Khánh Hòa: Nỗ lực đưa kỹ năng số về thôn, bản

VHO - Đi từng nhà, hướng dẫn từng người dân, các Tổ công nghệ số cộng đồng ở xã Trung Khánh Vĩnh (Khánh Hòa) đang đưa kỹ năng số đến gần hơn với đồng bào dân tộc thiểu số.

Những thao tác tưởng như đơn giản với VNeID, dịch vụ công trực tuyến hay thanh toán số đang dần trở thành kỹ năng thiết yếu, giúp người dân chủ động hơn trong đời sống và tiếp cận các tiện ích số.

Tại các xã miền núi của Khánh Hòa, chuyển đổi số đang được bắt đầu từ những việc rất cụ thể: Hướng dẫn người dân sử dụng điện thoại thông minh, cài đặt VNeID, nộp hồ sơ trực tuyến hay thanh toán không dùng tiền mặt.

Với phương châm “Đi từng nhà, hướng dẫn từng người”, các Tổ công nghệ số cộng đồng đang trở thành lực lượng trực tiếp đưa kỹ năng số đến từng hộ dân, góp phần thực hiện mục tiêu không để ai bị bỏ lại phía sau trong tiến trình chuyển đổi số.

Đến tháng 8.2026, toàn tỉnh Khánh Hòa đã thành lập 2.340 Tổ công nghệ số cộng đồng với khoảng 11.700 thành viên, bảo đảm 100% thôn, tổ dân phố đều có tổ hoạt động.

Lực lượng nòng cốt gồm trưởng thôn, đoàn viên, thanh niên, công an xã và hội viên các đoàn thể, trực tiếp hỗ trợ người dân cài đặt, sử dụng VNeID; thực hiện dịch vụ công trực tuyến; thanh toán không dùng tiền mặt; sử dụng sổ sức khỏe điện tử và các tiện ích số thiết yếu.

Hoạt động hỗ trợ được ưu tiên dành cho người cao tuổi, đồng bào dân tộc thiểu số, hộ nghèo và người dân vùng sâu, vùng xa.

Tại xã Trung Khánh Vĩnh, một địa bàn miền núi của tỉnh Khánh Hòa, mô hình này đang phát huy hiệu quả rõ nét.

Từ tháng 8.2025, UBND xã đã thành lập 6 Tổ công nghệ số cộng đồng với 96 thành viên, đưa hoạt động hỗ trợ đến từng thôn, từng nhóm dân cư còn hạn chế về điều kiện tiếp cận công nghệ.

Chiếc điện thoại thông minh trước đây với chị Cao Thị Hồng, ở thôn Suối Cá, chủ yếu dùng để liên lạc và truy cập mạng xã hội. Những khái niệm như định danh điện tử, tài khoản dịch vụ công hay giấy tờ số còn khá xa lạ.

Sau khi được thành viên Tổ công nghệ số cộng đồng hướng dẫn trực tiếp trên điện thoại, từ đăng nhập, kiểm tra thông tin đến sử dụng giấy tờ tích hợp trên VNeID, chị đã có thể tự thực hiện các thao tác cần thiết.

“Trước đây, nói đến công nghệ thông tin, giấy tờ điện tử, tôi không biết thao tác. Được các anh chị hướng dẫn, tôi mới hiểu và làm được. Các anh chị hỗ trợ rất nhiệt tình, giúp tôi nắm vững hơn về kỹ năng số”, chị Hồng chia sẻ.

Theo bà Ca Thị Lem, Trưởng thôn Suối Cá, Tổ trưởng Tổ công nghệ số cộng đồng của thôn, thời gian đầu nhiều người cao tuổi, lao động phổ thông và đồng bào dân tộc thiểu số còn bỡ ngỡ khi tiếp cận các ứng dụng số.

Vì vậy, các thành viên phải đến tận nhà, hướng dẫn bằng những công việc gắn trực tiếp với đời sống hằng ngày. Người đã biết sử dụng lại tiếp tục hỗ trợ người thân, hàng xóm, tạo hiệu ứng lan tỏa trong cộng đồng.

Công việc của các tổ không chỉ dừng lại ở việc cài đặt VNeID mà còn hỗ trợ người dân tạo tài khoản dịch vụ công, nộp hồ sơ trực tuyến, tra cứu kết quả, thanh toán điện tử, sử dụng mã QR, đồng thời tuyên truyền kỹ năng nhận diện các thủ đoạn lừa đảo trên không gian mạng.

Khi công nghệ gắn với nhu cầu thiết thực, tâm lý e ngại của người dân cũng dần được xóa bỏ, giúp việc giải quyết thủ tục hành chính tại địa phương đạt được những kết quả hết sức thiết thực.

Trong quý II.2026, xã Trung Khánh Vĩnh tiếp nhận 979 hồ sơ trên Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của tỉnh, trong đó có 937 hồ sơ được nộp trực tuyến, đạt 95,7%.

Tỷ lệ số hóa hồ sơ và kết quả giải quyết đạt 99,22%; thanh toán trực tuyến đạt 89,9% với 680 giao dịch thành công. Địa phương không có hồ sơ giải quyết quá hạn.

Việc người dân được hướng dẫn từ trước giúp hồ sơ đầy đủ hơn, giảm số lần đi lại và chủ động theo dõi quá trình xử lý. Đồng thời, cán bộ tại Trung tâm Phục vụ hành chính công cũng giảm thời gian hướng dẫn lại từ đầu cho từng trường hợp.

Theo bà Cao Thị Ngọc Thanh, Chủ tịch UBND xã Trung Khánh Vĩnh, phong trào “Bình dân học vụ số” cần được triển khai bằng trách nhiệm cụ thể của cả hệ thống chính trị, gắn với học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh.

Thời gian tới, địa phương sẽ tiếp tục củng cố các tổ công nghệ số cộng đồng, tăng cường tập huấn thành viên, đẩy mạnh tuyên truyền để người dân chủ động tham gia chuyển đổi số; đồng thời chú trọng kỹ năng bảo vệ dữ liệu cá nhân và phòng tránh lừa đảo trên môi trường mạng.

Khánh Hòa hiện cũng đang triển khai kế hoạch hành động 100 ngày xử lý các điểm nghẽn về chuyển đổi số đến ngày 30.11, với 53 nhiệm vụ thuộc 10 nhóm vấn đề.

Kế hoạch yêu cầu các sản phẩm số phải vận hành thực tế, có dữ liệu và người sử dụng, hướng tới mục tiêu người dân không chỉ cài đặt ứng dụng mà còn biết sử dụng và thực sự hưởng lợi từ chuyển đổi số.

Từ những lần hướng dẫn trực tiếp tại thôn, tại nhà, người dân vùng cao đang từng bước làm chủ các tiện ích số, từ mở VNeID, nộp hồ sơ trực tuyến đến thực hiện các giao dịch an toàn.

Khi mỗi người dân có thể trở thành một “tuyên truyền viên số” trong gia đình và cộng đồng, kỹ năng số sẽ tiếp tục được lan tỏa, tạo nền tảng để chuyển đổi số đi vào đời sống một cách thực chất và bền vững.