Từ quy hoạch quốc gia đến du lịch bền vững: Những điểm mới đáng chú ý

VHO - Việc điều chỉnh Quy hoạch tổng thể quốc gia thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 không chỉ nhằm đáp ứng yêu cầu tăng trưởng kinh tế cao hơn, mà còn đặt nền móng cho tổ chức lại không gian phát triển đất nước theo hướng bền vững, trong đó văn hóa, du lịch và bảo tồn cảnh quan được xác định là những trụ cột quan trọng.

Quốc hội khóa XV vừa thông qua Nghị quyết số 252/2025/QH15, sửa đổi, bổ sung một số nội dung của Nghị quyết 81/2023/QH15 về Quy hoạch tổng thể quốc gia. Điểm nhấn đáng chú ý của lần điều chỉnh này là cách tiếp cận phát triển hài hòa giữa kinh tế, xã hội và môi trường, tạo dư địa lâu dài cho các ngành dịch vụ, đặc biệt là du lịch và công nghiệp văn hóa.

Theo Nghị quyết, đến năm 2030, khu vực dịch vụ dự kiến chiếm trên 50% GDP. Đây là cơ sở quan trọng để du lịch không chỉ được nhìn nhận như ngành kinh tế mũi nhọn, mà còn là động lực lan tỏa, gắn kết các lĩnh vực văn hóa, bảo tồn di sản, phát triển đô thị và nông thôn. Việc nhấn mạnh bảo vệ môi trường sinh thái, thích ứng với biến đổi khí hậu cũng cho thấy định hướng rõ ràng hướng tới du lịch xanh, du lịch bền vững.

Một điểm mới nổi bật là tổ chức không gian phát triển quốc gia theo vùng, phát huy lợi thế riêng của từng khu vực.

Với Trung du và miền núi phía Bắc, quy hoạch định hướng phát triển xanh, bền vững, mở ra cơ hội cho du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng gắn với bản sắc văn hóa các dân tộc.

Bắc Trung Bộ và Duyên hải Nam Trung Bộ được xác định phát triển mạnh kinh tế biển, tạo điều kiện để du lịch biển - đảo, du lịch di sản và du lịch nghỉ dưỡng nâng tầm chất lượng.

Đối với Đồng bằng sông Cửu Long, quy hoạch nhấn mạnh mô hình phát triển thích ứng biến đổi khí hậu, nông nghiệp hiện đại gắn với du lịch sinh thái, du lịch sông nước và văn hóa miệt vườn. Trong khi đó, Đồng bằng sông Hồng và Đông Nam Bộ, với Hà Nội và TP.HCM là các cực tăng trưởng, tiếp tục giữ vai trò trung tâm văn hóa, sáng tạo, du lịch đô thị và công nghiệp văn hóa của cả nước.

Hạ tầng được coi là “đòn bẩy” then chốt trong quy hoạch điều chỉnh. Việc hình thành bộ khung kết cấu hạ tầng quốc gia, gồm cao tốc Bắc - Nam, đường ven biển, các trục Đông - Tây, cảng biển và sân bay quốc tế, không chỉ phục vụ phát triển kinh tế mà còn tăng khả năng kết nối các trung tâm du lịch, khu di tích, danh thắng, rút ngắn thời gian di chuyển và mở rộng không gian trải nghiệm cho du khách.

Bên cạnh đó, Nghị quyết cũng đặt mục tiêu xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, phát triển mạng lưới cơ sở văn hóa quốc gia, bảo tồn và phát huy giá trị di sản. Đây là nền tảng để du lịch Việt Nam phát triển theo chiều sâu, tránh tình trạng khai thác ngắn hạn, chạy theo số lượng mà thiếu bền vững.

Có thể thấy, việc điều chỉnh Quy hoạch tổng thể quốc gia lần này không đơn thuần là câu chuyện về chỉ tiêu tăng trưởng hay hạ tầng, mà là bước chuyển quan trọng trong tư duy phát triển. Từ quy hoạch quốc gia đến du lịch bền vững, các điểm mới đáng chú ý đang mở ra cơ hội để Việt Nam xây dựng một không gian phát triển hài hòa, nơi kinh tế, văn hóa và thiên nhiên cùng song hành trong dài hạn.