Một cựu Thứ trưởng thoát trách nhiệm hình sự, khi nộp lại 500 triệu đồng nhận từ cấp dưới

VHO - Viện KSND Tối cao vừa ban hành cáo trạng truy tố ông Nguyễn Bá Hoan, cựu Thứ trưởng Bộ LĐTB&XH, cùng nhiều bị can liên quan trong vụ án “Nhận hối lộ; Môi giới hối lộ và Vi phạm quy định về kế toán” xảy ra tại Cục Quản lý lao động ngoài nước (QLLĐNN) và các đơn vị, doanh nghiệp liên quan.

Đáng chú ý, trong vụ án này, cơ quan tố tụng xác định ông Lê Tấn Dũng, nguyên Thứ trưởng Bộ LĐTB&XH, có nhận 500 triệu đồng từ cấp dưới nhưng không bị xử lý hình sự do không đủ căn cứ xác định yếu tố vụ lợi và đã tự nguyện nộp lại toàn bộ số tiền nhận được.

Theo cáo trạng, giai đoạn từ năm 2017 đến năm 2025, nhiều cán bộ, lãnh đạo thuộc Bộ LĐTB&XH nay là Bộ Nội vụ bị cáo buộc đã lợi dụng quá trình thẩm định hồ sơ cấp Giấy phép hoạt động dịch vụ đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài để gây khó khăn, buộc doanh nghiệp phải chi tiền “bôi trơn”.

Cơ quan công tố xác định, ông Nguyễn Bá Hoan và ông Tống Hải Nam, cựu Cục trưởng Cục QLLĐNN, đã chỉ đạo cấp dưới kéo dài thời gian xử lý hồ sơ, yêu cầu sửa đổi, bổ sung nhiều lần nhằm tạo áp lực đối với doanh nghiệp. Qua đó, nhóm bị can bị cáo buộc nhận tổng cộng hơn 30,2 tỷ đồng tiền hối lộ từ các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xuất khẩu lao động.

Trong vụ án, ông Nguyễn Bá Hoan bị cáo buộc nhận hơn 16,2 tỷ đồng; ông Tống Hải Nam bị xác định nhiều lần nhận hối lộ với tổng số tiền hơn 14,3 tỷ đồng và hưởng lợi cá nhân khoảng 7,9 tỷ đồng.

Riêng đối với ông Lê Tấn Dũng, Viện kiểm sát cho rằng, dù không trực tiếp phụ trách Cục QLLĐNN nhưng trong một số thời điểm được ủy quyền ký cấp giấy phép cho doanh nghiệp xuất khẩu lao động. Quá trình điều tra xác định, ông Dũng đã ký 7 giấy phép và nhận 500 triệu đồng từ ông Tống Hải Nam, cựu Cục trưởng QLLĐNN. Tuy nhiên, cơ quan tố tụng cho rằng chưa có căn cứ xác định ông Dũng biết việc cấp dưới gây khó khăn để buộc doanh nghiệp đưa tiền. Ông Dũng được xác định không tham gia bàn bạc, không tiếp xúc doanh nghiệp, đồng thời đã tự nguyện nộp lại toàn bộ số tiền đã nhận nên không bị xem xét xử lý hình sự.

Dù không bị truy cứu trách nhiệm hình sự, ông Lê Tấn Dũng trước đó đã bị Ủy ban Kiểm tra Trung ương thi hành kỷ luật cảnh cáo tại kỳ họp thứ 70 ngày 16/12/2025.

Theo kết luận của Ủy ban Kiểm tra Trung ương, ông Dũng đã vi phạm quy định của Đảng và pháp luật Nhà nước trong quá trình thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao; Vi phạm quy định về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và trách nhiệm nêu gương, gây ảnh hưởng xấu đến uy tín của tổ chức đảng và cơ quan công tác.

Ngoài ông Dũng, Viện kiểm sát cho biết còn một số cá nhân khác có nhận tiền trong quá trình thực hiện nhiệm vụ theo chỉ đạo của cấp trên nhưng không biết việc doanh nghiệp bị gây khó khăn để phải đưa tiền. Những người này cũng đã tự nguyện giao nộp lại toàn bộ số tiền liên quan nên không bị xử lý hình sự.

Đối với phía doanh nghiệp, cơ quan tố tụng xác định nhiều lãnh đạo doanh nghiệp xuất khẩu lao động như Nghiêm Quốc Hưng, Nguyễn Đức Nam, Nghiêm Văn Định cùng một số cá nhân khác có hành vi đưa tiền cho cán bộ Cục QLLĐNN để được cấp phép hoạt động và cấp Phiếu trả lời đăng ký hợp đồng cung ứng lao động đi nước ngoài, có dấu hiệu của tội “Đưa hối lộ”.

Tuy nhiên, quá trình điều tra cho thấy việc đưa tiền diễn ra trong bối cảnh doanh nghiệp bị tạo “rào cản”, bị gây khó khăn trong quá trình thẩm định hồ sơ. Đồng thời, nhiều cá nhân đã chủ động khai báo, tố cáo hành vi nhận hối lộ của cán bộ thuộc Bộ LĐTB&XH.

Trên cơ sở đó, cơ quan điều tra đã vận dụng Nghị quyết số 03/2020 của Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao và Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân để không xử lý hình sự đối với các cá nhân có hành vi đưa hối lộ trong vụ án này.