(Emagazine) Nhà rông làng Kép 1 “đánh thức” tiềm năng du lịch cộng đồng

Nắng tháng Ba dịu vàng trải dài trên miền đất Ia Ly đậm đà bản sắc, nhuộm ấm không gian núi rừng Tây Nguyên bằng vẻ đẹp vừa hoang sơ, vừa tràn đầy sức sống.

Giữa nền trời cao rộng ấy, mái nhà rông của làng Kép 1 chính thức hoàn thiện, vươn mình cao vút như một điểm tựa tinh thần, không chỉ là công trình kiến trúc mang dấu ấn truyền thống, mà còn là biểu tượng thiêng liêng gắn kết cộng đồng, lưu giữ hồn cốt văn hóa của người Jrai qua bao thế hệ.

Nhà rông làng Kép 1 là một hạng mục thuộc Dự án xây dựng hạ tầng du lịch cộng đồng tại xã Ia Mơ Nông (huyện Chư Păh cũ, nay là xã Ia Ly), được đầu tư từ nguồn vốn vay của Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB).

Dự án được triển khai với nhiều hạng mục đồng bộ như nhà rông, nhà sàn, khu vệ sinh, vườn tượng nhà mồ, giọt nước… có tổng mức đầu tư hơn 5,79 tỉ đồng. Đồng thời, tuyến đường giao thông nông thôn dài 3,43 km kết nối làng Kép 1 với làng A Mơng và thắng cảnh thác Công Chúa cũng được xây dựng với kinh phí hơn 6,6 tỉ đồng, góp phần hoàn thiện hạ tầng và thúc đẩy phát triển du lịch cộng đồng tại địa phương.

Sự kiện khánh thành nhà rông là một dấu mốc xây dựng mở ra không gian hội tụ của ký ức, niềm tin và bản sắc. Đây là dịp để người dân địa phương cùng nhau gìn giữ và tôn vinh những giá trị văn hóa truyền thống, đồng thời chào đón du khách gần xa đến tham quan, khám phá, trải nghiệm.

Trong không gian ấy, âm vang cồng chiêng ngân nga như nhịp thở của đại ngàn, từng nghi lễ cổ truyền được tái hiện trang nghiêm mà sống động, hòa quyện cùng nhịp sống bình dị, trầm sâu của buôn làng, tạo nên một khung cảnh văn hóa rực rỡ sắc màu giữa núi rừng hùng vĩ.

Xuyên suốt chương trình, ngay từ đêm 20.3, các nghi thức khai lễ đã được cử hành trong thanh âm chiêng trống rộn ràng, vang vọng, giao hòa cùng trời đất, mở lối cho những phần nghi thức và ngày hội đậm đà bản sắc. Đến ngày 21.3, nghi thức dựng cây nêu được thực hiện trang trọng, đánh dấu sự khởi đầu cho chuỗi nghi lễ thiêng liêng tiếp nối.

Điểm nhấn của lễ hội là nghi thức cúng trâu, một trong những nghi lễ quan trọng nhất, được tiến hành vào rạng sáng 22.3 dưới sự chủ trì của Hội đồng già làng, thể hiện khát vọng no đủ, bình an và sự gắn kết cộng đồng.

Tiếp đó, các nghi lễ cầu sức khỏe, cầu mùa màng bội thu lần lượt diễn ra, gửi gắm niềm tin về một cuộc sống ấm no, thuận hòa, bền vững cùng năm tháng.

Bên cạnh các nghi lễ truyền thống, nhiều hoạt động trải nghiệm hấp dẫn cũng được tổ chức, mang đến cho du khách cơ hội tiếp cận gần hơn với đời sống văn hóa bản địa.

Từ giã gạo, dệt thổ cẩm đến trực tiếp tìm hiểu quy trình trồng bông, xe sợi, nhuộm màu, dệt vải truyền thống hay đan lát… tất cả đều tái hiện sinh động những nghề thủ công gắn bó lâu đời với người Jrai.

Đặc biệt, không gian trưng bày các hiện vật văn hóa, lịch sử của cộng đồng Jrai cũng thu hút đông đảo du khách đến tham quan, tìm hiểu và thưởng lãm, góp phần lan tỏa giá trị truyền thống đặc sắc của vùng đất này.

Ngoài ra, du khách còn được trải nghiệm không gian ẩm thực đậm đà bản sắc văn hóa truyền thống địa phương với những món đặc sản như cơm lam, gà nướng, lá mì xào… Không chỉ thưởng thức hương vị núi rừng mộc mạc, du khách còn có dịp giao lưu, trò chuyện cùng bà con dân làng, qua đó cảm nhận rõ nét hơn đời sống và tình người nơi đây.

Có mặt từ sáng sớm cùng bạn bè để tham quan và trải nghiệm các hoạt động, ông Gerard Kastelein - du khách đến từ Australia, chia sẻ: “Tôi có một người bạn Việt Nam đang sinh sống tại đây. Khi được giới thiệu về văn hóa của người dân làng Kép 1, tôi đã cùng bạn đến để trực tiếp trải nghiệm. Tôi thực sự ấn tượng với những nét văn hóa truyền thống và ẩm thực đặc sắc nơi đây.

Đây là một trải nghiệm rất thú vị và đáng nhớ đối với tôi. Nếu có dịp quay lại Việt Nam, tôi chắc chắn sẽ đưa gia đình đến đây để cùng khám phá và hiểu thêm về những giá trị văn hóa độc đáo của các bạn”.

Ngoài ra, lễ ăn trâu mừng nhà rông mới, cùng chuỗi hoạt động văn hóa - thể thao đặc sắc, được kỳ vọng sẽ tạo nên điểm nhấn nổi bật, thu hút đông đảo du khách đến với làng Kép. Với ý nghĩa tôn vinh giá trị văn hóa truyền thống, sự kiện sẽ mở ra cơ hội quảng bá hình ảnh con người, cảnh quan và bản sắc độc đáo của địa phương đến bạn bè gần xa.

Thông qua việc tổ chức đồng bộ các hoạt động trải nghiệm, giao lưu và khám phá, làng Kép 1 từng bước khẳng định tiềm năng trở thành điểm đến du lịch cộng đồng hấp dẫn.

Đây cũng được xem là bước chuẩn bị quan trọng, góp phần cùng Gia Lai tạo dấu ấn trong vai trò địa phương đăng cai tổ chức Năm Du lịch quốc gia 2026, hướng tới phát triển du lịch bền vững gắn với bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc.