Ngoài ngân hàng, còn kênh nào để gửi tiền nhàn rỗi hấp dẫn cho doanh nghiệp?

VHO - Trong bối cảnh mặt bằng lãi suất dần ổn định, nhiều doanh nghiệp bắt đầu quan tâm hơn đến cách quản lý và tối ưu dòng tiền nhàn rỗi. Tuy nhiên, ngân hàng có phải là lựa chọn duy nhất?

Trong quản trị tài chính, việc tối ưu hóa nguồn vốn tạm thời nhàn rỗi là bài toán sống còn đối với mọi CEO, CFO, kế toán trưởng. Tuy nhiên, thay vì chỉ tập trung vào hệ thống ngân hàng truyền thống, nhiều doanh nghiệp lớn đang dần dịch chuyển dòng vốn sang các định chế tài chính chuyên biệt để tìm kiếm sự linh hoạt và hiệu quả vận hành.

Giải mã khái niệm "Công ty tài chính" trong hệ thống tín dụng

Một hiểu nhầm khá phổ biến trên thị trường là coi công ty tài chính như một doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ tài chính thông thường.

Trên thực tế, tại Việt Nam, "công ty tài chính" là khái niệm chỉ một loại hình tổ chức tín dụng phi ngân hàng, cùng nằm trong cấu trúc chính thức của hệ thống tín dụng quốc gia, chịu sự điều chỉnh của Luật Các tổ chức tín dụng.

Theo phân loại, hệ thống tổ chức tín dụng bao gồm: Nhóm ngân hàng; Nhóm tổ chức tín dụng phi ngân hàng (trong đó có công ty tài chính); Các tổ chức tín dụng khác (Quỹ tín dụng nhân dân).

Như vậy, công ty tài chính cũng hoạt động dưới sự cấp phép và giám sát trực tiếp của Ngân hàng Nhà nước, thuộc Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, tương tự các tổ chức tín dụng khác.

Tính đến hiện tại, chỉ có 16 công ty tài chính được cấp phép hoạt động tại Việt Nam. Sự khan hiếm này minh chứng cho những tiêu chuẩn khắt khe về năng lực tài chính, quản trị rủi ro và tính tuân thủ mà các đơn vị này phải đáp ứng để được đứng trong hệ thống tín dụng quốc gia.

Việc số lượng không nhiều (chỉ 16 công ty tài chính hiện nay được cấp phép), cùng với việc ít xuất hiện trong truyền thông đại chúng như ngân hàng, khiến cho loại hình "công ty tài chính" này chưa được hiểu đầy đủ. Dù thực tế, mức độ pháp lý, an toàn của công ty tài chính hoàn toàn được đảm bảo và đã tồn tại trong hệ thống tài chính chính thống nhiều năm.

Điểm tương đồng và khác biệt giữa công ty tài chính và ngân hàng

Ngân hàng và công ty tài chính đều là các tổ chức tín dụng trong cùng một hệ thống pháp lý, nhưng khác nhau chủ yếu ở phạm vi hoạt động và mô hình vận hành.

Ngân hàng cung cấp gần như đầy đủ các dịch vụ tài chính như tài khoản thanh toán, chuyển tiền, ngoại hối, bảo lãnh…, đồng thời huy động vốn từ cả cá nhân và doanh nghiệp. Trong khi đó, công ty tài chính là tổ chức tín dụng phi ngân hàng, không mở tài khoản thanh toán cho khách hàng cá nhân, mà tập trung vào một số mảng chuyên biệt như cho vay và huy động vốn từ tổ chức.

Do không vận hành mạng lưới chi nhánh rộng như ngân hàng và có cấu trúc tinh gọn hơn, công ty tài chính thường linh hoạt hơn trong thiết kế sản phẩm và quy trình, đặc biệt phù hợp với các nhu cầu tài chính ngắn hạn và quản lý dòng tiền của doanh nghiệp.

Chính cấu trúc tinh giản này giúp công ty tài chính phản ứng nhanh nhạy hơn với các biến động thị trường, thiết kế được các sản phẩm có tính tùy biến cao, đáp ứng trực diện nhu cầu tối ưu hóa dòng tiền và quản trị lợi nhuận ngắn hạn mà các doanh nghiệp đang tìm kiếm.

Một số công ty tài chính đặc biệt trên thị trường

Ở Việt Nam hiện nay có một số công ty tài chính được thành lập và đã có nhiều kinh nghiệm hoạt động trên thị trường tài chính. Tuy nhiên, chỉ có số ít công ty tài chính đang niêm yết trên sàn chứng khoán, minh bạch các hoạt động và chịu thêm lớp giám sát của Ủy Ban Chứng Khoán, trong đó có VietCredit.

Đây cũng đồng thời là hai đơn vị có giấy phép mở rộng hơn dưới dạng "công ty tài chính tổng hợp". "Công ty tài chính tổng hợp" vượt trội hơn "công ty tài chính" chuyên ngành nhờ phạm vi hoạt động rộng lớn, bao gồm huy động vốn (phát hành trái phiếu, nhận tiền gửi của tổ chức), cho vay tiêu dùng, bao thanh toán và đầu tư tài chính. Trong khi công ty chuyên ngành (như cho thuê tài chính, tài chính tiêu dùng) chỉ tập trung vào một mảng, thì công ty tài chính tổng hợp sẽ cung cấp dịch vụ đa dạng và linh hoạt hơn cho cả doanh nghiệp và cá nhân.

Công ty tài chính có phải chỉ cho vay hay phát hành thẻ?

Một hiểu nhầm khá phổ biến là cho rằng công ty tài chính chỉ cung cấp các sản phẩm cho vay tiêu dùng hoặc thẻ tín dụng. Tuy nhiên, một số đơn vị tiêu biểu như VietCredit, HomeCredit, Mcredit, FECredit, Mirae Asset, Shinhan Finance hay EVNFinance đang đóng vai trò đa năng hơn thế. Trên thực tế, theo quy định pháp luật, công ty tài chính là một loại hình tổ chức tín dụng phi ngân hàng, được phép triển khai nhiều hoạt động tài chính hơn trong phạm vi cho phép.

Bên cạnh các sản phẩm quen thuộc như cho vay tiêu dùng, vay sản xuất kinh doanh hay phát hành thẻ tín dụng, các công ty tài chính còn được phép huy động vốn từ tổ chức và doanh nghiệp dưới các hình thức phù hợp với quy định. Điều này có nghĩa là, ngoài vai trò cung cấp tín dụng, công ty tài chính còn tham gia vào việc tiếp nhận và quản lý nguồn vốn nhàn rỗi từ khu vực doanh nghiệp.

Việc mở rộng chức năng này phản ánh xu hướng phát triển của các công ty tài chính theo hướng đa dạng hóa sản phẩm, đồng thời giúp doanh nghiệp có thêm lựa chọn trong việc quản lý dòng tiền ngoài kênh ngân hàng truyền thống.

Xu hướng gửi tiền nhàn rỗi của doanh nghiệp tại công ty tài chính

Khi chủ doanh nghiệp, kế toán trưởng quyết định nơi gửi tiền nhàn rỗi, thì yếu tố lợi suất có thể là một điểm tham khảo, nhưng không phải là yếu tố duy nhất. Doanh nghiệp thường cân nhắc tổng thể giữa tính an toàn, linh hoạt và hiệu quả khi lựa chọn kênh phù hợp.

Trong bối cảnh thị trường tài chính ngày càng đa dạng, việc doanh nghiệp chỉ sử dụng một kênh duy nhất cho toàn bộ dòng tiền có thể không còn là phương án tối ưu.

Thay vào đó, xu hướng hiện nay là: Phân bổ dòng tiền theo mục đích sử dụng; Kết hợp nhiều kênh khác nhau; Ưu tiên sự phù hợp hơn là thói quen.

Trong đó, gửi tiền ở công ty tài chính đang là một giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp đạt được mục tiêu kép: An toàn tối đa và sinh lời hợp lý cho nguồn vốn nhàn rỗi.

VietCredit - một công ty tài chính được Ngân hàng Nhà nước cấp phép - đang có gói tiền gửi cho doanh nghiệp với lãi suất cao nhất 9.9%/năm.

Chẳng hạn, VietCredit - một công ty tài chính được Ngân hàng Nhà nước cấp phép - hiện đang cung cấp sản phẩm tiền gửi có kỳ hạn dành cho doanh nghiệp theo hình thức online. Theo thông tin công bố, mức lãi suất được áp dụng theo từng kỳ hạn cụ thể, với mức cao nhất đang là 9.9%/năm với kỳ hạn 12 tháng, không kèm theo các điều kiện ràng buộc nào khác về số tiền gửi, không phải mua kèm thêm sản phẩm nào. Các kỳ hạn ngắn như 6 tháng hay 9 tháng cũng được áp dụng mức lợi suất hấp dẫn lần lượt là 9.1%/năm và 9.2%/năm. Sản phẩm được thiết kế với nhiều lựa chọn về kỳ hạn và hình thức nhận lãi, đồng thời cho phép doanh nghiệp quản lý khoản tiền trực tuyến mà không cần thực hiện giao dịch tại quầy.

Sự hiện diện của các tổ chức tín dụng phi ngân hàng như VietCredit đã và đang định nghĩa lại cách thức doanh nghiệp vận hành dòng vốn. Thay vì để nguồn tiền nhàn rỗi "ngủ quên" trong các tài khoản thanh toán thông thường, việc chuyển dịch sang các định chế chuyên biệt là bước đi chiến lược giúp doanh nghiệp tối ưu hóa hiệu quả tài chính mà vẫn đảm bảo tính an toàn tuyệt đối theo tiêu chuẩn của Ngân hàng Nhà nước.