ba bước, nhảy cao.