Tết Việt nơi xứ người và những ký ức không bao giờ cũ

VHO - Khi sắc xuân đã len lỏi trên những nụ hoa còn khép mình giữa cái lạnh cuối đông, cũng là lúc nỗi nhớ Tết Việt chảy trong tim những người con xa xứ.

Dù sống và làm việc ở bất kỳ nơi đâu – xứ sở hoa anh đào Nhật Bản hay vương quốc hoa tulip Hà Lan, Tết vẫn luôn trở thành khoảnh khắc thiêng liêng, khơi dậy những ký ức đẹp nhất, ấm áp nhất về quê hương.

Rộn ràng đón Tết Việt ởNhật Bản

Đối với chị Lê Thị Thương, Phó Chủ tịch Liên Hiệp hội người Việt Nam tại Nhật Bản, Chủ tịch Tổng hội người Việt Nam vùng Kansai, Tết không chỉ là một ngày lễ truyền thống, mà là cầu nối tâm hồn giữa những người Việt xa xứ. 

Chị kể, dù sống xa đất mẹ, cộng đồng người Việt ở Kansai luôn cố gắng giữ gìn những phong tục đẹp của ngày Tết: gói bánh chưng, bày mâm ngũ quả, họp mặt tất niên, múa lân khai xuân.

Với những gia đình có con nhỏ, việc cùng con tự tay chuẩn bị thịt kho, nem rán, dưa hành không chỉ là nấu ăn, mà là giữ lại hương vị ký ức.

Tại Nhật Bản, các hoạt động đón Tết như hội chợ Tết, gian hàng ẩm thực, chương trình văn nghệ, trình diễn áo dài, trò chơi dân gian… tạo nên một không gian rất Việt ngay giữa đất nước mặt trời mọc.

Trong tiếng trống múa lân vang lên giữa trung tâm thương mại, hay trong sắc áo dài đỏ rực trên phố, nhiều người Việt đã không giấu được giây phút nghẹn ngào: “Tết quê mình đây rồi!”

Tết cộng đồng – Xuân Quê Hương cũng trở thành sự kiện đặc biệt mà chị Lê Thị Thương trân trọng. Với chị, niềm vui lớn nhất là được nhìn thấy những người lao động xa nhà, những bạn trẻ sống chưa lâu ở Nhật hay những gia đình có con nhỏ tìm thấy niềm vui, sự ấm áp và cảm giác đoàn viên bên nhau.

“Đây không chỉ là dịp đoàn viên gia đình, mà còn là đoàn viên giữa những người Việt với nhau trên đất khách,” chị Lê Thị Thương chia sẻ.

Xuân Quê Hương vì thế được ví như “mùa Tết chung” của cộng đồng kiều bào nơi đây để mọi người trao nhau sự sẻ chia, đồng cảm bởi tình đồng hương là mong muốn mà ai xa quê cũng khao khát.

Tết Việt trong tiết trời Hà Lan se lạnh

Cũng là một kiều bào xa quê nhiều năm, chị Nguyễn Thị Lan Hương, Chủ tịch Hội phụ nữ Việt Nam tại Hà Lan, luôn cảm nhận Tết theo một cách rất đặc biệt. 

Ở Hà Lan, những ngày cuối năm thời tiết se lạnh, lá vàng rơi đầy lối, cảnh vật khiến người Việt không khỏi giật mình: “Sắp hết năm rồi.” Cái lạnh man mát và những con đường rực màu lá vàng rụng khiến chị Hương như sống lại cảm xúc Tết từ thuở ấu thơ.

Chị kể, Hội phụ nữ Việt Nam tại Hà Lan mỗi dịp Tết lại rộn ràng chuẩn bị cho đêm tổng kết với chương trình văn hóa văn nghệ Dạ hội vũ khúc. Các đội nhóm phân công nhau tập múa, tập hát, tổ chức trò chơi, chuẩn bị trang phục.

Chỉ chuyện tìm địa điểm tổ chức thôi cũng đã vất vả, nhưng điều đó không làm giảm đi tinh thần háo hức. Vui nhất vẫn là ngày gói bánh chưng trước Tết.

Lá dong được đặt mua từ Việt Nam gửi sang, thịt, gạo, đỗ được chuẩn bị từ sớm. Người Việt khắp Hà Lan tập trung lại, từ chị em phụ nữ đến các cháu nhỏ, vừa học gói bánh vừa cười nói rộn rã.

 “Không khí ấy giống Tết thật ở Việt Nam. Chỉ cần gặp nhau, phân công nhau chuẩn bị đồ, rửa lá, đãi đỗ, gói bánh với số lượng lớn… đã thấy Tết đang hiện hữu rồi”, chị Hương nói thêm.

Tết - ký ức đẹp không bao giờ phai

Chia sẻ với Văn Hoá  về những ký ức của Tết ở Việt Nam, chị Lê Thị Thương ở Nhật Bản cho biết Tết là những gì bình dị nhưng sâu đậm nhất trong ký ức: con đường làng rợp sắc hoa, tiếng chợ Tết rộn ràng, nồi bánh chưng đỏ lửa suốt đêm, hình ảnh ông bà cha mẹ tất bật bày mâm cúng giao thừa.

Những âm thanh, mùi hương ấy – mùi trầm thơm, mùi bánh chưng lan tỏa, vị củ kiệu chua ngọt – cứ mỗi độ xuân về lại ùa về trong tâm trí, dù chị đang ở nơi đất khách. 

“Sống xa quê rồi mới thấm thía rằng quê hương không chỉ là nơi chốn, mà là dòng chảy ký ức nuôi dưỡng tâm hồn,” chị xúc động nói.

Một ký ức Tết khó quên nhất với chị Thương là năm 2015. Sau nhiều năm bận rộn công tác, chị mới có dịp về quê đúng đêm giao thừa.

Khi bước vào nhà, nghe tiếng pháo hoa bên ngoài, nhìn thấy ông bà cha mẹ đang chuẩn bị đón thời khắc chuyển giao năm mới, chị nghẹn ngào đến không nói nên lời.

“Khi nhìn từng gương mặt thân quen, từng góc nhà nơi mình lớn lên, tôi nhận ra rằng thời gian trôi quá nhanh. Tết chính là điểm neo để người ta trở về với tình thân. Không nơi nào ấm áp bằng quê hương. Không điều gì quý hơn được nắm tay người thân trong ngày đầu năm”, chị nhớ lại. 

Vì lẽ đó, ở Nhật Bản, chị luôn mong muốn mỗi dịp Tết có thể tạo nên những không gian Việt thật nhất cho cộng đồng, để những ai không thể về quê vẫn cảm nhận được một chút quê hương trong lòng.

Còn với chị Nguyễn Thị Lan Hương ở Hà Lan, Tết là ký ức gắn với hình ảnh mẹ. Chị nhớ đôi bàn tay mẹ thoăn thoát gói bánh chưng – những cái bánh vuông vức, đẹp đẽ; nhớ cảnh chị em quây quần rửa lá, đãi đỗ, chuẩn bị gạo nếp.

Đó là những ký ức không bao giờ phai, vừa ấm áp vừa khiến người xa xứ se lòng mỗi khi nhắc đến.

Vì rất ít dịp về Việt Nam vào dịp Tết nên chị vẫn nhớ như in lần trở về bất ngờ nhiều năm trước. Chị bồi hồi kể lại: Khi chị bước vào nhà, mẹ chị sững lại vài giây trước khi nhận ra con.

Rồi tiếng gọi “Con đây à!” bật thành tiếng nghẹn. Cái ôm, cái nhìn, hơi ấm ngày ấy theo chị đến tận bây giờ. Năm ấy, mẹ đã kể lại những tháng ngày tuổi trẻ một nách nhiều con. Mỗi câu chuyện của mẹ là một mảnh Tết xưa, là hơi ấm của quê nhà.

Dù ở Nhật Bản, Hà Lan hay bất kỳ miền đất nào, Tết vẫn là dịp khiến những người Việt xa xứ sống chậm lại, để nhớ, để thương, để tìm về cội nguồn.

Bởi với họ, Tết không chỉ là phong tục hay nghi lễ, mà là điểm tựa tinh thần, là sợi dây kết nối những trái tim Việt đang đập giữa năm châu.

Dù cách quê nhà hàng nghìn cây số, chỉ cần một mùi hương, một món ăn, một tà áo dài hay một câu chúc năm mới cũng đủ để người Việt nhận ra: Tết vẫn ở đây – trong ký ức, trong nỗi nhớ và trong cả tình yêu dành cho quê hương đất nước.